I CSK 3637/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez S. S.A. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Poznaniu, który częściowo zmienił wyrok Sądu Okręgowego w Poznaniu, uwzględniając częściowe cofnięcie pozwu przez powodów i zarzut potrącenia, a w pozostałym zakresie oddalił apelację banku. Sąd Okręgowy pierwotnie ustalił nieważność dwóch umów kredytowych indeksowanych do CHF i zasądził od banku na rzecz powódek znaczną kwotę. Sąd Apelacyjny, po uwzględnieniu częściowego cofnięcia powództwa i zarzutu potrącenia, zasądził mniejszą kwotę. Bank zaskarżył wyrok Sądu Apelacyjnego skargą kasacyjną, podnosząc zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, a także wskazując na potrzebę wykładni przepisów dotyczących klauzul abuzywnych w umowach kredytowych indeksowanych do CHF oraz kwestii interesu prawnego konsumenta w ustaleniu nieważności umowy. Sąd Najwyższy, rozpatrując wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, odmówił jej przyjęcia. Uzasadnił to tym, że podniesione zagadnienia prawne dotyczące kredytów frankowych zostały już szczegółowo wyjaśnione w orzecznictwie Sądu Najwyższego, a kwestia interesu prawnego konsumenta została uregulowana przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z dnia 23 listopada 2023 r. w sprawie C-321/22. W związku z tym Sąd Najwyższy uznał, że nie zachodzą przesłanki do przyjęcia skargi do rozpoznania, zgodnie z art. 398^9 § 1 k.p.c.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie stanowiska Sądu Najwyższego w kwestii braku potrzeby dalszego rozpoznawania spraw dotyczących kredytów frankowych, gdy orzecznictwo jest już stabilne, oraz potwierdzenie wpływu orzecznictwa TSUE na polskie postępowanie cywilne w zakresie interesu prawnego konsumenta.
Dotyczy wyłącznie spraw, w których skarżący próbuje podważyć utrwalone linie orzecznicze w sprawach frankowych lub kwestionuje potrzebę istnienia interesu prawnego konsumenta.
Zagadnienia prawne (3)
Czy istnieją podstawy do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdy podniesione zagadnienia prawne dotyczące kredytów frankowych zostały już wyjaśnione w orzecznictwie, a kwestia interesu prawnego konsumenta została uregulowana przez TSUE?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skarga kasacyjna nie została przyjęta do rozpoznania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że podniesione przez skarżącego zagadnienia prawne dotyczące kredytów frankowych zostały już szczegółowo wyjaśnione w orzecznictwie Sądu Najwyższego, a kwestia interesu prawnego konsumenta została uregulowana przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W związku z tym nie zachodzą przesłanki z art. 398^9 § 1 k.p.c. do przyjęcia skargi do rozpoznania.
Które postanowienia charakterystyczne dla umów kredytu indeksowanych do franka szwajcarskiego są abuzywne, a w przypadku stwierdzenia przez sąd, że uprawnienie banku do ustalania kursu franka szwajcarskiego narusza rażąco interesy konsumenta i jest niezgodne z dobrymi obyczajami: czy abuzywna jest wówczas wyłącznie Klauzula Kursowa określająca sposób ustalenia wartości franka szwajcarskiego, czy też wszystkie postanowienia dotyczące indeksacji kredytu, tj. Klauzula Kursowa i Klauzula Ryzyka Walutowego?
Odpowiedź sądu
Sąd Najwyższy nie rozpoznał tej kwestii, ponieważ odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy nie udzielił odpowiedzi na to pytanie, ponieważ uznał, że kwestie te zostały już wyjaśnione w orzecznictwie.
Czy w sytuacji gdy kredytobiorcy przysługuje roszczenie o zapłatę, ma on interes prawny do wytoczenia powództwa wyłącznie o ustalenie nieistnienia stosunku prawnego?
Odpowiedź sądu
Sąd Najwyższy nie rozpoznał tej kwestii, ponieważ odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na orzeczenie TSUE (C-321/22), które stwierdza, że przepisy krajowe wymagające dowodu na istnienie interesu prawnego w sytuacji, gdy konsumentowi przysługuje powództwo o zwrot nienależnego świadczenia lub może powołać się na bezskuteczność warunku w obronie, są sprzeczne z prawem UE.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| W. S. | osoba_fizyczna | powódka |
| G. S. | osoba_fizyczna | powódka |
| S. spółka akcyjna w W. | spółka | pozwany |
Przepisy (38)
Główne
k.p.c. art. 398^9 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
k.p.c. art. 398^9 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Na podstawie tego przepisu Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej.
k.c. art. 385^1 § § 1
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący klauzul niedozwolonych (abuzywnych).
Pomocnicze
k.c. art. 385^1 § § 3
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący skutków stwierdzenia abuzywności.
k.c. art. 385^2
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący oceny niedozwolonego charakteru postanowienia umowy.
k.c. art. 189
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący interesu prawnego w ustaleniu istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa.
k.c. art. 405
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący bezpodstawnego wzbogacenia.
k.c. art. 410 § § 1 i 2
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący świadczenia nienależnego.
k.c. art. 455
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący miejsca spełnienia świadczenia.
k.c. art. 481 § § 1 i 2
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący odsetek za opóźnienie.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący oceny dowodów.
k.p.c. art. 235 § 2 § 1 pkt 3 i 5
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący dopuszczania dowodów.
k.p.c. art. 227
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący przedmiotowego zakresu dowodzenia.
k.p.c. art. 232
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący ciężaru dowodzenia.
k.p.c. art. 278
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący dowodu z opinii biegłego.
Prawo bankowe art. 69 § ust. 1 i 2
Ustawa - Prawo bankowe
Przepis dotyczący umowy kredytu.
Prawo bankowe art. 111 § ust. 1 pkt 4
Ustawa - Prawo bankowe
Przepis dotyczący obowiązków banku.
k.c. art. 353^1
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący zasady swobody umów.
k.c. art. 358 § § 2
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący przeliczenia wartości waluty obcej.
k.c. art. 65 § § 1 i 2
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący wykładni oświadczeń woli.
ustawa o zmianie ustawy - Prawo bankowe art. 4
Ustawa o zmianie ustawy - Prawo bankowe
Przepis dotyczący zmiany Prawa bankowego.
k.c. art. 316
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący skutków nieważności czynności prawnej.
k.c. art. 56
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący stosowania przepisów o sprzedaży.
ustawa - przepisów wprowadzających k.c. art. L
Ustawa - przepisy wprowadzające k.c.
Przepis dotyczący przepisów wprowadzających Kodeks cywilny.
Prawa bankowego art. 69 § ust. 3
Ustawa - Prawo bankowe
Przepis dotyczący umowy kredytu.
k.c. art. 58 § § 1 i 3
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący nieważności czynności prawnej.
k.c. art. 498 § § 1 i 2
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący potrącenia.
k.c. art. 499
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący oświadczenia o potrąceniu.
k.p.c. art. 203 § 1 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący cofnięcia pozwu.
k.c. art. 496
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący zarzutu zatrzymania.
k.c. art. 497
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący zarzutu zatrzymania.
ustawy - Prawo wekslowe art. 41
Ustawa - Prawo wekslowe
Przepis dotyczący odpowiedzialności wekslowej.
k.p.c. art. 98 § § 3
Ustawa - Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący kosztów postępowania.
k.p.c. art. 99
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący kosztów postępowania.
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący kosztów postępowania kasacyjnego.
k.p.c. art. 398^21
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący kosztów postępowania kasacyjnego.
Dz. U. poz. 614 art. 19 § ust. 1
Ustawa z dnia 9 marca 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw
Przepis dotyczący odsetek od kosztów postępowania.
Dz. U. poz. 614 art. 31
Ustawa z dnia 9 marca 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw
Przepis dotyczący odsetek od kosztów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Podniesione przez skarżącego zagadnienia prawne dotyczące kredytów frankowych zostały już wyjaśnione w orzecznictwie Sądu Najwyższego. • Kwestia interesu prawnego konsumenta została uregulowana przez TSUE w wyroku C-321/22, co wyklucza potrzebę dalszej wykładni w tym zakresie. • Nie zachodzą przesłanki z art. 398^9 § 1 k.p.c. do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie rozpoznaje sprawy, a jedynie skargę, będącą szczególnym środkiem zaskarżenia. • Podstawowym celem postępowania kasacyjnego jest ochrona interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni oraz wkład Sądu Najwyższego w rozwój prawa i jurysprudencji. • Podniesione we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania kwestii prawnych i wątpliwości interpretacyjnych dotyczących tzw. kredytów frankowych zostały już wyjaśnione szczegółowo w orzecznictwie sądowym. • Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej stwierdził, iż art. 7 ust. 1 dyrektywy 93/13 w związku z zasadą skuteczności należy interpretować w ten sposób, że stoi on na przeszkodzie przepisom krajowym, zgodnie z ich wykładnią dokonaną w orzecznictwie, które w celu uwzględnienia wytoczonego przez konsumenta powództwa zmierzającego do stwierdzenia bezskuteczności nieuczciwego warunku w umowie zawartej z przedsiębiorcą wymagają dowodu na istnienie interesu prawnego, w sytuacji gdy uznaje się, że taki interes nie istnieje, jeżeli konsumentowi przysługuje powództwo o zwrot nienależnego świadczenia, lub gdy może on powołać się na tę bezskuteczność w ramach obrony przed powództwem wzajemnym w przedmiocie wyegzekwowania wykonania zobowiązania wytoczonym przeciwko niemu przez tego przedsiębiorcę na podstawie tego warunku.
Skład orzekający
Władysław Pawlak
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska Sądu Najwyższego w kwestii braku potrzeby dalszego rozpoznawania spraw dotyczących kredytów frankowych, gdy orzecznictwo jest już stabilne, oraz potwierdzenie wpływu orzecznictwa TSUE na polskie postępowanie cywilne w zakresie interesu prawnego konsumenta."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw, w których skarżący próbuje podważyć utrwalone linie orzecznicze w sprawach frankowych lub kwestionuje potrzebę istnienia interesu prawnego konsumenta.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy popularnego tematu kredytów frankowych i pokazuje, jak Sąd Najwyższy podchodzi do skarg kasacyjnych w tych sprawach, odmawiając rozpoznania, gdy orzecznictwo jest już ustabilizowane. Pokazuje też wpływ orzecznictwa TSUE na polskie sądy.
“Kredyty frankowe: Sąd Najwyższy zamyka drzwi dla kolejnych skarg kasacyjnych?”
Dane finansowe
WPS: 219 259,76 PLN
koszty postępowania kasacyjnego: 5400 PLN
zasądzona kwota: 66 561,56 PLN
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.