Orzeczenie · 2025-04-15

I CSK 352/24

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2025-04-15
SNCywilnezobowiązaniaWysokanajwyższy
kredyt walutowyklauzule abuzywnedyrektywa 93/13Sąd Najwyższyskarga kasacyjnaprawo bankoweTSUE

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał skargi kasacyjne złożone przez obie strony postępowania, J.J. i G.J. (powodów) oraz Bank w W. (pozwanego), od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 11 sierpnia 2023 r. Sąd Apelacyjny zmienił wyrok Sądu Okręgowego, oddalając powództwo ponad zasądzoną kwotę 55 311,76 CHF i znosząc koszty procesu między stronami. Pozwany bank zaskarżył orzeczenie w całości, powołując się na potrzebę wykładni przepisów Dyrektywy 93/13, Kodeksu cywilnego oraz Prawa bankowego, a także na istotne zagadnienia prawne dotyczące nieważności umowy kredytu indeksowanego w przypadku uznania klauzul spreadowych za niedozwolone, traktowania takich kredytów jako udzielonych w złotych oraz dopuszczalności kontroli incydentalnej po wygaśnięciu umowy. Sąd Najwyższy, stosując art. 398^9 § 1 k.p.c., odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej pozwanego do rozpoznania, stwierdzając, że bank nie wykazał istnienia istotnych zagadnień prawnych ani rozbieżności w orzecznictwie. Sąd wskazał, że podniesione przez bank kwestie były już wielokrotnie rozstrzygane przez Sąd Najwyższy i Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, a przedstawione przez bank zagadnienia nie spełniały wymogów stawianych przez przepisy prawa procesowego. Natomiast skarga kasacyjna powodów została przyjęta do rozpoznania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu niewykazania przesłanek z art. 398^9 § 1 k.p.c., zwłaszcza w kontekście spraw dotyczących kredytów walutowych i klauzul abuzywnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy wyłącznie oceny dopuszczalności rozpoznania skargi kasacyjnej, a nie meritum sprawy.

Zagadnienia prawne (4)

Czy w przypadku uznania klauzul spreadowych w umowie kredytu indeksowanego za niedozwolone, prawidłowe jest przyjęcie nieważności całej umowy, skoro klauzule ryzyka walutowego określają główny przedmiot umowy i nie stanowią niedozwolonych warunków?

Odpowiedź sądu

Nie, nie można przyjąć nieważności całej umowy w takim przypadku.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy jednolicie przyjmuje, że klauzule przeliczeniowe w umowie kredytu indeksowanego lub denominowanego do waluty obcej, jako określające główne świadczenie stron, nie mogą być uznawane za niedozwolone w sposób prowadzący do nieważności całej umowy, jeśli nie określają one arbitralnie kursu.

Czy kredyty indeksowane lub denominowane do waluty innej niż polska, wobec możliwości spłaty w tej walucie na podstawie art. 69 ust. 3 Prawa bankowego, są kredytami udzielonymi w złotych polskich?

Odpowiedź sądu

Nie, nie jest to jednoznaczne i wymaga dalszej analizy w kontekście konkretnej umowy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy nie rozstrzygnął tej kwestii wprost w postanowieniu o odmowie przyjęcia skargi, ale wskazał na potrzebę wykładni przepisów i rozbieżności w orzecznictwie, które jednak nie zostały przez bank wystarczająco wykazane.

Czy po dokonaniu przez kredytobiorcę spłaty kredytu odniesionego do waluty obcej przed wytoczeniem powództwa, można dokonywać kontroli incydentalnej klauzul odnoszących się do denominacji kredytu?

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli umowa została w całości wykonana, kontrola incydentalna może być niedopuszczalna.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że zasadniczym skutkiem uznania postanowień za niedozwolone jest brak związania nimi konsumenta, a umowa ma wiązać strony w pozostałym zakresie. Jeśli zobowiązania wygasły w całości w wyniku wykonania umowy, kontrola nad klauzulami może być niedopuszczalna.

Czy Sąd Najwyższy powinien przyjąć skargę kasacyjną do rozpoznania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w przypadku skargi pozwanego banku.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej pozwanego, ponieważ nie wykazał on istnienia istotnych zagadnień prawnych ani rozbieżności w orzecznictwie, a podniesione kwestie były już wielokrotnie rozstrzygane.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej
Strona wygrywająca
Powodowie (J.J., G.J.)

Strony

NazwaTypRola
J.J.osoba_fizycznapowód
G.J.osoba_fizycznapowód
Bank w W.spółkapozwany

Przepisy (18)

Główne

k.p.c. art. 398 § 9

Kodeks postępowania cywilnego

Warunki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pomocnicze

Dyrektywa 93/13 art. 4 § ust. 2

Dyrektywa Rady 93/13/EWG

Dyrektywa 93/13 art. 6 § ust. 1

Dyrektywa Rady 93/13/EWG

k.c. art. 65

Kodeks cywilny

k.c. art. 354

Kodeks cywilny

k.c. art. 358 § § 2

Kodeks cywilny

k.c. art. 385 § 1

Kodeks cywilny

Prawo bankowe art. 69 § ust. 3

Prawo bankowe

k.p.c. art. 386 § § 4

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 327 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 327 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 98 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego.

k.p.c. art. 98 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego.

k.p.c. art. 98 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego.

k.p.c. art. 398 § 21

Kodeks postępowania cywilnego

Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego.

rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości art. 2 § pkt 7

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości

Opłaty za czynności radców prawnych.

rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości art. 10 § ust. 4

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości

Opłaty za czynności radców prawnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pozwany nie wykazał istnienia istotnych zagadnień prawnych ani rozbieżności w orzecznictwie. • Kwestie podniesione przez pozwanego były już wielokrotnie rozstrzygane przez Sąd Najwyższy i TSUE. • Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej nie było prawidłowe.

Odrzucone argumenty

Potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości i wywołujących rozbieżności w orzecznictwie (art. 398^9 § 1 pkt 2 k.p.c.). • Istnienie istotnych zagadnień prawnych (art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c.). • Konieczność wykładni art. 386 § 4 k.p.c. w zw. z art. 327^1 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c.

Godne uwagi sformułowania

skarga kasacyjna, nadzwyczajny środek zaskarżenia prawomocnych orzeczeń, będzie pełnić przypisane jej funkcje publicznoprawne. • Ograniczenie przesłanek do czterech ma więc zapewnić, że przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne, a skarga kasacyjna nie stanie się instrumentem wykorzystywanym w każdej sprawie. • Sąd Najwyższy jednolicie przyjmuje, że niedozwolone są postanowienia umowne pozostawiające możliwość ustalenia kursu CFH, a tym samym wysokości świadczeń stron, arbitralnej decyzji jednej z nich; takie postanowienie umowne uznawane jest za niedopuszczalne w każdej sytuacji. • W orzecznictwie przyjmuje się jednocześnie, że w sytuacji, gdy eliminacja niedozwolonego postanowienia umownego doprowadzi do takiej deformacji regulacji umownej, że na podstawie pozostałej jej treści nie da się odtworzyć treści praw i obowiązków stron, nie można przyjąć, iż strony pozostają związane pozostałą częścią umowy.

Skład orzekający

Agnieszka Jurkowska-Chocyk

SSN

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu niewykazania przesłanek z art. 398^9 § 1 k.p.c., zwłaszcza w kontekście spraw dotyczących kredytów walutowych i klauzul abuzywnych."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie oceny dopuszczalności rozpoznania skargi kasacyjnej, a nie meritum sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie SN dotyczące odmowy rozpoznania skargi kasacyjnej w sprawie kredytu walutowego jest istotne dla prawników procesowych i bankowych, ponieważ pokazuje rygorystyczne podejście SN do przesłanek dopuszczalności skargi kasacyjnej.

Sąd Najwyższy stawia tamę nadużywaniu skargi kasacyjnej w sprawach kredytów walutowych.

Dane finansowe

WPS: 55 311,76 CHF

zapłata: 55 311,76 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst