I CSK 3272/22

Sąd Najwyższy2022-10-26
SNCywilneprawo rzeczoweŚrednianajwyższy
księga wieczystaskarga kasacyjnaSąd Najwyższynieruchomościprawo rzeczowepostępowanie cywilne

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z powodu braku istotnego zagadnienia prawnego lub rozbieżności w orzecznictwie.

Wnioskodawczyni złożyła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego, które oddaliło jej apelację w sprawie o zamknięcie księgi wieczystej. Sąd Najwyższy, badając przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej, stwierdził, że nie zachodzi potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących wątpliwości ani rozbieżności w orzecznictwie, a wadliwe oznaczenie nieruchomości nie uzasadnia zamknięcia księgi. W związku z tym skarga kasacyjna nie została przyjęta do rozpoznania.

Sprawa dotyczyła wniosku o zamknięcie księgi wieczystej. Sąd Rejonowy wydał postanowienie w tej sprawie, od którego wnioskodawczyni wniosła apelację. Sąd Okręgowy w Krakowie oddalił apelację, co skłoniło wnioskodawczynię do złożenia skargi kasacyjnej do Sądu Najwyższego. W skardze kasacyjnej wnioskodawczyni domagała się uchylenia postanowienia Sądu Okręgowego i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, wskazując na potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie. Sąd Najwyższy, działając w ramach instytucji przedsądu (art. 398^9 § 1 k.p.c.), odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Uzasadnił to brakiem spełnienia przesłanek określonych w ustawie, w szczególności brakiem istotnego zagadnienia prawnego lub potrzeby wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie. Sąd Najwyższy podkreślił, że skarga kasacyjna jest środkiem nadzwyczajnym, a jej celem jest zapewnienie rozwoju prawa i jednolitości orzecznictwa, a nie ponowne rozpoznanie sprawy. Wskazał, że wadliwe oznaczenie nieruchomości nie jest wystarczającą podstawą do zamknięcia księgi wieczystej. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego oraz rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wadliwe oznaczenie nieruchomości nie uzasadnia zamknięcia księgi wieczystej, lecz może co najwyżej uzasadniać dokonanie zmian w jej treści zgodnie z rzeczywistym stanem prawnym.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że skarga kasacyjna nie spełnia przesłanek przyjęcia do rozpoznania, w tym potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości. Wskazał, że wadliwe oznaczenie nieruchomości nie jest podstawą do zamknięcia księgi wieczystej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strona wygrywająca

uczestnicy

Strony

NazwaTypRola
M. K.osoba_fizycznawnioskodawczyni
Z. U.osoba_fizycznauczestnik
M. D.osoba_fizycznauczestnik
J. D.osoba_fizycznauczestnik
S. D.osoba_fizycznauczestnik
M. D.1osoba_fizycznauczestnik
J. P.osoba_fizycznauczestnik

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli: (1) w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne; (2) istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów; (3) zachodzi nieważność postępowania lub (4) skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^9 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

W razie niespełnienia wymagań określonych w § 1, Sąd Najwyższy postanowieniem o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania orzeka o jej odrzuceniu.

k.p.c. art. 98 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.

k.p.c. art. 108 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd rozstrzyga o kosztach w każdym wyroku, postanowieniu kończącym postępowanie w sprawie oraz w postanowieniu o umorzeniu postępowania.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

W postępowaniu przed Sądem Najwyższym stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu apelacyjnym.

k.p.c. art. 398^21

Kodeks postępowania cywilnego

Do postępowania w przedmiocie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu w przedmiocie przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy dotyczące czynności procesowych stosuje się odpowiednio do czynności sądowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak przesłanek do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania zgodnie z art. 398^9 § 1 k.p.c. Wadliwe oznaczenie nieruchomości nie uzasadnia zamknięcia księgi wieczystej.

Odrzucone argumenty

Potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów (nieudowodniona).

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a nie jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Wadliwe oznaczenie nieruchomości nie uzasadnia zamknięcia księgi wieczystej, lecz może ewentualnie uzasadniać dokonanie zmian w jej treści zgodnie z rzeczywistym stanem prawnym.

Skład orzekający

Ewa Stefańska

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej przez Sąd Najwyższy oraz zasady dotyczące zamknięcia księgi wieczystej w przypadku wadliwego oznaczenia nieruchomości."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku spełnienia przesłanek formalnych skargi kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe zasady dotyczące przyjmowania skarg kasacyjnych przez Sąd Najwyższy, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego, a także porusza kwestię wadliwego oznaczenia nieruchomości w kontekście ksiąg wieczystych.

Kiedy Sąd Najwyższy odrzuci Twoją skargę kasacyjną? Kluczowe przesłanki i błędy.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt I CSK 3272/22
POSTANOWIENIE
Dnia 26 października 2022 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Ewa Stefańska
w sprawie z wniosku M. K.
‎
z udziałem Z. U., M. D., J. D., S. D., M. D.1, J. P.
‎
o zamknięcie księgi wieczystej,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 26 października 2022 r.,
‎
na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawcy od postanowienia
‎
Sądu Okręgowego w Krakowie
‎
z dnia 20 września 2021 r., sygn. akt II Ca 1921/21,
1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2) zasądza od wnioskodawczyni na rzecz uczestników kwoty po 240 zł (dwieście czterdzieści) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z 20 września 2021 r. Sąd Okręgowy w Krakowie oddalił apelację wnioskodawczyni M.K. od postanowienia Sądu Rejonowego w Myślenicach z 17 maja 2021 r. w sprawie o zamknięcie księgi wieczystej przy uczestnictwie Z. U., M. D. córki J. i A., J. D., S. D , M. D.1 córki J. i A. oraz J. P.
Wnioskodawczyni wniosła skargę kasacyjną, w której zaskarżyła postanowienie Sądu drugiej instancji w całości oraz domagała się uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
Uczestnicy M. D., J. D. i J. P. wnieśli o odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie kwalifikowała się do przyjęcia celem jej merytorycznego rozpoznania.
Zgodnie z treścią art. 398
9
§ 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli: (1) w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne; (2) istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów; (3) zachodzi nieważność postępowania lub (4) skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Sąd Najwyższy bada tylko wskazane w skardze kasacyjnej okoliczności uzasadniające wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania, a nie podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie.
Skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 398
9
k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony – co należy podkreślić – wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 398
9
§ 1 pkt 1-4 k.p.c., nie obejmuje zaś merytorycznej oceny skargi kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej z tych przesłanek, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest usprawiedliwione.
Jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania
wskazano
na potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów.
Powołanie się na przesłankę przedsądu przewidzianą w art. 398
9
§ 1 pkt 2 k.p.c. wymaga wskazania przepisu prawa, którego wykładnia budzi wątpliwości, określenia zakresu koniecznej wykładni, wykazania, że wątpliwości interpretacyjne mają poważny charakter i wymagają zajęcia stanowiska przez Sąd Najwyższy, a jeżeli podstawą wniosku w tym zakresie jest twierdzenie o występujących w orzecznictwie sądowym rozbieżnościach wynikających z dokonywania przez sądy różnej wykładni przepisu, konieczne jest wskazanie rozbieżnych orzeczeń, dokonanie ich analizy i wykazanie, że rozbieżność wynika z różnej wykładni przepisu (por. m.in. postanowienia SN: z 15 października 2002 r. II CZ 102/02; z 28 marca 2007 r. II CSK 84/07; z 11 stycznia 2008 r. I UK 283/07 i z 8 lipca 2008 r. I CSK 111/08).
W sprawie nie zachodzi potrzeba wykładni przepisów w przyjętym rozumieniu. Wadliwe oznaczenie nieruchomości nie uzasadnia zamknięcia księgi wieczystej, lecz może ewentualnie uzasadniać dokonanie zmian w jej treści zgodnie z rzeczywistym stanem prawnym.
Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 398
9
§ 2 k.p.c.).
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. w związku z art. 108 § 1, art. 391 § 1 i art. 398
21
k.p.c. i art. 13 § 2 k.p.c., z uwzględnieniem § 5 pkt 5 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800).
[as]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI