Orzeczenie · 2024-07-10

I CSK 3550/23Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej przez SN

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2024-07-10
SNCywilnezobowiązaniaŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnaSąd Najwyższykontrola instancyjnakoszty postępowaniaprawo bankoweklauzule abuzywnekredyt walutowyCOVID-19skład sądu

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał skargę kasacyjną wniesioną przez Bank S.A. w W. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 19 kwietnia 2023 r. w sprawie z powództwa A. C. i J. C. o zapłatę i ustalenie. Sąd Apelacyjny częściowo zmienił wyrok Sądu Okręgowego, oddalając powództwo o odsetki ustawowe za opóźnienie za określony okres oraz oddalając apelację w pozostałej części. Bank w swojej skardze kasacyjnej domagał się uchylenia wyroku Sądu Apelacyjnego i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, powołując się na istotne zagadnienia prawne, potrzebę wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, a także na nieważność postępowania. Jako podstawę nieważności wskazał rozpoznanie apelacji przez Sąd drugiej instancji w składzie jednoosobowym, co miało naruszać art. 379 pkt 4 k.p.c. w zw. z art. 367 § 3 k.p.c. Sąd Najwyższy, zgodnie z art. 398^9 § 1 k.p.c., badał przesłanki przyjęcia skargi do rozpoznania. Odnosząc się do zarzutu nieważności, Sąd Najwyższy stwierdził, że rozpoznanie sprawy przez Sąd Apelacyjny w składzie jednego sędziego było zgodne z art. 15zzs^1 ust. 1 pkt 4 ustawy COVID-19, który dopuszczał takie rozwiązanie w okresie stanu zagrożenia epidemicznego. Podkreślono, że orzekanie w składzie trzech sędziów było fakultatywne, a uchwała Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 2023 r. (III PZP 6/22) nie mogła wpływać na ocenę legalności składu sądu niższej instancji, który wydał orzeczenie przed jej podjęciem. Sąd Najwyższy uznał również, że wskazane przez skarżącego istotne zagadnienia prawne i potrzeba wykładni przepisów nie występują, ponieważ problematyka ta była już wielokrotnie przedmiotem wypowiedzi Sądu Najwyższego, a powołane przepisy (m.in. art. 385^1 k.c., art. 65 k.c., art. 56 k.c., art. 41 ustawy Prawo wekslowe, art. 358 § 2 k.c.) były już interpretowane w orzecznictwie, w tym w uchwałach pełnego składu Izby Cywilnej i uchwałach siedmiu sędziów. Sąd Najwyższy stwierdził, że zagadnienia prawne wskazane przez skarżącego stanowiły w istocie polemikę z rozstrzygnięciem Sądu Apelacyjnego. W konsekwencji, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 398^9 § 2 k.p.c. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie przepisów k.p.c. i rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności w kontekście przesłanek z art. 398^9 k.p.c. oraz stosowania przepisów specustawy COVID-19 dotyczących składu sądu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej procedury przed Sądem Najwyższym i nie rozstrzyga merytorycznie sprawy.

Zagadnienia prawne (2)

Czy rozpoznanie sprawy przez sąd drugiej instancji w składzie jednego sędziego w okresie stanu zagrożenia epidemicznego COVID-19 było zgodne z prawem?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, było zgodne z prawem na podstawie art. 15zzs^1 ust. 1 pkt 4 ustawy COVID-19.

Uzasadnienie

Przepis ustawy COVID-19 dopuszczał rozpoznawanie spraw w pierwszej i drugiej instancji przez sąd w składzie jednego sędziego, a orzekanie w składzie trzech sędziów było fakultatywne. Uchwała Sądu Najwyższego z późniejszego terminu nie mogła wpływać na ocenę legalności składu sądu niższej instancji.

Czy skarga kasacyjna spełnia przesłanki przyjęcia do rozpoznania określone w art. 398^9 § 1 k.p.c. (istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów, nieważność postępowania, oczywista zasadność)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna nie spełnia tych przesłanek.

Uzasadnienie

Podniesione zagadnienia prawne były już wielokrotnie rozstrzygane przez Sąd Najwyższy lub stanowiły polemikę z orzeczeniem sądu niższej instancji, a zarzut nieważności postępowania okazał się bezzasadny.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania
Strona wygrywająca
A. C. i J. C.

Strony

NazwaTypRola
A. C.osoba_fizycznapowód
J. C.osoba_fizycznapowód
Bank spółka akcyjna w W.spółkapozwany

Przepisy (15)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

ustawa COVID-19 art. 15zzs^1 § ust. 1 pkt 4

Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

W okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich, w sprawach rozpoznawanych według przepisów Kodeksu postępowania cywilnego w pierwszej i drugiej instancji sąd rozpoznawał sprawy w składzie jednego sędziego.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^9 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

W razie niespełnienia wymagań określonych w § 1, Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

k.c. art. 385^1

Kodeks cywilny

Dotyczy kontroli postanowień wzorców umów pod kątem klauzul niedozwolonych.

k.c. art. 65 § § 1 i 2

Kodeks cywilny

Dotyczy wykładni oświadczeń woli.

k.c. art. 56

Kodeks cywilny

Dotyczy skutków prawnych oświadczenia woli.

u.p.w. art. 41

Ustawa - Prawo wekslowe

Dotyczy odpowiedzialności wekslowej.

k.c. art. 358 § § 2

Kodeks cywilny

Dotyczy waloryzacji świadczeń pieniężnych.

k.p.c. art. 379 § pkt 4

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki nieważności postępowania, w tym rozpoznanie sprawy przez sędziów niepowołanych.

k.p.c. art. 367 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy składu sądu w postępowaniu apelacyjnym.

k.p.c. art. 98 § § 1 i § 1^1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zasad zasądzania kosztów postępowania.

k.p.c. art. 108 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy rozstrzygnięcia o kosztach w orzeczeniu kończącym postępowanie.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów w postępowaniu kasacyjnym.

k.p.c. art. 398^21

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów w postępowaniu kasacyjnym.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. § 2 pkt 7 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2

Określa stawki minimalnych opłat za czynności radców prawnych w postępowaniu kasacyjnym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rozpoznanie sprawy przez sąd drugiej instancji w składzie jednego sędziego było zgodne z prawem w okresie stanu zagrożenia epidemicznego. • Podniesione zagadnienia prawne były już rozstrzygnięte przez Sąd Najwyższy lub nie spełniały kryteriów istotnego zagadnienia prawnego. • Zarzut nieważności postępowania z powodu składu sądu był bezzasadny.

Odrzucone argumenty

Nieważność postępowania z powodu rozpoznania apelacji przez sąd jednoosobowy. • Istnienie istotnego zagadnienia prawnego wymagającego wykładni. • Rozbieżności w orzecznictwie sądów.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna nie kwalifikowała się do przyjęcia celem jej merytorycznego rozpoznania. • Skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. • Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony – co należy podkreślić – wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 398^9 § 1 pkt 1-4 k.p.c., nie obejmuje zaś merytorycznej oceny skargi kasacyjnej. • Przedstawiona problematyka była już wielokrotnie przedmiotem wypowiedzi Sądu Najwyższego. • Zagadnienia prawne wskazane przez skarżącego są w istocie pytaniami o trafność stanowiska Sądu Apelacyjnego wyrażonego w związku z rozstrzygnięciem tej konkretnej sprawy i polemiką z tym stanowiskiem, związaną z zastosowaniem konkretnych przepisów prawa.

Skład orzekający

Ewa Stefańska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności w kontekście przesłanek z art. 398^9 k.p.c. oraz stosowania przepisów specustawy COVID-19 dotyczących składu sądu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury przed Sądem Najwyższym i nie rozstrzyga merytorycznie sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie jest interesujące dla prawników ze względu na analizę przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy oraz interpretację przepisów specustawy COVID-19 dotyczących składu sądu.

Kiedy Sąd Najwyższy odmawia rozpoznania skargi kasacyjnej? Kluczowe przesłanki i pułapki proceduralne.

Dane finansowe

zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 5400 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst