I CSK 3632/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał skargę kasacyjną P.D. od postanowienia Sądu Okręgowego w Zielonej Górze z dnia 27 października 2022 r., które oddaliło apelację uczestnika od postanowienia Sądu Rejonowego w Nowej Soli z dnia 8 czerwca 2022 r. Sąd Rejonowy ustalił równe udziały wnioskodawczyni Ż.D. i uczestnika P.D. w majątku wspólnym, uznając, że nie zaistniały ważkie powody do ustalenia nierównych udziałów zgodnie z art. 43 § 2 k.r.o. Skarżący zarzucił Sądowi Okręgowemu rażące naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym pobieżne uzasadnienie dotyczące trwonienia majątku wspólnego przez wnioskodawczynię. Dodatkowo, skarżący powołał się na nieważność postępowania przed Sądem drugiej instancji z uwagi na orzekanie w składzie jednoosobowym, odwołując się do uchwały Sądu Najwyższego III PZP 6/22. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, wskazując, że nie zachodzą przesłanki z art. 398^9 § 1 k.p.c. Podkreślono, że skarga kasacyjna jest środkiem nadzwyczajnym, a jej rozpoznanie musi być uzasadnione względami o szczególnym znaczeniu publicznym. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że uchwała III PZP 6/22 dotycząca jednoosobowego składu sądu drugiej instancji nie ma zastosowania do sprawy, gdyż Sąd Okręgowy orzekał przed datą jej podjęcia. Stwierdzono również, że skarga nie jest oczywiście uzasadniona, a zarzuty skarżącego dotyczą głównie oceny materiału dowodowego, co nie podlega kontroli Sądu Najwyższego w postępowaniu kasacyjnym. Sąd Najwyższy przypomniał, że skarga kasacyjna służy kontroli prawidłowości stosowania prawa, a nie ponownej ocenie stanu faktycznego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności w sprawach dotyczących podziału majątku wspólnego, gdy zarzuty dotyczą oceny materiału dowodowego lub gdy zastosowanie ma uchwała Sądu Najwyższego dotycząca składu sądu.
Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z przyjęciem skargi kasacyjnej i zastosowaniem uchwały III PZP 6/22.
Zagadnienia prawne (3)
Czy istnieją przesłanki do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności czy skarga jest oczywiście uzasadniona lub czy występuje nieważność postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nie istnieją przesłanki do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że skarga kasacyjna nie jest oczywiście uzasadniona, a zarzuty dotyczące oceny materiału dowodowego nie podlegają kontroli Sądu Najwyższego. Nie stwierdzono również nieważności postępowania, a uchwała dotycząca jednoosobowego składu sądu drugiej instancji nie miała zastosowania.
Czy orzekanie przez sąd drugiej instancji w jednoosobowym składzie ukształtowanym na podstawie art. 15 zzs1 ust. 1 pkt 4 ustawy COVID-owej prowadzi do nieważności postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ale tylko w przypadku orzekania po dacie podjęcia uchwały III PZP 6/22.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na uchwałę III PZP 6/22, która stwierdza nieważność postępowania w takich przypadkach, jednakże podkreślił, że wykładnia ta obowiązuje od dnia podjęcia uchwały, a w badanej sprawie Sąd Okręgowy orzekał przed tą datą.
Czy ustalenie nierównych udziałów w majątku wspólnym na podstawie art. 43 § 2 k.r.o. wymaga wykazania rażących lub uporczywych zaniedbań w przyczynianiu się do powstania majątku wspólnego?
Odpowiedź sądu
Tak, ustalenie nierównych udziałów wymaga oceny całokształtu okoliczności sprawy, w tym etycznych i majątkowych, które przemawiają za nieprzyznaniem jednemu z małżonków korzyści z majątku wspólnego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy przywołał utrwalone stanowisko orzecznictwa, zgodnie z którym o istnieniu ważnych powodów do ustalenia nierównych udziałów decyduje ocena całokształtu postępowania małżonków w czasie trwania wspólności, uwzględniając ich starania o rodzinę i zaspokojenie jej potrzeb.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Ż.D. | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| P.D. | osoba_fizyczna | uczestnik |
Przepisy (14)
Główne
k.p.c. art. 398^9 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 398^9 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.r.o. art. 43 § 2
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Pomocnicze
k.p.c. art. 398^4 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 367 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 379 § 4
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 398^3 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 398^13 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.r.o. art. 43 § 1
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
ustawa COVID-owa art. 15 zzs1 § 1 pkt 4
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
k.p.c. art. 108 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 398^21
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 391 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 13 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak przesłanek z art. 398^9 § 1 k.p.c. do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. • Skarga kasacyjna nie jest oczywiście uzasadniona. • Nie stwierdzono nieważności postępowania. • Zarzuty dotyczące oceny materiału dowodowego nie podlegają kontroli Sądu Najwyższego. • Uchwała III PZP 6/22 nie ma zastosowania do sprawy.
Odrzucone argumenty
Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona z uwagi na rażące naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego. • Nieważność postępowania przed Sądem drugiej instancji z uwagi na orzekanie w składzie jednoosobowym. • Pobieżne uzasadnienie Sądu Okręgowego dotyczące trwonienia majątku wspólnego.
Godne uwagi sformułowania
Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, którego rozpoznanie przez Sąd Najwyższy musi być uzasadnione względami o szczególnej doniosłości, wykraczającymi poza indywidualny interes skarżącego, a mającymi swoje źródło w interesie publicznym. • Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą usuwanie błędów w zakresie wykładni i stosowania prawa w każdej indywidualnej sprawie. • Przesłanką przyjęcia skargi kasacyjnej nie jest oczywiste naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia. • Konstruując w ten sposób wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania skarżący pominął, że skarga kasacyjna jest instrumentem prawidłowości stosowania prawa przez sądy, a nie służy do kontroli ustaleń faktycznych przyjętych za podstawę zaskarżonego orzeczenia.
Skład orzekający
Monika Koba
SSN
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności w sprawach dotyczących podziału majątku wspólnego, gdy zarzuty dotyczą oceny materiału dowodowego lub gdy zastosowanie ma uchwała Sądu Najwyższego dotycząca składu sądu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z przyjęciem skargi kasacyjnej i zastosowaniem uchwały III PZP 6/22.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z przyjmowaniem skarg kasacyjnych oraz interpretacji przepisów dotyczących podziału majątku wspólnego. Wyjaśnia rolę Sądu Najwyższego i ograniczenia postępowania kasacyjnego.
“Kiedy Sąd Najwyższy odrzuci Twoją skargę kasacyjną? Kluczowe zasady i pułapki.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.