I CSK 397/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania w sprawie dotyczącej ustanowienia służebności przesyłu. Skarżąca E.H. wniosła o przyjęcie skargi, argumentując jej oczywistą zasadność (art. 398^9 § 1 pkt 4 k.p.c.). Podstawą tego zarzutu było twierdzenie, że Sąd Okręgowy w Koszalinie nieprawidłowo przyjął, iż opinia biegłej uwzględnia wszelkie ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości przez właściciela wynikające z urządzeń przesyłowych. Sąd Najwyższy przypomniał, że przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wymaga spełnienia jednej z przesłanek określonych w art. 398^9 § 1 k.p.c., w tym istnienia istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów, nieważności postępowania lub oczywistej zasadności skargi. W przypadku oczywistej zasadności, konieczne jest wykazanie kwalifikowanego naruszenia prawa, które jest widoczne prima facie. Sąd Najwyższy podkreślił, że uzasadnienie wniosku nie może sprowadzać się do powtórzenia podstaw kasacyjnych ani wymagać pogłębionej analizy merytorycznej. Analiza pisma skarżącej wykazała, że argumentacja dotyczyła głównie kwestionowania ustaleń faktycznych dokonanych przez sądy niższych instancji, a nie oczywistego naruszenia prawa. Sąd Najwyższy przywołał również utrwalone orzecznictwo dotyczące ustalania wynagrodzenia za służebność przesyłu (art. 305^2 § 1 i 2 k.c.), wskazując na swobodę jurysdykcyjną sądu w tym zakresie i konieczność indywidualizacji ocen. W kontekście konkretnej sprawy, Sąd Najwyższy stwierdził, że Sąd Okręgowy wyczerpująco rozważył kwestię ustanowienia służebności i wynagrodzenia, uwzględniając rodzaj obciążenia i jego wpływ na nieruchomość. W związku z brakiem spełnienia przesłanek z art. 398^9 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i orzekł o kosztach postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalanie przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, zwłaszcza w kontekście oczywistej zasadności, oraz zasady ustalania wynagrodzenia za służebność przesyłu.
Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego i oceny wniosku o jego przyjęcie. Interpretacja wynagrodzenia za służebność przesyłu jest ugruntowana, ale wymaga indywidualizacji.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania z powodu jej oczywistej zasadności wymaga wykazania kwalifikowanego naruszenia prawa, które jest widoczne prima facie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, uzasadnienie oczywistej zasadności skargi kasacyjnej jako przesłanki jej przyjęcia do rozpoznania wymaga powołania się na kwalifikowaną postać naruszenia zaskarżonym orzeczeniem przepisów prawa materialnego lub procesowego i przeprowadzenia wywodu zmierzającego do jego wykazania. Oczywistość naruszenia ma miejsce wówczas, gdy jest ono widoczne prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby wchodzenia w szczegóły czy dokonywania pogłębionej analizy.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że przesłanka oczywistej zasadności skargi kasacyjnej wymaga wykazania kwalifikowanego naruszenia prawa, które jest widoczne prima facie. Uzasadnienie wniosku nie może sprowadzać się do powtórzenia podstaw kasacyjnych ani wymagać merytorycznej analizy sprawy, która nie jest możliwa na etapie wstępnej oceny skargi.
Jakie kryteria należy stosować przy ustalaniu wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Ustawodawca nie określił szczegółowych kryteriów ustalania wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu, pozostawiając sądowi swobodę w tym zakresie, wymagającą indywidualizacji ocen stosownie do stanu faktycznego i ogólnych reguł porządku prawnego. Kryteria te muszą być stosowane indywidualnie, z uwzględnieniem zakresu, charakteru i trwałości obciążenia, jego uciążliwości, stopnia ograniczenia korzystania z nieruchomości przez właściciela, wpływu na wartość nieruchomości, a także tego, czy urządzenia przesyłowe służą także zaspokojeniu potrzeb właściciela nieruchomości obciążonej.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że ustalanie wynagrodzenia za służebność przesyłu wymaga indywidualnego podejścia do każdej sprawy, z uwzględnieniem specyfiki obciążenia i jego wpływu na nieruchomość. Sąd ma swobodę w wyborze zasad ustalania wynagrodzenia w ramach ustalonego stanu faktycznego.
Czy pas eksploatacyjny o szerokości 4,6 m dla gazociągu jest wystarczający i nie obciąża nieruchomości służebnej ponad miarę?
Odpowiedź sądu
Tak, pas eksploatacyjny o szerokości 4,6 m zapewnia operatorowi sieci wystarczający i konieczny dostęp do infrastruktury przesyłowej, a jednocześnie nie obciąża nieruchomości służebnej ponad miarę, co zostało uwzględnione przy ustalaniu wynagrodzenia.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że pas eksploatacyjny o szerokości 4,6 m jest wystarczający dla zapewnienia dostępu do infrastruktury przesyłowej i nie stanowi nadmiernego obciążenia dla nieruchomości, co zostało zaakceptowane przez Sąd Najwyższy w kontekście oceny prawidłowości ustalenia wynagrodzenia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| E.H. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| E. spółki akcyjnej w G. | spółka | uczestnik |
Przepisy (8)
Główne
k.p.c. art. 398^9 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
k.c. art. 305^1
Kodeks cywilny
Dotyczy ustanowienia służebności przesyłu.
k.c. art. 305^2 § § 1 i 2
Kodeks cywilny
Dotyczy wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu.
Pomocnicze
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 520 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 398^21
Kodeks postępowania cywilnego
k.c. art. 49 § § 1
Kodeks cywilny
Argumenty
Odrzucone argumenty
Sąd Okręgowy nieprawidłowo przyjął, że opinia biegłej E.S. w wariancie I opinii uwzględnia wszelkie ograniczenia w możliwości korzystania z nieruchomości przez właściciela ze względu na rodzaj i specyfikę urządzeń przesyłowych oraz położenie nieruchomości.
Godne uwagi sformułowania
Obowiązkiem skarżącego jest sformułowanie i uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania w nawiązaniu do powyższych przesłanek. • Oczywistość naruszenia ma miejsce wówczas, gdy jest ono widoczne prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby wchodzenia w szczegóły czy dokonywania pogłębionej analizy. • Uzasadnienie wniosku nie może sprowadzać się do powtórzenia, choćby w zmodyfikowanej formie, uzasadnienia podstaw kasacyjnych. • wynagrodzenie, o którym mowa w art. 305^2 § 1 i 2 k.c., jest świadczeniem przyznawanym w związku z ustanawianiem tytułu prawnego do korzystania z cudzej nieruchomości w postaci służebności przesyłu. • Kryteria ustalania wynagrodzenia muszą być stosowane indywidualnie w każdej sprawie, z uwzględnieniem zakresu, charakteru i trwałości obciążenia, jego uciążliwości, stopnia ograniczenia korzystania z nieruchomości przez właściciela, wpływu na wartość nieruchomości, jak też tego, czy urządzenia przesyłowe służą także zaspokojeniu potrzeb właściciela nieruchomości obciążonej.
Skład orzekający
Marta Romańska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, zwłaszcza w kontekście oczywistej zasadności, oraz zasady ustalania wynagrodzenia za służebność przesyłu."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego i oceny wniosku o jego przyjęcie. Interpretacja wynagrodzenia za służebność przesyłu jest ugruntowana, ale wymaga indywidualizacji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia kluczowe zasady dotyczące przyjmowania skarg kasacyjnych i ustalania wynagrodzenia za służebność przesyłu, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego, choć nie zawiera przełomowych wniosków.
“Kiedy Sąd Najwyższy przyjmie Twoją skargę kasacyjną? Kluczowe zasady i pułapki.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.