I CSK 41/26
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej Z.Z. od postanowienia Sądu Okręgowego w Lublinie z dnia 16 kwietnia 2025 r. w sprawie o rozgraniczenie. Skarżąca wniosła o przyjęcie skargi do rozpoznania, opierając się na przesłance oczywistej zasadności (art. 398^9 § 1 pkt 4 k.p.c.), zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych (m.in. art. 232, 278, 235 w zw. z art. 386 § 4 i art. 13 § 2 k.p.c.) oraz prawa materialnego (art. 153 k.c. i przepisy rozporządzenia z 14 kwietnia 1999 r.). Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania, wskazując, że skarżąca nie wykazała spełnienia wymaganych przesłanek. Podkreślono, że oczywista zasadność skargi wymaga wykazania kwalifikowanego naruszenia prawa, widocznego prima facie, a nie jedynie próby zakwestionowania ustaleń faktycznych czy powtórzenia argumentacji z podstaw kasacyjnych. Sąd Najwyższy zaznaczył, że jego rolą nie jest ponowne merytoryczne rozpoznawanie sprawy, a jedynie kontrola spełnienia przesłanek formalnych dopuszczających skargę do rozpoznania, zgodnie z jej funkcjami publicznoprawnymi. W konsekwencji, skarga kasacyjna nie została przyjęta do rozpoznania, a wnioskodawczyni została obciążona kosztami postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności wymogów dotyczących oczywistej zasadności skargi i konieczności wykazania kwalifikowanego naruszenia prawa.
Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego i wniosku o jego przyjęcie, a nie merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy o rozgraniczenie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania spełnia przesłanki określone w art. 398^9 § 1 k.p.c., w szczególności czy istnieje oczywista zasadność skargi?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wniosek nie spełnia przesłanek do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Uzasadnienie
Skarżąca nie wykazała w sposób oczywisty i prima facie kwalifikowanego naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, które uzasadniałoby przyjęcie skargi. Argumentacja wniosku sprowadzała się do próby zakwestionowania ustaleń faktycznych i nie wykazała naruszenia przepisów w sposób wymagany dla oczywistej zasadności.
Jaka jest rola i funkcje postępowania kasacyjnego przed Sądem Najwyższym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Postępowanie kasacyjne ma na celu ochronę interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni prawa i rozwój prawa, a nie jest trzecią instancją sądową rozpoznającą sprawę merytorycznie.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że dopuszczalność i rozpoznanie skargi kasacyjnej są ograniczone do spraw, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne, a ograniczenie dostępności kasacji nie jest sprzeczne z Konstytucją RP ani konwencjami międzynarodowymi.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Z.Z. | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| P.K. | osoba_fizyczna | uczestnik |
Przepisy (13)
Główne
k.p.c. art. 398^9 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
k.p.c. art. 398^9 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeżeli jej nieprzyjęcie jest uzasadnione.
Pomocnicze
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy stosowania przepisów o postępowaniu w sprawach rozpoznawanych w postępowaniu uproszczonym.
k.p.c. art. 232
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy obowiązku przedstawiania dowodów przez strony.
k.p.c. art. 278
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy dowodu z opinii biegłego.
k.p.c. art. 235
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy przeprowadzania dowodu.
k.p.c. art. 386 § § 4
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy sytuacji, gdy sąd drugiej instancji uchyla zaskarżone orzeczenie i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania.
k.c. art. 153
Kodeks cywilny
Dotyczy ustalania granic.
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej § § 3 i § 4
Dotyczy przepisów wykonawczych do ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych.
k.p.c. art. 520 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy orzekania o kosztach w sprawach, w których nie ma zastosowania § 1 i § 2.
k.p.c. art. 108
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy kosztów procesu.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie § § 5 pkt 2 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2
Dotyczy stawek minimalnych opłat za czynności adwokackie.
Ustawa z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych
Podstawa prawna dla pierwotnego ustalenia stanu prawnego nieruchomości.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak wykazania oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. • Argumentacja skarżącej nie spełnia wymogów kwalifikowanego naruszenia prawa widocznego prima facie. • Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją i nie bada merytorycznej zasadności sprawy na etapie wniosku o przyjęcie skargi.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów proceduralnych (art. 232, 278, 235 w zw. z art. 386 § 4 i art. 13 § 2 k.p.c.). • Naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 153 k.c. oraz § 3 i § 4 rozporządzenia z 14 kwietnia 1999 r.). • Sąd Okręgowy nie dokonał własnych ustaleń faktycznych, ograniczając się do powtórzenia postępowania administracyjnego i przed sądem pierwszej instancji.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie rozpoznaje sprawy, a jedynie skargę, będącą szczególnym środkiem zaskarżenia. • Ograniczenie dostępności i dopuszczalności kasacji nie jest sprzeczne z Konstytucją RP, ani z wiążącymi Polskę postanowieniami konwencji międzynarodowych. • Podstawowym celem postępowania kasacyjnego jest ochrona interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni oraz wkład Sądu Najwyższego w rozwój prawa i jurysprudencji. • Uzasadnienie oczywistej zasadności skargi kasacyjnej jako przesłanki jej przyjęcia do rozpoznania wymaga powołania się na kwalifikowaną postać naruszenia zaskarżonym orzeczeniem przepisów prawa materialnego lub procesowego i przeprowadzania wywodu zmierzającego do jego wykazania. • Oczywistość naruszenia ma miejsce wówczas, gdy jest ono widoczne prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby wchodzenia w szczegóły czy dokonywania pogłębionej analizy tekstu wchodzących w grę przepisów i doszukiwania się ich znaczenia.
Skład orzekający
Ewa Stefańska
przewodniczący-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności wymogów dotyczących oczywistej zasadności skargi i konieczności wykazania kwalifikowanego naruszenia prawa."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego i wniosku o jego przyjęcie, a nie merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy o rozgraniczenie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia kluczowe zasady dotyczące dopuszczalności skargi kasacyjnej, co jest istotne dla praktyków prawa, choć sam stan faktyczny sprawy o rozgraniczenie nie jest nadzwyczajny.
“Kiedy Sąd Najwyższy odrzuci Twoją skargę kasacyjną? Kluczowe przesłanki formalne.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.