I CSK 341/22

Sąd Najwyższy2022-01-31
SNCywilneprawo spadkoweŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnaSąd Najwyższyzachowekpostępowanie cywilnedowodyopinie biegłychkontrola orzeczeń

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając ją za niezasadną i nie spełniającą kryteriów dopuszczalności.

Powódka wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego oddalającego jej apelację w sprawie o zapłatę zachowku. Zarzucała naruszenie przepisów prawa procesowego, w tym błędne oddalenie wniosków dowodowych i niewłaściwą ocenę opinii biegłego. Sąd Najwyższy, analizując przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej, uznał, że nie wykazano jej oczywistej zasadności ani istnienia istotnych zagadnień prawnych.

Sąd Najwyższy w składzie orzekającym z sędzią Kamilem Zaradkiewiczem rozpoznał skargę kasacyjną powódki M.G. od wyroku Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 9 września 2020 r., który oddalił apelację obu stron od wyroku Sądu Okręgowego w P. oddalającego powództwo o zapłatę zachowku. Powódka zarzuciła Sądowi Apelacyjnemu naruszenie szeregu przepisów prawa procesowego, w tym art. 286 k.p.c. w zw. z art. 278 k.p.c. i innych, wskazując na bezpodstawne oddalenie wniosków dowodowych oraz niewłaściwą ocenę opinii biegłego. Sąd Najwyższy przypomniał, że skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, a jej przyjęcie wymaga wykazania istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów, nieważności postępowania lub oczywistej zasadności. W ocenie Sądu Najwyższego, powódka nie wykazała oczywistej zasadności skargi, gdyż zarzuty dotyczące oddalenia wniosków dowodowych nie mogą być kwalifikowane jako naruszenie art. 233 k.p.c., a zarzuty dotyczące opinii biegłego stanowiły polemikę z jej treścią, a nie wykazanie oczywistych błędów. W konsekwencji, Sąd Najwyższy na podstawie art. 398^9 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od powódki na rzecz pozwanej zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty dotyczące oddalenia wniosków dowodowych nie mogą być kwalifikowane jako naruszenie art. 233 k.p.c., a zarzuty dotyczące opinii biegłego stanowią polemikę z jej treścią, a nie wykazanie oczywistych błędów.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że skarga kasacyjna jest środkiem nadzwyczajnym, a jej przyjęcie wymaga wykazania oczywistej zasadności, co oznacza niewątpliwą sprzeczność wykładni lub zastosowania prawa z przepisami lub powszechnie przyjętymi regułami interpretacji. W niniejszej sprawie zarzuty powódki nie spełniły tego kryterium.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej

Strona wygrywająca

I. Z.

Strony

NazwaTypRola
M.G.osoba_fizycznapowódka
I. Z.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (25)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

k.p.c. art. 398^9 § § 1 punkt 4

Kodeks postępowania cywilnego

Przesłanka istnienia istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów, nieważności postępowania i oczywistej zasadności skargi.

k.p.c. art. 398^9 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do orzeczenia o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pomocnicze

k.p.c. art. 286

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 278

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 232

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 227

Kodeks postępowania cywilnego

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego art. 4 § § 4

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 382

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 224 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 235 § 2 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 236 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 327 § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 243 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 378 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 381

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 98 § § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do zasądzenia kosztów postępowania.

k.p.c. art. 398^21

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów postępowania kasacyjnego.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów postępowania apelacyjnego i kasacyjnego.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 2 § § 2 pkt 6

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 10 § § 10 ust. 5 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 15 § § 15 ust. 1 i 2

Ustawa o Sądzie Najwyższym art. 29 § § 2 i 3

Dotyczy kompetencji Sądu Najwyższego w zakresie stosowania przepisów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga kasacyjna nie spełnia kryteriów oczywistej zasadności. Zarzuty dotyczące oddalenia wniosków dowodowych nie stanowią naruszenia art. 233 k.p.c. Zarzuty dotyczące opinii biegłego stanowią polemikę z jej treścią, a nie wykazanie oczywistych błędów.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów prawa procesowego przez Sąd Apelacyjny. Bezpodstawne oddalenie wniosków dowodowych powódki. Niewłaściwa ocena opinii biegłego.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, silnie nacechowanym pierwiastkiem publicznoprawnym. Jej rolą nie jest korygowanie wszelkich orzeczeń sądowych zawierających uchybienia, lecz ochrona interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni i stosowania prawa. Oparcie wniosku na przesłance oczywistej zasadności wymaga wykazania niewątpliwej, widocznej na pierwszy rzut oka sprzeczności wykładni lub zastosowania prawa z brzmieniem przepisów lub powszechnie przyjętymi regułami interpretacji.

Skład orzekający

Kamil Zaradkiewicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, zwłaszcza w kontekście zarzutów dotyczących dowodów i opinii biegłych."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego i kryteriów jego dopuszczalności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe zasady dotyczące dopuszczalności skargi kasacyjnej, co jest istotne dla praktyków prawa procesowego cywilnego, choć samo rozstrzygnięcie jest proceduralne.

Kiedy Sąd Najwyższy odrzuci Twoją skargę kasacyjną? Kluczowe kryteria dopuszczalności.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt I CSK 341/22
POSTANOWIENIE
Dnia 31 stycznia 2022 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Kamil Zaradkiewicz
w sprawie z powództwa M.G.
‎
przeciwko I. Z.
‎
o zapłatę,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 31 stycznia 2022 r.,
‎
na skutek skargi kasacyjnej powódki
od wyroku Sądu Apelacyjnego w
[...]
‎
z dnia 9 września 2020 r., sygn. akt I ACa
[...]
,
1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2) zasądza od powódki M.G. na rzecz pozwanej I. Z. kwotę 2700 (dwa tysiące siedemset) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Sąd Apelacyjny w
[...]
wyrokiem z 9 września 2020 r. w sprawie z powództwa M. G. przeciwko I.Z. o zapłatę z tytułu zachowku na skutek apelacji obu stron od wyroku Sądu Okręgowego w P. z 18 lutego 2019 r. oddalił apelację. Od wyroku Sądu Apelacyjnego skargę kasacyjną wniosła Powódka, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 286 k.p.c. w zw. z art., 278 k.p.c. w zw. z art. 232 k.p.c. w zw. z art. 227 k.p.c. w zw. z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r., poz. 555 ze zm.) w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. oraz w zw. z art. 382 k.p.c., art. 224 § 1 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c., art. 235
2
§ 2 k.p.c. w zw. z art. 236 § 1 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. oraz w zw. z art. 382 k.p.c., art. 327
1
pkt 1 k.p.c. w zw. z art. 243
2
k.p.c. w zw. z art. 233 § 1 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. w zw. z art. 382 k.p.c., art. 378 § 1 k.p.c. w zw. z art. 381 k.p.c. i w zw. z art. 382 k.p.c. W ocenie Skarżącej skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, przysługującym od prawomocnych orzeczeń sądu drugiej instancji, silnie nacechowanym pierwiastkiem publicznoprawnym, a jej rolą nie jest korygowanie wszelkich orzeczeń sądowych zawierających uchybienia, lecz ochrona interesu publicznego przez
zapewnienie jednolitości wykładni i stosowania prawa oraz wkład Sądu Najwyższego w rozwój jurysprudencji i prawa pozytywnego. Taka konstrukcja i rola skargi kasacyjnej, implikuje poddanie jej kontroli wstępnej pod kątem spełniania kryteriów, kwalifikujących ją do przedstawienia Sądowi Najwyższemu w celu merytorycznego rozpoznania.
Stosownie do 398
9
§ 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania w razie wykazania przez stronę, że w sprawie
występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych, budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, skarżąca przytoczyła przesłankę z art.
398
9
§ 1 punkt 4 k.p.c., a więc istnienie istotnego zagadnienia prawnego, potrzebę wykładni przepisów, nieważność postępowania i oczywistą zasadność skargi.
Oparcie wniosku na przesłance oczywistej zasadności wymaga wykazania przez skarżącego niewątpliwej, widocznej na pierwszy rzut oka (
prima facie
), bez konieczności pogłębionej analizy, sprzeczności
wykładni lub zastosowania prawa materialnego lub procesowego z brzmieniem przepisów lub powszechnie przyjętymi regułami interpretacji (por. niepublikowane postanowienia Sądu Najwyższego z: 22 stycznia 2008 r.,
sygn. akt
I UK 218/07; 26 lutego 2008 r.,
sygn. akt
II UK 317/07; 9 maja 2008 r.,
sygn. akt
II PK 11/08; 21 maja 2008 r.,
sygn. akt
I UK 11/08; 9 czerwca 2008 r.,
sygn. akt
II UK 38/08).
Skarga kasacyjna Powódki nie spełnia tego wymagania. Skarżąca wskazała, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona wobec naruszeń przepisów prawa procesowego przez Sąd Apelacyjny w
[...]
, jakie legły u podstaw zaskarżonego wyroku, skutkujących niezgodnym z prawem oraz poczuciem sprawiedliwości rozstrzygnięciem, które to uchybienia w niewątpliwy sposób wpłynęły na wynik przedmiotowej sprawy. Powódka wskazuje, że w toku procedowania przed Sądem Apelacyjnym bezpodstawnie oddalone zostały wnioski dowodowe powódki zgłoszone w wywiedzionej apelacji, a także nie doszło w ogóle do rozpoznania zgłoszonych przez powódkę wniosków dowodowych w piśmie procesowym. Nie można jednak żadnej spośród ujętych w art. 233 k.p.c. norm uchybić przez oddalenie wniosków dowodowych, co miałoby prowadzić do poczynienia błędnych ustaleń lub do rozstrzygnięcia z pominięciem istotnych okoliczności.
Oczywistej zasadności Powódka upatruje także w dokonaniu przez Sąd drugiej instancji, w ślad za Sądem pierwszej instancji, ustaleń w sprawie wymagającej wiedzy specjalnej w oparciu o opinię Biegłej, która jest niejasna, nienależycie uzasadniona oraz nieweryfikowalna, co oznacza, że nie pozwala skontrolować zawartego w niej rozumowania co do trafności wniosków końcowych oraz przyjętej przez biegłego metodologii wyceny. Tymczasem S
ąd nie jest obowiązany dopuścić dowodu z opinii kolejnych biegłych w każdym wypadku, gdy złożona opinia nie jest korzystna dla strony. Nadto Skarżąca podnosi, że
Sąd w żaden sposób nie odniósł się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do wskazanych dowodów z dokumentów, które w sposób oczywisty podważały przyjętą przez biegłą metodologię wyceny nieruchomości stanowiącej przedmiot niniejszego postępowania,
zarzuty kasacyjne sprowadzają się do oceny dowodów dokonanej przez Sąd Apelacyjny oraz do wskazania błędów w ustaleniach faktycznych. W rzeczywistości jest to niezadowolenie z wydanej opinii biegłego i polemika z jej twierdzeniami.
Z tych względów na podstawie
art. 398
9
§ 2 k.p.c., orzeczono jak w sentencji, z uwzględnieniem
wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 30 maja 2007 r. (Dz.U. Nr 106, poz. 731),
o kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z art. 398
21
k.p.c. i art. 391 § 1 k.p.c.
oraz § 2 pkt 6 w zw. z § 10 ust. 5 pkt 2 oraz § 15 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. poz. 1800 ze zm.).
Z uwagi na treść art. 29 § 2 i 3 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (Dz. U. z 2021 r., poz. 1904) Sąd Najwyższy, nie mając kompetencji do pominięcia stosowania przepisów ustawy oraz mając na względzie niepodważalność powołania sędziego na podstawie art. 179 Konstytucji RP, odstąpił od oceny prawidłowości powołania sędziów w składzie Sądu
ad quem
, a w konsekwencji ważności postępowania czy skuteczności orzeczenia z powyższych względów, co wynika z wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 7 października 2021 r., sygn. K 3/21. Powyższe nie pozwalają bowiem na ocenę kryteriów odnoszących się do okoliczności wyboru kandydatów na stanowisko sędziowskie przez Krajową Radę Sądownictwa, a w konsekwencji kwestionowanie skuteczności powołania do pełnienia urzędu na stanowisku sędziego przez Prezydenta RP, a tym samym ubezskutecznienia inwestytury, czego nie mogą w szczególności uzasadniać kryteria wskazane w wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 19 listopada 2019 r. w sprawach połączonych C
-
585/18, C
-
624/18 i C
-
625/18, A.K. przeciwko Krajowej Radzie Sądownictwa oraz C.P., D.O. przeciwko Sądowi Najwyższemu (ECLI:EU:C:2019:982).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI