Orzeczenie · 2026-02-17

I CSK 3708/24

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2026-02-17
SNCywilnezobowiązaniaWysokanajwyższy
skarga kasacyjnaSąd Najwyższyprzesłanki formalneniedozwolone postanowienia umownekredyt frankowyprawo bankowekodeks cywilnykoszty postępowania

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną wniesioną przez Bank spółkę akcyjną w W. od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 7 czerwca 2024 r. w sprawie z powództwa J.O. i Z.O. o ustalenie i zapłatę. Bank domagał się przyjęcia skargi do rozpoznania, powołując się na jej oczywistą zasadność, wynikającą z rzekomego naruszenia art. 69 ust. 1 i 2 pr. bankowego w zw. z art. 58 § 1 k.c. oraz art. 455 w zw. z art. 481 § 1 k.c. Sąd Najwyższy przypomniał przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, określone w art. 398^9 § 1 k.p.c., w tym wymóg oczywistej uzasadnioności, która oznacza, że z samej treści skargi musi jednoznacznie wynikać, iż wskazane podstawy zasługują na uwzględnienie z uwagi na kwalifikowany charakter naruszenia przepisów prawa. Analiza skargi banku wykazała, że nie została spełniona przesłanka oczywistej zasadności. Sąd Najwyższy uznał, że bank pod pozorem oczywistej zasadności w istocie kwestionuje trafność stanowiska Sądu Apelacyjnego w odniesieniu do konkretnej sprawy, przedstawiając jedynie własne stanowisko i polemizując z niekorzystnym dla niego rozstrzygnięciem. Sąd odwołał się do uchwały Sądu Najwyższego z dnia 25 kwietnia 2024 r. (III CZP 25/22), która ugruntowała linię orzeczniczą w sprawach dotyczących umów kredytów indeksowanych lub denominowanych w walutach obcych, w tym kwestii niedozwolonych postanowień umownych, braku możliwości zastąpienia ich innymi przepisami oraz powstania roszczeń o zwrot nienależnego świadczenia. Wskazano, że odstąpienie od zasady prawnej przyjętej przez skład całej Izby jest możliwe tylko przez wydanie kolejnej uchwały w analogicznym składzie. Sąd Najwyższy podkreślił, że w zakresie problematyki dotyczącej kwalifikacji postanowień przeliczeniowych w umowach kredytowych i ich skutków prawnych, wypowiadał się już wielokrotnie. W konsekwencji, Sąd Najwyższy na podstawie art. 398^9 § 1 i 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, a o kosztach postępowania orzekł na podstawie przepisów k.p.c. oraz rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu niespełnienia przesłanki oczywistej uzasadnioności; interpretacja skutków stwierdzenia niedozwolonych postanowień w umowach kredytów frankowych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej (odmowa przyjęcia skargi) i odnosi się do ugruntowanej już linii orzeczniczej w sprawach kredytów frankowych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy skarga kasacyjna spełnia przesłankę oczywistej uzasadnioności w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 4 k.p.c.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna nie spełnia przesłanki oczywistej uzasadnioności.

Uzasadnienie

Oczywista uzasadniona skarga kasacyjna wymaga, aby z samej jej treści, bez pogłębionej analizy, jednoznacznie wynikało, że wskazane podstawy zasługują na uwzględnienie z uwagi na kwalifikowany charakter naruszenia przepisów prawa. Bank w istocie polemizował z niekorzystnym dla niego rozstrzygnięciem sądu drugiej instancji, nie wykazując oczywistej sprzeczności z jednolitą i ugruntowaną wykładnią prawa.

Jakie są skutki stwierdzenia niedozwolonego charakteru postanowienia umowy kredytu indeksowanego lub denominowanego w walucie obcej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

W razie stwierdzenia niedozwolonego postanowienia, nie można przyjąć, że miejsce tego postanowienia zajmuje inny sposób określenia kursu waluty obcej wynikający z przepisów prawa lub zwyczajów. W przypadku niemożliwości ustalenia wiążącego kursu, umowa nie wiąże także w pozostałym zakresie, a powstają samodzielne roszczenia o zwrot nienależnego świadczenia. Nie ma podstawy do żądania odsetek lub innego wynagrodzenia za korzystanie ze środków.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy odwołał się do uchwały całego składu Izby Cywilnej z dnia 25 kwietnia 2024 r. (III CZP 25/22), która precyzuje konsekwencje uznania postanowień dotyczących przeliczeń walutowych za niedozwolone, w tym brak możliwości zastąpienia ich innymi przepisami i powstanie roszczeń o zwrot nienależnego świadczenia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania
Strona wygrywająca
J.O. i Z.O.

Strony

NazwaTypRola
J.O.osoba_fizycznapowód
Z.O.osoba_fizycznapowód
Bank spółka akcyjna w W.spółkapozwany

Przepisy (9)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, w tym istotne zagadnienie prawne, potrzebę wykładni przepisów, nieważność postępowania lub oczywistą uzasadnioność skargi.

Pomocnicze

k.c. art. 58 § § 1

Kodeks cywilny

Dotyczy nieważności czynności prawnej sprzecznej z ustawą lub mającej na celu obejście ustawy.

k.c. art. 385^1 § § 1 i 2

Kodeks cywilny

Definiuje niedozwolone postanowienia umowne (klauzule abuzywne) i ich skutki prawne.

pr. bankowe art. 69 § ust. 1 i 2

Prawo bankowe

Reguluje kwestie związane z umową kredytu, w tym indeksowanego lub denominowanego.

k.c. art. 455

Kodeks cywilny

Dotyczy miejsca spełnienia świadczenia.

k.c. art. 481 § § 1

Kodeks cywilny

Dotyczy odsetek za opóźnienie.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zasad zasądzania kosztów postępowania.

k.p.c. art. 99

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zwrotu kosztów w przypadku częściowego uwzględnienia lub oddalenia żądań.

ustawa o SN art. 88

Ustawa Prawo o ustroju sądów

Reguluje kwestie uchwał całego składu Sądu Najwyższego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga kasacyjna nie spełnia przesłanki oczywistej uzasadnioności. • Bank w istocie kwestionuje trafność rozstrzygnięcia sądu drugiej instancji, a nie wykazuje kwalifikowanego naruszenia prawa. • Ugruntowana linia orzecznicza Sądu Najwyższego w sprawach kredytów frankowych, w tym uchwała III CZP 25/22, nie została skutecznie podważona.

Odrzucone argumenty

Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona z uwagi na naruszenie art. 69 ust. 1 i 2 pr. bankowego w zw. z art. 58 § 1 k.c. oraz art. 455 w zw. z art. 481 § 1 k.c.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, gdy dla przeciętnego prawnika z samej treści skargi – bez pogłębionej analizy i jurydycznych dociekań – w sposób jednoznaczny wynika, że wskazane w niej podstawy zasługują na uwzględnienie z uwagi na kwalifikowany charakter naruszenia przepisów prawa. • Pozwany bank pod pozorem oczywistej zasadności w istocie pyta o trafność stanowiska Sądu Apelacyjnego wyrażonego w związku z rozstrzygnięciem tej konkretnej sprawy. • Odstąpienie od zasady prawnej przyjętej przez skład całej Izby Sądu Najwyższego jest zaś możliwe tylko przez wydanie kolejnej uchwały w analogicznym składzie.

Skład orzekający

Adam Doliwa

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu niespełnienia przesłanki oczywistej uzasadnioności; interpretacja skutków stwierdzenia niedozwolonych postanowień w umowach kredytów frankowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej (odmowa przyjęcia skargi) i odnosi się do ugruntowanej już linii orzeczniczej w sprawach kredytów frankowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Orzeczenie SN dotyczące odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej w sprawie kredytu frankowego, z odwołaniem do kluczowej uchwały III CZP 25/22, jest cenne dla prawników specjalizujących się w tym obszarze.

Sąd Najwyższy stawia tamę próbom obejścia kluczowej uchwały w sprawach kredytów frankowych – bankowi odmówiono przyjęcia skargi kasacyjnej.

Sektor

bankowość

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst