I CSK 290/23

Sąd NajwyższyWarszawa2024-06-24
SNCywilneprawo umówWysokanajwyższy
kredyt frankowyskarga kasacyjnaSąd Najwyższyklauzule abuzywneDyrektywa 93/13prawo bankoweuchwała SNprawomocność

Podsumowanie

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej banku dotyczącej tzw. kredytów frankowych, wskazując na ukształtowaną linię orzeczniczą i uchwałę całej izby.

Sąd Najwyższy w składzie całej Izby Cywilnej rozpoznał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej banku od wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku w sprawie dotyczącej kredytów frankowych. Bank argumentował potrzebę wykładni przepisów prawa bankowego oraz kodeksu cywilnego w kontekście umów frankowych. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi, stwierdzając, że problematyka ta została już uregulowana przez ukształtowaną linię orzeczniczą, w tym uchwałę całej izby III CZP 25/22.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Banku spółki akcyjnej w W. o przyjęcie skargi kasacyjnej od wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 18 stycznia 2022 r., sygn. akt I ACa 528/21. Sprawa dotyczyła powództwa M. E. i I. E. o ustalenie i zapłatę, ewentualnie o uznanie postanowień umownych za bezskuteczne i zapłatę. Bank uzasadniał potrzebę przyjęcia skargi kasacyjnej koniecznością wykładni przepisów art. 69 ust. 1 Prawa bankowego oraz art. 385¹ § 1 i § 2 k.c. w zw. z art. 6 ust. 1 Dyrektywy Rady 93/13, a także art. 385¹ § 1 k.c. i art. 3 ust. 1 Dyrektywy Rady 93/13 w odniesieniu do umów kredytów frankowych. Sąd Najwyższy, powołując się na bogaty dorobek orzeczniczy, w tym uchwałę całej Izby Cywilnej III CZP 25/22 z dnia 25 kwietnia 2024 r., stwierdził, że kwestie prawne podniesione przez skarżącego zostały już rozstrzygnięte i ukształtowała się jednolita linia orzecznicza. Uchwała ta podsumowała dotychczasowe stanowisko SN, wskazując m.in. na brak możliwości zastąpienia niedozwolonych postanowień umownych innymi przepisami, konsekwencje niewiążącej umowy dla całego jej zakresu, powstanie roszczeń o zwrot nienależnego świadczenia oraz zasady biegu przedawnienia i brak podstaw do żądania odsetek. W związku z brakiem wykazania potrzeby dokonania wykładni nowych lub nierozwiązanych problemów prawnych, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 398⁹ § 1 i 2 k.p.c. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania kasacyjnego nastąpiło na podstawie art. 98 k.p.c. i odpowiednich przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, potrzeba wykładni nie została wykazana, gdyż problematyka ta została już ukształtowana przez linię orzeczniczą Sądu Najwyższego i uchwałę całej Izby Cywilnej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że w sprawach dotyczących kredytów frankowych ukształtowała się jednolita linia orzecznicza, a uchwała III CZP 25/22 podsumowała dotychczasowe stanowisko SN, w tym kwestie dotyczące niedozwolonych postanowień umownych, konsekwencji niewiążącej umowy i roszczeń stron. Skarżący nie przedstawił nowych problemów prawnych wymagających wykładni.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej

Strona wygrywająca

Powodowie (M. E. i I. E.)

Strony

NazwaTypRola
M. E.osoba_fizycznapowód
I. E.osoba_fizycznapowód
Bank spółka akcyjna w W.spółkapozwany

Przepisy (7)

Główne

k.c. art. 385¹ § § 1 i § 2

Kodeks cywilny

Dotyczy niedozwolonych postanowień umownych (klauzul abuzywnych) w kontekście umów kredytów frankowych.

k.c. art. 385¹ § § 1

Kodeks cywilny

Dotyczy niedozwolonych postanowień umownych (klauzul abuzywnych) w kontekście umów kredytów frankowych.

k.p.c. art. 398⁹ § § 1 i 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna do odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pomocnicze

p.b. art. 69 § ust. 1

Prawo bankowe

u.SN art. 87

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Uchwała całej izby ma moc zasady prawnej ex lege.

u.SN art. 88

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Odstąpienie od zasady prawnej wymaga wydania kolejnej uchwały w analogicznym składzie.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna do rozstrzygnięcia o kosztach postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ukształtowana linia orzecznicza Sądu Najwyższego w sprawach dotyczących kredytów frankowych. Uchwała całej Izby Cywilnej III CZP 25/22 podsumowująca dotychczasowe orzecznictwo. Brak przedstawienia przez skarżącego nowych problemów prawnych wymagających wykładni.

Odrzucone argumenty

Potrzeba dokonania wykładni przepisów prawa bankowego i kodeksu cywilnego w odniesieniu do umów kredytów frankowych (argumentacja skarżącego).

Godne uwagi sformułowania

Potrzeba dokonania wykładni przepisów prawa, jako podstawa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, musi zostać wykazana w należyty sposób. W ostatnich latach do Sądu Najwyższego trafiło wiele spraw odnoszących się do problemów prawnych opisanych przez skarżącego. Rozwój orzecznictwa na temat tzw. „kredytów frankowych” zakończył się 25 kwietnia 2024 r. powzięciem przez SN w składzie całej izby uchwały III CZP 25/22, mającej moc zasady prawnej ex lege.

Skład orzekający

Mariusz Załucki

SSN

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowanie linii orzeczniczej Sądu Najwyższego w sprawach dotyczących kredytów frankowych oraz zasady przyjmowania skarg kasacyjnych wymagających wykładni prawa."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw, w których skarżący próbuje wykazać potrzebę wykładni prawa w kontekście już ugruntowanych zagadnień prawnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Orzeczenie potwierdza ugruntowaną linię orzeczniczą SN w głośnej sprawie kredytów frankowych, co jest istotne dla wielu prawników i kredytobiorców.

Sąd Najwyższy stawia kropkę nad 'i' w sprawie kredytów frankowych – skarga kasacyjna odrzucona!

Sektor

bankowość

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

SN
I CSK 290/23
POSTANOWIENIE
24 czerwca 2024 r.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Mariusz Załucki
na posiedzeniu niejawnym 24 czerwca 2024 r. w Warszawie
‎
w sprawie z powództwa M. E. i I. E.
‎
przeciwko Bank spółce akcyjnej w W.
‎
o ustalenie i zapłatę ewentualnie o uznanie postanowień umownych za bezskuteczne i zapłatę,
‎
na skutek skargi kasacyjnej Bank spółki akcyjnej w W.
‎
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku
‎
z 18 stycznia 2022 r., I ACa 528/21,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. zasądza od pozwanego na rzecz powodów kwotę 5 400 (pięć tysięcy czterysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia niniejszego postanowienia pozwanemu do dnia zapłaty.
UZASADNIENIE
Pozwany Bank wywiódł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z 18 stycznia 2022 r., wydanego w sprawie z powództwa M. E. i I. E. o ustalenie i zapłatę.
Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący uzasadnił potrzebą dokonania wykładni następujących przepisów prawa:
•
art. 69 ust. 1 ustawy - Prawo bankowe
•
art. 385
1
§ 1 i § 2 k.c. w. zw. z art. 6 ust. 1 Dyrektywy Rady 93/13,
•
art. 385
1
§ 1 k.c. oraz art. 3 ust. 1 Dyrektywy Rady 93/13
w odniesieniu do umów kredytów frankowych.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Potrzeba dokonania wykładni przepisów prawa, jako podstawa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, musi zostać wykazana w należyty sposób. W ramach tej przyczyny przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania strona powinna przedstawić i uargumentować nierozwiązany jeszcze problem lub nieujednoliconą jeszcze rozbieżność orzeczniczą. Jeżeli zaś wykładnia powołanego przepisu została już dokonana lub ujednolicona, niezbędne jest podanie dodatkowej argumentacji, dlaczego ustalona linia orzecznicza wymaga zmiany (zob. np. postanowienia SN:
z 25.10.2023 r., I CSK 2989/23; z 27.09.2023 r., I CSK 4679/22, z 17.08.2023 r., I CSK 5668/22
; z 2.08.2023 r., I CSK 6585/22; z 14.06.2023 r., I CSK 1231/23; z 16.03.2023 r., I CSK 4879/22).
W ostatnich latach do Sądu Najwyższego trafiło wiele spraw odnoszących się do problemów prawnych opisanych przez skarżącego. W konsekwencji ukształtowała się linia orzecznicza, uwzględniająca bogaty dorobek judykatury TSUE. Rozwój orzecznictwa na temat tzw. „kredytów frankowych” zakończył się 25 kwietnia 2024 r. powzięciem przez SN w składzie całej izby uchwały III CZP 25/22, mającej moc zasady prawnej
ex lege
(art. 87 ustawy o SN).
W uchwale SN podsumował dotychczasową linię orzeczniczą, przyjmując że:
1.
W razie uznania, że postanowienie umowy kredytu indeksowanego lub denominowanego odnoszące się do sposobu określania kursu waluty obcej stanowi niedozwolone postanowienie umowne i nie jest wiążące, w obowiązującym stanie prawnym nie można przyjąć, że miejsce tego postanowienia zajmuje inny sposób określenia kursu waluty obcej wynikający z przepisów prawa lub zwyczajów.
2.
W razie niemożliwości ustalenia wiążącego strony kursu waluty obcej w umowie kredytu indeksowanego lub denominowanego umowa nie wiąże także w pozostałym zakresie.
3.
Jeżeli w wykonaniu umowy kredytu, która nie wiąże z powodu niedozwolonego charakteru jej postanowień, bank wypłacił kredytobiorcy całość lub część kwoty kredytu, a kredytobiorca dokonywał spłat kredytu, powstają samodzielne roszczenia o zwrot nienależnego świadczenia na rzecz każdej ze stron.
4.
Jeżeli umowa kredytu nie wiąże z powodu niedozwolonego charakteru jej postanowień, bieg przedawnienia roszczenia banku o zwrot kwot wypłaconych z tytułu kredytu rozpoczyna się co do zasady od dnia następującego po dniu, w którym kredytobiorca zakwestionował względem banku związanie postanowieniami umowy.
5.
Jeżeli umowa kredytu nie wiąże z powodu niedozwolonego charakteru jej postanowień, nie ma podstawy prawnej do żądania przez którąkolwiek ze stron odsetek lub innego wynagrodzenia z tytułu korzystania z jej środków pieniężnych w okresie od spełnienia nienależnego świadczenia do chwili popadnięcia w opóźnienie co do zwrotu tego świadczenia.
Odstąpienie od zasady prawnej przyjętej przez skład całej izby jest zaś możliwe tylko poprzez wydanie kolejnej uchwały w analogicznym składzie (art. 88 ustawy o SN).
Skarżący nie przedstawił zatem nowych problemów prawnych, które nie zostałyby do tej pory rozwiązane przez Sąd Najwyższy.
Z tej przyczyny Sąd Najwyższy na podstawie art. 398
9
§ 1 i 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania, o kosztach postępowania kasacyjnego rozstrzygnął zaś na podstawie art. 98 k.p.c. w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 i § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie.
[SOP]
(r.g.)
‎

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę