I CSK 2789/24

Sąd NajwyższyWarszawa2025-10-22
SNCywilnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
postępowanie kasacyjneSąd Najwyższyprokuratorwstąpienie do sprawyk.p.c.zwrot pisma

Sąd Najwyższy uznał za niedopuszczalne wstąpienie prokuratora do postępowania kasacyjnego po raz pierwszy, zwracając jego pismo.

Prokurator Andrzej Piaseczny próbował wstąpić do postępowania kasacyjnego Sądu Najwyższego, jednak Sąd uznał to za niedopuszczalne. Zgodnie z dominującym poglądem orzeczniczym i piśmiennictwem, prokurator może wstąpić do postępowania najpóźniej do zamknięcia rozprawy przed sądem drugiej instancji. Wstąpienie po raz pierwszy na etapie postępowania kasacyjnego jest bezprzedmiotowe. W związku z tym pismo prokuratora zostało zwrócone.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpatrywał sprawę z powództwa M.S. i B.D. przeciwko Bankowi w W. o zapłatę i ustalenie. Na etapie postępowania kasacyjnego prokurator Andrzej Piaseczny złożył pismo, próbując wstąpić do sprawy. Sąd Najwyższy uznał jednak to wstąpienie za niedopuszczalne, zarządził zwrot pisma i odmówił uzasadnienia postanowienia, powołując się na potrzebę przedstawienia motywów zajętego stanowiska. Sąd odwołał się do art. 60 § 1 k.p.c., który pozwala prokuratorowi na wstąpienie do postępowania w każdym jego stadium. Jednakże, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego (m.in. postanowienie SN z 18 grudnia 2018 r., IV CZ 64/18; wyrok SN z 14 stycznia 2013 r., I PK 164/12), wstąpienie to powinno nastąpić najpóźniej do zamknięcia rozprawy przed sądem drugiej instancji. Późniejsze zgłoszenie jest bezprzedmiotowe i niedopuszczalne. W postępowaniu kasacyjnym udział prokuratora jest ograniczony do przypadków, gdy był stroną wcześniej lub wstąpił do postępowania na wcześniejszym etapie (art. 398^8 k.p.c. w zw. z art. 55 i 57 k.p.c.). Wstąpienie prokuratora po raz pierwszy do postępowania kasacyjnego jest niedopuszczalne. Sąd podkreślił, że przepis art. 398^8 k.p.c. stanowi lex specialis wobec art. 60 k.p.c. w postępowaniu kasacyjnym. W związku z niedopuszczalnością wstąpienia, pismo prokuratora zostało zwrócone.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, wstąpienie prokuratora do postępowania kasacyjnego po raz pierwszy jest niedopuszczalne.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 60 § 1 k.p.c. prokurator może wstąpić do postępowania w każdym stadium, jednak orzecznictwo Sądu Najwyższego ustaliło, że powinno to nastąpić najpóźniej do zamknięcia rozprawy przed sądem drugiej instancji. Wstąpienie na etapie postępowania kasacyjnego jest dopuszczalne tylko, gdy prokurator brał udział w sprawie wcześniej lub wstąpił na wcześniejszym etapie. Art. 398^8 k.p.c. stanowi lex specialis dla postępowania kasacyjnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uznanie za niedopuszczalne wstąpienia prokuratora

Strona wygrywająca

Bank w W.

Strony

NazwaTypRola
M.S.osoba_fizycznapowód
B.D.osoba_fizycznapowód
Bank w W.spółkapozwany
Prokurator Andrzej Piasecznyorgan_państwowyprokurator

Przepisy (4)

Główne

k.p.c. art. 398 § 8

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje udział prokuratora w postępowaniu kasacyjnym, zastrzegając go dla Prokuratora Generalnego i stanowiąc lex specialis wobec art. 60 k.p.c.

Pomocnicze

k.p.c. art. 60 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Prokurator może wstąpić do postępowania w każdym jego stadium, jednakże wstąpienie na etapie postępowania kasacyjnego po raz pierwszy jest niedopuszczalne.

k.p.c. art. 424 § 12

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis ma odpowiednie zastosowanie w postępowaniu ze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia.

u.S.N. art. 95 § pkt 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Przepis ma odpowiednie zastosowanie w postępowaniu ze skargi nadzwyczajnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wstąpienie prokuratora do postępowania kasacyjnego po raz pierwszy jest niedopuszczalne na gruncie utrwalonego orzecznictwa SN i piśmiennictwa. Art. 398^8 k.p.c. stanowi lex specialis w stosunku do art. 60 k.p.c. w postępowaniu kasacyjnym.

Godne uwagi sformułowania

"każde stadium" oznacza cały tok postępowania sądowego wstąpienie prokuratora do postępowania może nastąpić najpóźniej do zamknięcia rozprawy przed sądem drugiej instancji późniejsze zgłoszenie (dokonane po uprawomocnieniu się orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie) jest bezprzedmiotowe i niedopuszczalne Wstąpienie prokuratora po raz pierwszy do postępowania kasacyjnego [...] jest niedopuszczalne stanowi lex specialis wobec art. 60 k.p.c.

Skład orzekający

Agnieszka Jurkowska-Chocyk

SSN

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie granic dopuszczalności wstąpienia prokuratora do postępowania kasacyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy prokurator próbuje wstąpić do postępowania kasacyjnego po raz pierwszy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z udziałem prokuratora w postępowaniu sądowym, co ma znaczenie dla praktyki prawniczej i funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości, zwłaszcza w kontekście ostatnich wydarzeń politycznych.

Sąd Najwyższy: Prokurator nie może wejść do gry na ostatniej prostej postępowania!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I CSK 2789/24
POSTANOWIENIE
22 października 2025 r.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Agnieszka Jurkowska-Chocyk
na posiedzeniu niejawnym 22 października 2025 r. w Warszawie
‎
w sprawie z powództwa M.S. i B.D.
przeciwko Bank w W.
‎
o zapłatę i ustalenie,
uznaje za niedopuszczalne wstąpienie do niniejszej sprawy prokuratora Andrzeja Piasecznego i w związku z tym zarządza zwrot pisma złożonego przez niego do akt 21 października
‎
2025 r.
A.W.
UZASADNIENIE
Niniejsze postanowienie nie podlega uzasadnieniu jednak ze względu na skalę działań podjętych w Prokuraturze Krajowej, prowadzących do destabilizacji
‎
i paraliżu wymiaru sprawiedliwości i działalności Sądu Najwyższego, a przede wszystkim szacunek dla porządku prawnego RP wymaga przedstawienia zasadniczych motywów, które legły u podstaw zajętego przez Sąd Najwyższy stanowiska w kwestii niedopuszczalności wstąpienia prokuratora do niniejszej sprawy na etapie postępowania kasacyjnego.
Zgodnie z art. 60 § 1 zd. pierwsze k.p.c. prokurator może wstąpić do postępowania w każdym jego stadium. Użyte w przytoczonym przepisie sformułowanie „każde stadium” oznacza cały tok postępowania sądowego rozpoczynający się od złożenia pozwu (wniosku), aż do uprawomocnienia się orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie. Nie ulega więc wątpliwości, że prokurator może wstąpić do postępowania, zarówno w pierwszej, jak i drugiej instancji.
W orzecznictwie Sądu Najwyższego dominuje pogląd, że wstąpienie prokuratora do postępowania może nastąpić najpóźniej do zamknięcia rozprawy przed sądem drugiej instancji, a późniejsze zgłoszenie (dokonane po uprawomocnieniu się orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie) jest bezprzedmiotowe i niedopuszczalne (tak m.in. postanowienie SN z 18 grudnia
‎
2018 r., IV CZ 64/18, wyrok SN z 14 stycznia 2013 r., I PK 164/12).
W postępowaniu kasacyjnym prokurator bierze udział, jeżeli jest stroną postępowania w związku z uprzednim wytoczeniem powództwa (art. 55 i 57 k.p.c.) albo jeżeli wstąpił do postępowania w stadium poprzedzającym uprawomocnienie się orzeczenia (postanowienie SN z 17 września 2008 r., I PZ 20/08,
‎
OSNP 2010/1–2, poz. 16). Wstąpienie prokuratora po raz pierwszy do postępowania kasacyjnego lub postępowania ze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest niedopuszczalne (wyrok SN z 14 stycznia 2013 r., I PK 164/12). Pogląd ten – w pełni aprobowany przez Sąd Najwyższy orzekający w niniejszej sprawie − dominuje również w piśmiennictwie (tak. m.in. P. Grzegorczyk [w:] Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Tom I. Postępowanie rozpoznawcze. Artykuły 1-124, wydanie VI, WKP 2023,
‎
red. T. Ereciński; P. Feliga [w:] Kodeks postępowania cywilnego, t. 1, Komentarz do art. 1–505
39
, red. T. Szanciło, Warszawa 2019; A. Jaworski [w:] Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz, red. P. Rylski, Legalis 2022). Udział prokuratora w tych postępowaniach reguluje art. 398
8
k.p.c., zastrzegając go dla Prokuratora Generalnego. Przepis ten ma odpowiednie zastosowanie
‎
w postępowaniu ze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia (art. 424
12
k.p.c.) oraz skargi nadzwyczajnej (art. 95 pkt 1 u.S.N.)
‎
i stanowi
lex specialis
wobec art. 60 k.p.c.
Konsekwencją uznania, że wstąpienie prokuratora Andrzeja Piasecznego do niniejszej sprawy na etapie postępowania kasacyjnego jest niedopuszczalne – prokurator nie działał w tej sprawie na etapie postępowania przed Sądami
meriti
− jest zwrot złożonego przez niego pisma z 21 października 2025 r.
W tym stanie rzeczy Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.
A.W.
[SOP]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI