Orzeczenie · 2026-04-22

I CSK 3617/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2026-04-22
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnaSąd Najwyższyprzedsądprzesłankiuznanie niewłaściweprzedawnienieporęczenieakcesoryjnośćkontrola kasacyjna

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek A.S. o przyjęcie do rozpoznania skargi kasacyjnej od wyroku Sądu Apelacyjnego w Białymstoku w sprawie o zapłatę. Sąd Najwyższy, działając w ramach tzw. przedsądu, ocenił, czy skarga spełnia przesłanki określone w art. 398^9 § 1 k.p.c., tj. czy w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów, nieważność postępowania lub oczywista zasadność skargi. Skarżąca upatrywała istotnego zagadnienia prawnego w kwestii skutków uznania niewłaściwego długu dla ciężaru dowodu oraz dopuszczalności powoływania się przez poręczyciela na zarzut wygaśnięcia zobowiązania głównego. Sąd Najwyższy uznał, że zagadnienia te nie mają znaczenia dla wyniku sprawy, a ponadto były już wielokrotnie analizowane w orzecznictwie. Podkreślono, że istotne zagadnienie prawne musi być nowe i przyczyniać się do rozwoju prawa, a nie służyć jedynie rozstrzygnięciu konkretnej sprawy. Sąd Najwyższy wskazał również, że skarżąca nie wykazała oczywistej zasadności skargi, przedstawiając jedynie polemikę z ustaleniami faktycznymi sądów niższych instancji, które są wyłączone z kontroli kasacyjnej. W konsekwencji, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

interpretacja przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, charakteru skargi kasacyjnej jako środka nadzwyczajnego, ograniczeń kontroli kasacyjnej w zakresie ustaleń faktycznych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i braku spełnienia wymogów formalnych skargi kasacyjnej.

Zagadnienia prawne (3)

Czy uznanie niewłaściwe długu, zgodnie z art. 231 k.p.c. w zw. z art. 6 k.c. i art. 233 k.p.c., przerywa bieg terminu przedawnienia (art. 123 § 1 pkt 2 k.c.) i wpływa na ciężar dowodu w razie późniejszego sporu co do istnienia lub wysokości uznanej wierzytelności?

Odpowiedź sądu

Uznanie niewłaściwe przerywa bieg przedawnienia, ale nie wpływa na ciężar dowodu w sposób wskazany przez skarżącą. Sąd Apelacyjny ustalił, że pozwana miała świadomość zobowiązania i jego aneksu, co wykluczało potrzebę dalszej analizy w tym zakresie.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że uznanie niewłaściwe przerywa bieg przedawnienia zgodnie z art. 123 § 1 pkt 2 k.c. i może nastąpić w sposób dorozumiany. Podkreślono, że zachowanie dłużnika musi jednoznacznie wskazywać na świadomość istnienia długu i zamiar jego spełnienia. W analizowanej sprawie, ustalenia faktyczne dokonane przez sądy niższych instancji wykluczyły potrzebę dalszej analizy tego zagadnienia.

Czy w świetle art. 883 § 1 w zw. z art. 879 § 1 k.c. dopuszczalne jest powoływanie się przez poręczyciela na zarzut wygaśnięcia zobowiązania głównego?

Odpowiedź sądu

Poręczyciel może podnieść przeciwko wierzycielowi wszystkie zarzuty, które przysługują dłużnikowi, jednakże utrata tych zarzutów nie następuje, także wtedy, gdy dłużnik zrzekł się ich lub uznał roszczenie wierzyciela.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy przypomniał, że choć zakres zobowiązania poręczyciela jest akcesoryjny wobec zobowiązania dłużnika, poręczyciel może podnosić zarzuty dłużnika. Jednakże, zgodnie z art. 883 § 1 i 2 k.c., utrata tych zarzutów nie następuje nawet w przypadku zrzeczenia się ich przez dłużnika lub uznania roszczenia. W analizowanej sprawie, sądy niższych instancji nie znalazły podstaw do zastosowania tego przepisu.

Czy skarga kasacyjna spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy (istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów, nieważność postępowania, oczywista zasadność)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna nie spełnia wskazanych przesłanek.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy szczegółowo omówił przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, podkreślając, że muszą one być wykazane przez skarżącego. W analizowanej sprawie, skarżąca nie przedstawiła istotnego zagadnienia prawnego ani nie wykazała oczywistej zasadności skargi, ograniczając się do polemiki z ustaleniami faktycznymi sądów niższych instancji, które są wyłączone z kontroli kasacyjnej.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania
Strona wygrywająca
Bank spółki akcyjnej w W.

Strony

NazwaTypRola
Bank spółki akcyjnej w W.spółkapowód
A.S.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (13)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy.

k.p.c. art. 398^9 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Stanowi podstawę do odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

k.c. art. 123 § § 1 pkt 2

Kodeks cywilny

Przerwanie biegu przedawnienia przez uznanie roszczenia.

k.c. art. 883 § § 1

Kodeks cywilny

Zakres zobowiązania poręczyciela i zarzuty przysługujące dłużnikowi.

k.c. art. 879 § § 1

Kodeks cywilny

Zakres zobowiązania poręczyciela.

Pomocnicze

k.p.c. art. 231

Kodeks postępowania cywilnego

Ustalanie stanu faktycznego na podstawie domniemań.

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

Ciężar dowodu.

k.p.c. art. 233

Kodeks postępowania cywilnego

Ocena wiarygodności i mocy dowodów.

k.c. art. 876 § § 1

Kodeks cywilny

Istota zobowiązania poręczyciela.

k.c. art. 5

Kodeks cywilny

Nadużycie prawa podmiotowego.

k.p.c. art. 398^4 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Obowiązek przytoczenia podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia.

k.p.c. art. 398^4 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Obowiązek przedstawienia wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania i jego uzasadnienia.

k.p.c. art. 398^3 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Wyłączenie kontroli kasacyjnej nad ustaleniami faktycznymi i oceną dowodów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga kasacyjna nie spełnia przesłanek przyjęcia jej do rozpoznania (istotne zagadnienie prawne, oczywista zasadność). • Przedstawione zagadnienia prawne zostały już rozstrzygnięte w orzecznictwie. • Skarżąca nie wykazała istnienia nowego zagadnienia prawnego przyczyniającego się do rozwoju prawa. • Ustalenia faktyczne sądów niższych instancji są wiążące dla Sądu Najwyższego i nie podlegają kontroli kasacyjnej. • Zarzuty skargi kasacyjnej stanowią polemikę z ustaleniami faktycznymi.

Odrzucone argumenty

Istnienie istotnego zagadnienia prawnego w kwestii uznania niewłaściwego długu i zarzutów poręczyciela. • Oczywista zasadność skargi kasacyjnej ze względu na naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego. • Naruszenie art. 5 k.c. przez sądy niższych instancji.

Godne uwagi sformułowania

skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni • instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 398^9 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej • istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie nowe, nierozwiązane dotąd w orzecznictwie, którego rozstrzygnięcie może przyczynić się do rozwoju prawa • krytyka oceny dowodów i ustalenia stanu faktycznego przez Sądy obu instancji w tym zakresie zawarta w skardze kasacyjnej nie jest niczym więcej niż polemiką z ustaleniami tych Sądów • kwestie te w ogóle a limine wyłączone są z zakresu kontroli kasacyjnej

Skład orzekający

Tomasz Szanciło

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "interpretacja przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, charakteru skargi kasacyjnej jako środka nadzwyczajnego, ograniczeń kontroli kasacyjnej w zakresie ustaleń faktycznych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i braku spełnienia wymogów formalnych skargi kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe zasady dotyczące przyjmowania skarg kasacyjnych przez Sąd Najwyższy, co jest istotne dla praktyków prawa procesowego. Podkreśla rolę SN w rozwoju prawa i jednolitości orzecznictwa.

Sąd Najwyższy: Kiedy skarga kasacyjna ma szansę na rozpoznanie?

Sektor

bankowość

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst