I CSK 349/16

Sąd Najwyższy2016-12-21
SNCywilneodpowiedzialność odszkodowawczaŚrednianajwyższy
odszkodowanieSkarb Państwagry hazardowebezprawnośćskarga kasacyjnaSąd NajwyższyTSUEprawo unijne

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z powodu braku przesłanek formalnych, uznając, że podnoszone wątpliwości prawne były już wielokrotnie rozstrzygane.

Strona powodowa wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, domagając się odszkodowania od Skarbu Państwa za zajęcie urządzeń do gier hazardowych. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania, stwierdzając, że kwestie prawne podnoszone przez skarżącego były już wielokrotnie analizowane i rozstrzygane w poprzednich orzeczeniach, w tym wyrokach TSUE i Sądu Najwyższego, co wyklucza spełnienie przesłanek do przyjęcia skargi kasacyjnej.

Sprawa dotyczyła powództwa H. spółki z o.o. o zapłatę odszkodowania od Skarbu Państwa za zajęcie urządzeń do gier hazardowych. Sąd Okręgowy oddalił powództwo, uznając brak przesłanek odpowiedzialności Skarbu Państwa. Sąd Apelacyjny częściowo zmienił wyrok, uznając roszczenie za usprawiedliwione jedynie w zakresie szkody związanej z zatrzymaniem dwóch automatów, ale w niższej kwocie. Strona powodowa wniosła skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym przepisów dotyczących odpowiedzialności deliktowej oraz dyrektyw unijnych. W skardze wskazano na potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości i wywołujących rozbieżności w orzecznictwie. Sąd Najwyższy odmówił jednak przyjęcia skargi do rozpoznania, stwierdzając, że zgłoszone wątpliwości i zagadnienia prawne były już wielokrotnie przedstawiane i rozstrzygane w podobnych sprawach, w tym w orzecznictwie Sądu Najwyższego (np. wyrok II CSK 106/16) oraz Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (np. wyrok C-303/15). W związku z tym nie wystąpiła cecha nowości i nierozpoznanych dotychczas kwestii prawnych, co jest warunkiem przyjęcia skargi kasacyjnej. Sąd Najwyższy orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna nie może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli podnoszone kwestie prawne nie mają cechy nowości i nie są nierozpoznane, a zostały już wielokrotnie rozstrzygnięte w orzecznictwie.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że wątpliwości i zagadnienia prawne zgłoszone przez skarżącego były już przedmiotem analiz i rozstrzygnięć w licznych wcześniejszych sprawach, w tym w orzeczeniach Sądu Najwyższego i Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Brak nowości i nierozpoznania tych kwestii wyklucza spełnienie przesłanek do przyjęcia skargi kasacyjnej na podstawie art. 398^9 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej

Strona wygrywająca

Skarb Państwa - Naczelnik Izby Celnej w W.

Strony

NazwaTypRola
H. spółka z o.o.spółkapowód
Skarb Państwa - Naczelnik Izby Celnej w W.organ_państwowypozwany
Prokuratoria Generalna Skarbu Państwaorgan_państwowyinna

Przepisy (17)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

k.p.c. art. 398^9 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Określa skutek odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

k.c. art. 417 § § 1

Kodeks cywilny

Dotyczy odpowiedzialności Skarbu Państwa za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej.

k.c. art. 417 § § 2

Kodeks cywilny

k.c. art. 361 § § 1

Kodeks cywilny

Określa zakres odszkodowania.

u.g.h. art. 14 § ust. 1

Ustawa o grach hazardowych

u.g.h. art. 6 § ust. 1

Ustawa o grach hazardowych

k.p.c. art. 386 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy skutków uwzględnienia apelacji.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy rozstrzygnięcia o kosztach postępowania.

k.p.c. art. 11

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.k. art. 217 § § 4

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 236

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 230 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zasad zasądzania kosztów postępowania.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów w postępowaniu apelacyjnym.

k.p.c. art. 398^21

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów w postępowaniu kasacyjnym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak nowości i nierozpoznania kwestii prawnych podnoszonych w skardze kasacyjnej, co wyklucza spełnienie przesłanek z art. 398^9 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c.

Godne uwagi sformułowania

nie ma potrzeby kolejny raz je rozważać nie występuje już w nich cecha nowości i nierozpoznanych dotychczas kwestii prawnych

Skład orzekający

Wojciech Katner

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu braku przesłanek formalnych, zwłaszcza gdy podnoszone kwestie były już wielokrotnie rozstrzygane."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie procedury kasacyjnej i przesłanek jej dopuszczalności, nie rozstrzyga merytorycznie sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa jest interesująca z perspektywy prawników procesowych ze względu na szczegółowe omówienie przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej przez Sąd Najwyższy, ale brakuje jej szerszego zainteresowania ze względu na proceduralny charakter rozstrzygnięcia.

Kiedy Sąd Najwyższy odmawia rozpoznania skargi kasacyjnej? Kluczowe przesłanki formalne.

0
Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I CSK 349/16
POSTANOWIENIE
Dnia 21 grudnia 2016 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Wojciech Katner
w sprawie z powództwa H.  spółki z o.o. w W.
‎
przeciwko Skarbowi Państwa - Naczelnikowi Izby Celnej w W.
‎
o zapłatę,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 21 grudnia 2016 r.,
‎
na skutek skargi kasacyjnej strony powodowej
od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…)
‎
z dnia 3 grudnia 2015 r., sygn. akt VI ACa (…),
1)  odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,
2) zasądza od strony powodowej na rzecz Skarbu Państwa
‎
Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kwotę 7200,-
‎
(siedem tysięcy dwieście) złotych z tytułu kosztów
‎
postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 16 czerwca 2014 r. Sąd Okręgowy w W.  oddalił powództwo H. Sp. z o.o. z siedzibą w W.  o zasądzenie od pozwanego Skarbu Państwa - Naczelnika I Urzędu Celnego w W.  z tytułu odszkodowania za zajęcie urządzeń do gier hazardowych i uniemożliwienie osiągania korzyści z ich wydzierżawienia. Sąd pierwszej instancji uznał brak po stronie pozwanej spełnienia przesłanek odpowiedzialności na podstawie art.  417 § 1 k.c. W wyniku apelacji wniesionej przez powoda Sąd Apelacyjny w  (…) zmienił w części wyrok Sądu Okręgowego, uzasadniając to innymi względami, niż zarzuty podniesione przez skarżącego. Uznał za usprawiedliwione jedynie roszczenie w zakresie szkody związanej z zatrzymaniem dwóch automatów do gier, ze względu na uchylenie w ich wypadku przez sąd postanowienia o zatrzymaniu tych rzeczy, przez co działanie funkcjonariuszy celnych mogło zostać uznane za bezprawne w rozumieniu art. 417 § 1 k.c. Obliczył jednak wysokość tej szkody w innej,  niższej kwocie, niż oczekiwana przez powoda. W pozostałym zakresie apelacja została oddalona.
W skardze kasacyjnej strona powodowała zarzuciła Sądowi Apelacyjnemu naruszenie zaskarżonym wyrokiem przepisów postępowania, tj. art. 386 § 1, art. 385 i art. 100 k.p.c.; art. 11 k.p.c. w związku z art. 417 § 1 k.c., art. 14 ust. 1 i art. 6 ust. 1 ustawy o grach hazardowych (dalej jako u.g.h.) oraz art. 8 ust. 1 dyrektywy 98/34/WE wraz z art. 217 § 4, art. 236 i art. 230 § 2 k.p.k. oraz  wydanej   na mocy art. 267 TFUE wiążącej wykładni Trybunału Sprawiedliwości Unii  Europejskiej. Naruszenie przepisów prawa materialnego dotyczy nieprawidłowej wykładni art. 417 § 1 k.c. w związku z art. 14 ust. 1 i art. 6 ust. 1 u.g.h. oraz art. 1 pkt 11 i art. 8 ust. 1 dyrektywy 98/34/WE wraz z art. 217 § 4, art. 236 i art. 230 § 2 k.p.k. i  wspomnianej na tle art. 267 TFUE wykładni TSUE; nieprawidłowej wykładni art. 417
1
§ 2 i art. 361 § 1 k.c. w związku z art. 14 ust. 1 i art. 6 ust. 1 u.g.h. oraz art. 8 ust. 1 dyrektywy nr 98/34/WE wraz z powołanymi uprzednio przepisami k.p.k. i wykładnią TSUE. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w części oddalającej apelację powoda oraz orzekającej o kosztach postępowania i uwzględnienie powództwa w oddalonym zakresie wraz z zasądzeniem kosztów postępowania, ewentualnie po uchyleniu zaskarżonego wyroku we wskazanej części przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania wraz z rozstrzygnięciem o kosztach postępowania.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną pozwany wniósł o nieprzyjmowanie skargi do rozpoznania, ewentualnie o jej oddalenie w całości i zasądzenie kosztów postępowania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie mogła zostać przyjęta do rozpoznania ze względu na brak przesłanek o określonych w art. 398
9
§ 1 k.p.c.
Skarżący wniósł o przyjęcie skargi do rozpoznania ze względu na potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości i wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, tj. art. 417 § 1 i art. 417
1
§ 2 k.c. w związku z art. 14 ust. 1 i art. 6 ust. 1 u.g.h. oraz art. 8 ust. 1 i art. 1 pkt 11 dyrektywy nr  98/34/EWG wespół z przepisami art. 361 § 1 k.c. oraz art. 217 § 4, art. 236 i art. 230 § 2 k.p.k., szczegółowo opisując na czym te wątpliwości polegają. Ponadto, przedstawił trzy zagadnienia prawne przesłanek zastosowania art. 417 § 1 k.c., w szczególności odnośnie do bezprawności działania funkcjonariuszy celnych. Wniosek został oparty na przesłankach zawartych w art. 398
9
§ 1 pkt 1 i 2 k.p.c.
Zgłoszone wątpliwości nie zostały dokładnie powtórzone z uzasadnienia skargi powoda, podobnie jak zagadnienia prawne, wymagające - zdaniem skarżącego - rozpatrzenia. Wątpliwości te oraz zagadnienia prawne zostały już wielokrotnie przedstawione w tym samym kształcie w innych postępowaniach wszczętych przez powoda, ze względu na niesatysfakcjonujące go rozstrzygnięcia sądowe, w tym Sądu Najwyższego. Jednakże w związku z rozważeniem wątpliwości co do rozumienia przepisów, o których mowa we wniosku oraz odpowiedzenia na pytania zawarte w przedłożonych zagadnieniach prawnych w sprawach wcześniej już rozpoznanych, nie ma potrzeby kolejny raz je rozważać. W szczególności odpowiedź zawarta w uzasadnieniu niedawnego wyroku Sądu Najwyższego z dnia 9 listopada 2016 r. w sprawie II CSK 106/16, którym oddalona została skarga kasacyjna powoda pokrywa się z treścią wątpliwości i zagadnieniami prawnymi zgłoszonymi w niniejszej sprawie. Tak więc nie występuje już w nich cecha nowości i  nierozpoznanych dotychczas kwestii prawnych, czego wystąpienie warunkuje spełnienie przesłanek do przyjęcia skargi kasacyjnej na podstawie art. 398
9
§ 1 pkt 1 i 2 k.p.c.
Zaznaczyć należy, że wątpliwości skarżącej znalazły również podobną, wcześniejszą odpowiedź w wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) z dnia 13 października 2016 r. w sprawie C-303/15, będącego wynikiem rozpoznania pytania, złożonego w trybie prejudycjalnym postanowieniem Sądu Okręgowego w Ł.  z dnia 22 czerwca 2015 r. Ponadto kwestie te były rozważane w wyroku TSUE z dnia 4 lutego 2016 r. w sprawie Ince, C- 336/14 oraz we wcześniejszych wyrokach TSUE, powołanych, m.in. w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 listopada 2015 r. w sprawie II GSK 183/14. Zwraca także uwagę uzasadnienie postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 20 listopada 2015 r., III CZP 82/15, w którym odmówione zostało podjęcia uchwały w związku z zagadnieniem prawnym przedstawionym przez Sąd Apelacyjny w (…), rozpoznający łącznie apelację skarżącej (powódki) od wyroków Sądów oddalających cztery powództwa powódki, oparte na tej samej podstawie prawnej, co w rozpoznawanej obecnie sprawie.
Ze względu na niespełnienie przesłanek określonych w art. 398
9
§ 1 pkt 1 i 2 k.p.c. należało na podstawie art. 398
9
§ 2 k.p.c. odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, orzekając o kosztach postępowania na podstawie art. 98 w związku z art. 391 § 1 i art. 398
21
k.p.c.
jw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI