I CSK 355/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał skargę kasacyjną Banku S.A. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie, dotyczącego sprawy o ustalenie i zapłatę. Bank argumentował, że skarga jest oczywiście uzasadniona, ponieważ Sąd Apelacyjny nie rozpoznał istoty sprawy, nie oceniając skuteczności oświadczenia o potrąceniu złożonego przez powodów. Sąd Najwyższy przypomniał, że skarga kasacyjna jest przyjmowana do rozpoznania, gdy występuje istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów, nieważność postępowania lub oczywista zasadność. W ocenie Sądu Najwyższego, przesłanka oczywistej zasadności nie została spełniona, gdyż bank jedynie kwestionował trafność rozstrzygnięcia sądu drugiej instancji, nie przedstawiając argumentów wskazujących na kwalifikowany charakter naruszenia przepisów prawa. Sąd wskazał, że Sąd Apelacyjny obszernie odniósł się do skuteczności potrącenia, uwzględniając nowelizację przepisów wprowadzającą art. 203¹ k.p.c. Ponadto, Sąd Najwyższy odwołał się do uchwały całej Izby Cywilnej z dnia 25 kwietnia 2024 r. (III CZP 25/22), która ugruntowała linię orzeczniczą w sprawach dotyczących umów kredytów indeksowanych lub denominowanych, w tym kwestii niedozwolonych postanowień umownych i ich skutków. W związku z brakiem spełnienia przesłanek z art. 398⁹ § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania i zasądził od banku na rzecz powodów zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności pojęcia 'oczywistej zasadności', a także stosowanie art. 203¹ k.p.c. w kontekście zarzutu potrącenia oraz skutków abuzywności klauzul w umowach kredytów indeksowanych/denominowanych.
Dotyczy specyficznych okoliczności sprawy i interpretacji przepisów procesowych oraz uchwały Sądu Najwyższego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu art. 398⁹ § 1 pkt 4 k.p.c.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skarga kasacyjna nie jest oczywiście uzasadniona, gdy strona jedynie polemizuje z niekorzystnym rozstrzygnięciem sądu drugiej instancji, nie wykazując kwalifikowanego naruszenia prawa.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że oczywista zasadność skargi kasacyjnej wymaga, aby z samej treści skargi jednoznacznie wynikało, że wskazane podstawy zasługują na uwzględnienie z uwagi na kwalifikowany charakter naruszenia przepisów prawa, a nie jedynie polemikę z orzeczeniem sądu niższej instancji.
Jakie są procesowe przesłanki skuteczności zarzutu potrącenia po nowelizacji przepisów od 7 listopada 2019 r. (art. 203¹ k.p.c.)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Skuteczność zarzutu potrącenia jako procesowego jest ograniczona do przypadków objętych dyspozycją art. 203¹ k.p.c., a brak spełnienia tych przesłanek może prowadzić do nieskuteczności zarzutu, nawet jeśli oświadczenie o potrąceniu było skuteczne materialnoprawnie.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że art. 203¹ k.p.c. unormował procesowe przesłanki zarzutu potrącenia, których spełnienie warunkuje ocenę jego skuteczności w konkretnej sprawie, co odróżnia obecny stan prawny od poprzedniego, gdzie liczyła się głównie materialnoprawna skuteczność.
Jakie są skutki prawne uznania postanowienia umowy kredytu indeksowanego lub denominowanego za niedozwolone postanowienie umowne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
W przypadku uznania postanowienia za niedozwolone, nie można przyjąć, że zastępuje je inny sposób określenia kursu waluty, a umowa może nie wiązać także w pozostałym zakresie, prowadząc do powstania samodzielnych roszczeń o zwrot nienależnego świadczenia i braku podstaw do żądania odsetek.
Uzasadnienie
Sąd odwołał się do uchwały III CZP 25/22, która określiła konsekwencje uznania klauzul waloryzacyjnych za abuzywne, w tym brak możliwości zastąpienia ich innymi przepisami i powstanie roszczeń o zwrot nienależnego świadczenia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R.B. | osoba_fizyczna | powód |
| M.B. | osoba_fizyczna | powód |
| Bank spółka akcyjna | spółka | pozwany |
Przepisy (8)
Główne
k.p.c. art. 398 § 9
Kodeks postępowania cywilnego
Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
k.p.c. art. 203 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje procesowe przesłanki zarzutu potrącenia.
Pomocnicze
k.c. art. 498
Kodeks cywilny
Dotyczy materialnoprawnych przesłanek potrącenia.
u.SN art. 88
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Określa zasady zmiany uchwał całej Izby Sądu Najwyższego.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zasad zasądzania kosztów postępowania.
k.p.c. art. 99
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zasad zasądzania kosztów postępowania.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 10 § 4 pkt 2
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 2 § pkt 7
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak spełnienia przesłanki oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. • Strona skarżąca polemizuje z rozstrzygnięciem sądu drugiej instancji, zamiast wykazać kwalifikowany charakter naruszenia prawa. • Sąd Apelacyjny prawidłowo ocenił skuteczność oświadczenia o potrąceniu w kontekście obowiązujących przepisów.
Odrzucone argumenty
Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona z powodu nierozpoznania istoty sprawy przez Sąd Apelacyjny w kwestii oceny skuteczności potrącenia.
Godne uwagi sformułowania
Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, gdy dla przeciętnego prawnika z samej treści skargi – bez pogłębionej analizy i jurydycznych dociekań – w sposób jednoznaczny wynika, że wskazane w niej podstawy zasługują na uwzględnienie z uwagi na kwalifikowany charakter naruszenia przepisów prawa. • Pozwany bank pod pozorem oczywistej zasadności w istocie pyta o trafność stanowiska Sądu Apelacyjnego wyrażonego w związku z rozstrzygnięciem tej konkretnej sprawy. • W obecnym stanie prawnym skuteczność tego zarzutu (jako procesowego) ograniczona jest jedynie do tych przypadków, które objęte są dyspozycją art. 203¹ k.p.c.
Skład orzekający
Adam Doliwa
przewodniczący-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności pojęcia 'oczywistej zasadności', a także stosowanie art. 203¹ k.p.c. w kontekście zarzutu potrącenia oraz skutków abuzywności klauzul w umowach kredytów indeksowanych/denominowanych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności sprawy i interpretacji przepisów procesowych oraz uchwały Sądu Najwyższego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Orzeczenie wyjaśnia kluczowe kryteria przyjmowania skarg kasacyjnych przez Sąd Najwyższy, co jest istotne dla praktyków prawa. Dodatkowo, odwołuje się do ważnej uchwały dotyczącej kredytów frankowych, co podnosi jego wartość.
“Kiedy Sąd Najwyższy odrzuci Twoją skargę kasacyjną? Kluczowe kryteria i pułapki.”
Sektor
bankowość
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.