I CSK 355/25

Sąd NajwyższyWarszawa2026-03-11
SNCywilnezobowiązaniaWysokanajwyższy
skarga kasacyjnaSąd Najwyższypotrąceniekredytniedozwolone postanowienia umownekoszty postępowaniapostanowienie

Podsumowanie

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej banku do rozpoznania, uznając, że nie została spełniona przesłanka oczywistej zasadności.

Bank złożył skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, domagając się jej przyjęcia z powodu oczywistej zasadności, argumentując nierozpoznanie przez sąd drugiej instancji istoty sprawy w kwestii potrącenia. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi, stwierdzając, że bank nie wykazał oczywistej zasadności, a jedynie polemizował z niekorzystnym rozstrzygnięciem, pomijając istotne kwestie prawne i orzecznictwo.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał skargę kasacyjną Banku S.A. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie, dotyczącego sprawy o ustalenie i zapłatę. Bank argumentował, że skarga jest oczywiście uzasadniona, ponieważ Sąd Apelacyjny nie rozpoznał istoty sprawy, nie oceniając skuteczności oświadczenia o potrąceniu złożonego przez powodów. Sąd Najwyższy przypomniał, że skarga kasacyjna jest przyjmowana do rozpoznania, gdy występuje istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów, nieważność postępowania lub oczywista zasadność. W ocenie Sądu Najwyższego, przesłanka oczywistej zasadności nie została spełniona, gdyż bank jedynie kwestionował trafność rozstrzygnięcia sądu drugiej instancji, nie przedstawiając argumentów wskazujących na kwalifikowany charakter naruszenia przepisów prawa. Sąd wskazał, że Sąd Apelacyjny obszernie odniósł się do skuteczności potrącenia, uwzględniając nowelizację przepisów wprowadzającą art. 203¹ k.p.c. Ponadto, Sąd Najwyższy odwołał się do uchwały całej Izby Cywilnej z dnia 25 kwietnia 2024 r. (III CZP 25/22), która ugruntowała linię orzeczniczą w sprawach dotyczących umów kredytów indeksowanych lub denominowanych, w tym kwestii niedozwolonych postanowień umownych i ich skutków. W związku z brakiem spełnienia przesłanek z art. 398⁹ § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania i zasądził od banku na rzecz powodów zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna nie jest oczywiście uzasadniona, gdy strona jedynie polemizuje z niekorzystnym rozstrzygnięciem sądu drugiej instancji, nie wykazując kwalifikowanego naruszenia prawa.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że oczywista zasadność skargi kasacyjnej wymaga, aby z samej treści skargi jednoznacznie wynikało, że wskazane podstawy zasługują na uwzględnienie z uwagi na kwalifikowany charakter naruszenia przepisów prawa, a nie jedynie polemikę z orzeczeniem sądu niższej instancji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej

Strona wygrywająca

R.B. i M.B.

Strony

NazwaTypRola
R.B.osoba_fizycznapowód
M.B.osoba_fizycznapowód
Bank spółka akcyjnaspółkapozwany

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 398 § 9

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

k.p.c. art. 203 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje procesowe przesłanki zarzutu potrącenia.

Pomocnicze

k.c. art. 498

Kodeks cywilny

Dotyczy materialnoprawnych przesłanek potrącenia.

u.SN art. 88

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Określa zasady zmiany uchwał całej Izby Sądu Najwyższego.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zasad zasądzania kosztów postępowania.

k.p.c. art. 99

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zasad zasądzania kosztów postępowania.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 10 § 4 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 2 § pkt 7

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak spełnienia przesłanki oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. Strona skarżąca polemizuje z rozstrzygnięciem sądu drugiej instancji, zamiast wykazać kwalifikowany charakter naruszenia prawa. Sąd Apelacyjny prawidłowo ocenił skuteczność oświadczenia o potrąceniu w kontekście obowiązujących przepisów.

Odrzucone argumenty

Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona z powodu nierozpoznania istoty sprawy przez Sąd Apelacyjny w kwestii oceny skuteczności potrącenia.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, gdy dla przeciętnego prawnika z samej treści skargi – bez pogłębionej analizy i jurydycznych dociekań – w sposób jednoznaczny wynika, że wskazane w niej podstawy zasługują na uwzględnienie z uwagi na kwalifikowany charakter naruszenia przepisów prawa. Pozwany bank pod pozorem oczywistej zasadności w istocie pyta o trafność stanowiska Sądu Apelacyjnego wyrażonego w związku z rozstrzygnięciem tej konkretnej sprawy. W obecnym stanie prawnym skuteczność tego zarzutu (jako procesowego) ograniczona jest jedynie do tych przypadków, które objęte są dyspozycją art. 203¹ k.p.c.

Skład orzekający

Adam Doliwa

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności pojęcia 'oczywistej zasadności', a także stosowanie art. 203¹ k.p.c. w kontekście zarzutu potrącenia oraz skutków abuzywności klauzul w umowach kredytów indeksowanych/denominowanych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności sprawy i interpretacji przepisów procesowych oraz uchwały Sądu Najwyższego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe kryteria przyjmowania skarg kasacyjnych przez Sąd Najwyższy, co jest istotne dla praktyków prawa. Dodatkowo, odwołuje się do ważnej uchwały dotyczącej kredytów frankowych, co podnosi jego wartość.

Kiedy Sąd Najwyższy odrzuci Twoją skargę kasacyjną? Kluczowe kryteria i pułapki.

Sektor

bankowość

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

SN
I CSK 355/25
POSTANOWIENIE
11 marca 2026 r.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Adam Doliwa
na posiedzeniu niejawnym 11 marca 2026 r. w Warszawie
‎
w sprawie z powództwa R.B. i M.B.
‎
przeciwko Bankowi spółce akcyjnej
‎
w W.
‎
o ustalenie i zapłatę,
‎
na skutek skargi kasacyjnej Banku spółki akcyjnej w W.
‎
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie
‎
z 20 września 2024 r., I ACa 526/24,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2.
zasądza od pozwanej na rzecz każdego z powodów po 2700 (dwa tysiące siedemset) złotych z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia niniejszego postanowienia pozwanej do dnia zapłaty tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Strona pozwana, Bank spółka akcyjna w Warszawie, wywiodła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie
‎
z 20 września 2024 r., wydanego w sprawie z powództwa R.B.
‎
i M.B. o ustalenie i zapłatę.
Uzasadniając wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania bank wskazał na oczywistą zasadność skargi, polegającą na nierozpoznaniu przez Sąd drugiej instancji istoty sprawy przez niedokonanie oceny skuteczności złożonego przez powodów 6 lutego 2024 r. oświadczenia o potrąceniu.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 398
9
§ 1 k.p.c.)
.
Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, gdy dla przeciętnego prawnika z samej treści skargi – bez pogłębionej analizy i jurydycznych dociekań – w sposób jednoznaczny wynika, że wskazane w niej podstawy zasługują na uwzględnienie z uwagi na kwalifikowany charakter naruszenia przepisów prawa.
Przyczyna przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jaką jest jej oczywista zasadność, może dotyczyć jedynie przepisów prawa niepodlegających różnej wykładni i niepozostawiających sądowi swobody oceny. Chodzi przy tym
‎
o wykładnię w oczywisty, dostrzegalny już
prima facie
sposób sprzeczną z jednolitą i ugruntowaną wykładnią skonkretyzowanego przepisu, przyjmowaną
‎
w orzecznictwie i nauce prawa (zob. m.in. postanowienia SN: z 21 maja 2025 r.,
‎
I CSK 558/24; z 26 marca 2025 r., I CSK 3537/23; z 30 stycznia 2025 r.,
‎
I CSK 3814/23; z 31 grudnia 2024 r., I CSK 1853/23; z 20 listopada 2024 r.,
‎
I CSK 2892/23; z 14 września 2023 r., I CSK 518/23; z 27 lipca 2023 r.,
‎
I CSK 5328/22).
Analiza skargi kasacyjnej prowadzi do wniosku, że przesłanka
‎
z art. 398
9
§ 1 pkt 4 k.p.c. nie została spełniona.
Pozwany bank pod pozorem oczywistej zasadności w istocie pyta o trafność stanowiska Sądu Apelacyjnego wyrażonego w związku z rozstrzygnięciem tej konkretnej sprawy.
Przedstawił wyłącznie własne stanowisko, polemizując z niekorzystnym dla niego rozstrzygnięciem Sądu drugiej instancji. Strona pozwana ograniczyła się do twierdzeń o złożonym przez powodów 6 lutego 2024 r. oświadczeniu o potrąceniu.
Podkreślenia wymaga, iż pomimo braku podniesienia przez pozwany bank
‎
w apelacji zarzutu naruszenia art. 203
1
k.p.c. Sąd drugiej instancji obszernie
‎
i wyczerpująco odniósł się w uzasadnieniu do skuteczności złożonego przez powodów oświadczenia o potrąceniu. Wywiódł, że pismo nie mogło wywrzeć skutków prawnych na skutek nowelizacji przepisów, które weszły w życie
‎
w listopadzie 2019 r.
Kwestionując wyrok Sądu Apelacyjnego strona skarżąca pomineła, że
‎
w poprzednio obowiązującym stanie prawnym (do 7 listopada 2019 r) - skuteczność zarzutu potrącenia uzależniona była od prawidłowości jego dokonania z punktu widzenia prawa materialnego (art. 498 i nast. k.c.) i nie było procesowej regulacji, odnoszącej się do tego zarzutu. Taką regulację stanowi obecnie art. 203
1
k.p.c. obowiązujący od 7 listopada 2019 r. Przepis ten unormował procesowe przesłanki zarzutu potrącenia, których spełnienie warunkuje ocenę skuteczności jego podniesienia w konkretnej sprawie. W obecnym stanie prawnym skuteczność tego zarzutu (jako procesowego) ograniczona jest jedynie do tych przypadków, które objęte są dyspozycją art. 203
1
k.p.c. Brak spełnienia tych przesłanek może prowadzić do sytuacji, kiedy zarzut potrącenia jest nieskuteczny, pomimo iż samo oświadczenie o potrąceniu było złożone skutecznie i wywołało skutki materialnoprawne (zob. postanowienie SN z 28 listopada 2024 r., I CSK 4026/23).
Poza tym należy zauważyć, że Sąd Najwyższy w uchwale całego składu Izby Cywilnej z 25 kwietnia 2024 r., III CZP 25/22, OSNC 2024, nr 12, poz. 118, ugruntował dotychczasową linię orzeczniczą i przyjął że:
1. W razie uznania, że postanowienie umowy kredytu indeksowanego lub denominowanego odnoszące się do sposobu określania kursu waluty obcej stanowi niedozwolone postanowienie umowne i nie jest wiążące, w obowiązującym stanie prawnym nie można przyjąć, że miejsce tego postanowienia zajmuje inny sposób określenia kursu waluty obcej wynikający z przepisów prawa lub zwyczajów.
2. W razie niemożliwości ustalenia wiążącego strony kursu waluty obcej
‎
w umowie kredytu indeksowanego lub denominowanego umowa nie wiąże także
‎
w pozostałym zakresie.
3. Jeżeli w wykonaniu umowy kredytu, która nie wiąże z powodu niedozwolonego charakteru jej postanowień, bank wypłacił kredytobiorcy całość lub część kwoty kredytu, a kredytobiorca dokonywał spłat kredytu, powstają samodzielne roszczenia o zwrot nienależnego świadczenia na rzecz każdej ze stron.
4. Jeżeli umowa kredytu nie wiąże z powodu niedozwolonego charakteru jej postanowień, bieg przedawnienia roszczenia banku o zwrot kwot wypłaconych
‎
z tytułu kredytu rozpoczyna się co do zasady od dnia następującego po dniu,
‎
w którym kredytobiorca zakwestionował względem banku związanie postanowieniami umowy.
5. Jeżeli umowa kredytu nie wiąże z powodu niedozwolonego charakteru jej postanowień, nie ma podstawy prawnej do żądania przez którąkolwiek ze stron odsetek lub innego wynagrodzenia z tytułu korzystania z jej środków pieniężnych
‎
w okresie od spełnienia nienależnego świadczenia do chwili popadnięcia
‎
w opóźnienie co do zwrotu tego świadczenia.
Należy wskazać, że odstąpienie od zasady prawnej przyjętej przez skład całej Izby Sądu Najwyższego jest zaś możliwe tylko przez wydanie kolejnej uchwały w analogicznym składzie (art. 88 ustawy o SN).
Z tej przyczyny Sąd Najwyższy na podstawie art. 398
9
§ 1 i 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania. O kosztach postępowania kasacyjnego rozstrzygnął zaś na podstawie art. 98 k.p.c. w zw. z art. 99 k.p.c.
‎
w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 i § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości
‎
w sprawie opłat za czynności radców prawnych.
Adam Doliwa
(P.H.)
[SOP]

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę