I CSK 3663/24

Sąd NajwyższyWarszawa2026-03-27
SNnieruchomościzasiedzenieŚrednianajwyższy
zasiedzenienieruchomościskarga kasacyjnapełnomocnictwoSąd Najwyższypostępowanie cywilnebraki formalnedoręczenie

Sąd Najwyższy zwrócił skargę kasacyjną z powodu braku doręczenia odpisu innemu uczestnikowi oraz niewłaściwego umocowania pełnomocnika z urzędu.

Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną w sprawie o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie. Skarga została wniesiona przez uczestników T.R. i A.R. Sąd zwrócił skargę z dwóch powodów: po pierwsze, nie doręczono odpisu skargi innemu uczestnikowi postępowania, P.P.R. w C. Po drugie, pełnomocnik z urzędu działający w imieniu A.R. nie posiadał umocowania do reprezentowania jej w postępowaniu kasacyjnym, zgodnie z przepisami obowiązującymi w dacie ustanowienia pełnomocnictwa.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej, na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 marca 2026 r., rozpoznał skargę kasacyjną uczestników T.R. i A.R. w sprawie o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie. Sąd postanowił zwrócić skargę kasacyjną z uwagi na stwierdzone braki formalne. Pierwszym powodem zwrotu było niedoręczenie odpisu skargi kasacyjnej innemu uczestnikowi postępowania, P.P.R. w C., z którym toczyło się postępowanie. Drugim, kluczowym powodem, było stwierdzenie, że pełnomocnik z urzędu, radca prawny R.D., który reprezentował uczestniczkę A.R., nie posiadał wymaganego umocowania do działania w postępowaniu kasacyjnym. Sąd wskazał, że pełnomocnictwo z urzędu ustanowione przed nowelizacją Kodeksu postępowania cywilnego z dnia 9 marca 2023 r. nie obejmowało uprawnienia do wniesienia skargi kasacyjnej ani udziału w postępowaniu kasacyjnym po uprawomocnieniu się orzeczenia. Sąd odwołał się do obowiązujących przepisów oraz przywołał własne orzecznictwo w podobnych sprawach.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, pełnomocnik ustanowiony z urzędu przed nowelizacją Kodeksu postępowania cywilnego z dnia 9 marca 2023 r. nie posiadał umocowania do wniesienia skargi kasacyjnej i udziału w postępowaniu kasacyjnym po uprawomocnieniu się orzeczenia, chyba że jego obowiązek zastępowania strony został przez sąd ograniczony.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy oparł się na brzmieniu art. 91 k.p.c. sprzed nowelizacji, która weszła w życie 1 lipca 2023 r. Zgodnie z tym przepisem, umocowanie pełnomocnika ustanowionego przez sąd nie obejmowało działania po uprawomocnieniu się orzeczenia, w tym wniesienia skargi kasacyjnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zwrot skargi kasacyjnej

Strony

NazwaTypRola
L.K.innewnioskodawca
M.K.inneuczestnik
T.R.inneuczestnik
A.R.inneuczestnik
P.P.R. w C.inneuczestnik
R.D.innepełnomocnik z urzędu

Przepisy (1)

Główne

k.p.c. art. 91

Kodeks postępowania cywilnego

W brzmieniu sprzed nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 9 marca 2023 r. (Dz. U. poz. 614), umocowanie pełnomocnika ustanowionego przez sąd nie obejmowało uprawnienia do działania po uprawomocnieniu się orzeczenia, w tym wniesienia skargi kasacyjnej i udziału w postępowaniu kasacyjnym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak doręczenia odpisu skargi kasacyjnej P.P.R. w C. Pełnomocnik z urzędu nie miał umocowania do wniesienia skargi kasacyjnej w imieniu A.R. zgodnie z przepisami obowiązującymi w dacie jego ustanowienia.

Godne uwagi sformułowania

umocowanie pełnomocnika ustanowionego przez sąd nie obejmowało uprawnienia do działania po uprawomocnieniu się orzeczenia, w tym wniesienia skargi kasacyjnej i udziału w postępowaniu kasacyjnym

Skład orzekający

Monika Koba

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących umocowania pełnomocników z urzędu w postępowaniu kasacyjnym, zwłaszcza w kontekście zmian legislacyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego sprzed nowelizacji z 2023 r. i specyficznej sytuacji braku doręczenia odpisu skargi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych z reprezentacją stron w postępowaniu kasacyjnym, co jest kluczowe dla praktyków prawa. Pokazuje, jak istotne są formalne wymogi w postępowaniu sądowym.

Pełnomocnik z urzędu nie zawsze może wnieść skargę kasacyjną – Sąd Najwyższy wyjaśnia zasady.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I CSK 3663/24
POSTANOWIENIE
27 marca 2026 r.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Monika Koba
na posiedzeniu niejawnym 27 marca 2026 r. w Warszawie
‎
w sprawie z wniosku L.K.
‎
z udziałem M.K., T.R., A.R. i P.P.R. w C.
‎
stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie,
‎
na skutek skargi kasacyjnej A.R.
‎
od postanowienia Sądu Okręgowego w Lublinie
‎
z 23 listopada 2023 r., II Ca 1544/22,
Zwraca Sądowi Okręgowemu w Lublinie skargę kasacyjną uczestników T.R. i A.R. wobec stwierdzenia, że:
- odpis skargi kasacyjnej nie został doręczony P.P.R. w C. z którego udziałem toczy się postępowanie (k. 193);
- skarga kasacyjna została wniesiona w imieniu uczestniczki A.R. przez pełnomocnika z urzędu radcę prawnego R.D., który nie ma umocowania do jej reprezentowania w postępowaniu kasacyjnym, nie był wzywany do usunięcia tego braku, a wolą opiekuna prawnego uczestniczki może być udzielenie pełnomocnictwa do wniesienia skargi kasacyjnej w
imieniu uczestniczki ewentualnie złożenia wniosku o
ustanowienie dla uczestniczki pełnomocnika z urzędu do jej reprezentowania w postępowaniu kasacyjnym. Pełnomocnik z
urzędu został A.R. ustanowiony postanowieniem z 2 maja 2022 r. (k. 248 i 254). Zakres umocowania pełnomocnika z urzędu - o ile jego obowiązek zastępowania strony nie został przez sąd ograniczony - wyznacza stan prawny obowiązujący w dacie jego ustanowienia. Stosownie do art. 91 k.p.c. w brzmieniu sprzed nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 9 marca 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 614), która weszła w życie 1 lipca
‎
2023 r., umocowanie pełnomocnika ustanowionego przez sąd nie obejmowało uprawnienia do działania po uprawomocnieniu się orzeczenia, w tym wniesienia skargi kasacyjnej i udziału w
postępowaniu kasacyjnym (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 27 czerwca 2024 r., III CZ 99/24, niepubl. i
orzeczenia przywołane w jego uzasadnieniu).
[A.T.]
[a.ł]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI