I CSK 3265/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał skargę kasacyjną M. W. od postanowienia Sądu Okręgowego w Tarnowie w sprawie o podział majątku wspólnego. Skarżący domagał się przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, wskazując na istotne zagadnienie prawne dotyczące podziału majątku nabytego przez zasiedzenie oraz możliwości przyznania nieruchomości faktycznemu posiadaczowi. Sąd Najwyższy przypomniał, że przyjęcie skargi kasacyjnej wymaga istnienia istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważności postępowania lub oczywistej zasadności skargi. Sąd podkreślił, że zagadnienie prawne musi być sformułowane abstrakcyjnie i mieć znaczenie dla systemu prawa, a jednocześnie musi nawiązywać do stanu faktycznego sprawy. W ocenie Sądu Najwyższego, zagadnienia podniesione przez skarżącego nie spełniały tych kryteriów, ponieważ nie nawiązywały do ustalonego stanu faktycznego, który byłby wiążący dla Sądu Najwyższego. Sąd wyjaśnił również zasady ustalania nierównych udziałów w majątku wspólnym na podstawie art. 43 § 2 i 3 k.r.o., wskazując na konieczność wystąpienia przesłanek przyczynienia się małżonków do powstania majątku w różnym stopniu oraz istnienia ważnych powodów. W kontekście stanu faktycznego sprawy, Sąd Okręgowy ustalił, że uczestnik nadużywał alkoholu, stosował przemoc, nie przyczyniał się do powstania majątku wspólnego, a wręcz podejmował działania niweczące starania wnioskodawczyni. W związku z tym, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził koszty postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalanie nierównych udziałów w majątku wspólnym w przypadkach rażącego nieprzyczyniania się jednego z małżonków do jego powstania, w tym w kontekście nadużywania alkoholu, przemocy domowej i braku wkładu w gospodarstwo.
Dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych, gdzie zachowania jednego z małżonków były rażąco naganne i uniemożliwiały przyczynianie się do majątku.
Zagadnienia prawne (3)
Czy nabycie pierwotne nieruchomości przez zasiedzenie do majątku wspólnego powoduje, że po ustaniu wspólności małżeńskiej podlega ona reżimowi z art. 43 § 2 k.r.o., tak jak inne składniki majątku nabyte w drodze nabycia pochodnego, czy też pierwotny sposób nabycia wyłącza modyfikacje wysokości udziału?
Odpowiedź sądu
Nie, zagadnienie to nie może być wyjaśnione w tym postępowaniu, gdyż nie nawiązuje do stanu faktycznego sprawy.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że zagadnienie prawne podniesione przez skarżącego nie nawiązuje do ustalonego stanu faktycznego sprawy, którym Sąd Najwyższy byłby związany, co uniemożliwia jego rozstrzygnięcie w ramach postępowania kasacyjnego.
Czy fakt długotrwałego wyłącznego posiadania nieruchomości oraz brak innych nieruchomości służących zaspokojeniu podstawowych potrzeb mieszkaniowych, może powodować prymat przyznania nieruchomości na rzecz faktycznego posiadacza w oparciu o art. 212 § 2 k.c.?
Odpowiedź sądu
Nie, zagadnienie to nie może być wyjaśnione w tym postępowaniu, gdyż nie nawiązuje do stanu faktycznego sprawy.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że zagadnienie prawne podniesione przez skarżącego nie nawiązuje do ustalonego stanu faktycznego sprawy, którym Sąd Najwyższy byłby związany, co uniemożliwia jego rozstrzygnięcie w ramach postępowania kasacyjnego.
Czy istnieją przesłanki do ustalenia nierównych udziałów w majątku wspólnym, gdy jeden z małżonków rażąco i uporczywie nie przyczyniał się do powstania dorobku, stosował przemoc i nadużywał alkoholu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, istnieją przesłanki do ustalenia nierównych udziałów.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że ustalenie nierównych udziałów w majątku wspólnym jest dopuszczalne przy łącznym wystąpieniu przesłanek przyczynienia się małżonków do powstania majątku w różnym stopniu oraz istnienia ważnych powodów, które uzasadniają takie rozstrzygnięcie. W analizowanej sprawie, zachowania uczestnika (nadużywanie alkoholu, przemoc, brak przyczyniania się do majątku) stanowiły rażące i uporczywe nieprzyczynianie się do powstania dorobku, co uzasadniało ustalenie nierównych udziałów.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. W. | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| M. W. | osoba_fizyczna | uczestnik |
Przepisy (13)
Główne
k.p.c. art. 398 § 9
Kodeks postępowania cywilnego
Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
k.r.o. art. 43 § 2
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Dopuszczalność ustalenia nierównych udziałów w majątku wspólnym z uwagi na stopień przyczynienia się małżonków i ważne powody.
k.r.o. art. 43 § 3
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Dopuszczalność ustalenia nierównych udziałów w majątku wspólnym z uwagi na stopień przyczynienia się małżonków i ważne powody.
Pomocnicze
k.p.c. art. 13 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 398 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 398 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 398 § 13
Kodeks postępowania cywilnego
k.r.o. art. 27
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Definicja przyczynienia się do powstania majątku wspólnego.
k.c. art. 212 § 2
Kodeks cywilny
k.p.c. art. 520 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.
k.p.c. art. 398 § 21
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 391 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 10 § 4 pkt 2
Argumenty
Skuteczne argumenty
Podniesione przez skarżącego zagadnienia prawne nie nawiązują do ustalonego stanu faktycznego sprawy, co uniemożliwia ich rozstrzygnięcie przez Sąd Najwyższy w postępowaniu kasacyjnym.
Odrzucone argumenty
Istnienie istotnego zagadnienia prawnego dotyczącego podziału majątku nabytego przez zasiedzenie. • Istnienie zagadnienia prawnego dotyczącego możliwości przyznania nieruchomości faktycznemu posiadaczowi.
Godne uwagi sformułowania
Obowiązkiem skarżącego jest sformułowanie i uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania w nawiązaniu do powyższych przesłanek. • Zagadnienie powinno być ponadto „istotne” z uwagi na wagę problemu interpretacyjnego, którego dotyczy dla systemu prawa. • Ustalenie nierównych udziałów w majątku wspólnym, o którym stanowi art. 43 § 2 k.r.o., jest dopuszczalne w razie łącznego wystąpienia dwóch przesłanek, a mianowicie - przyczynienia się małżonków do powstania majątku wspólnego w różnym stopniu oraz istnienia ważnych powodów, które uzasadniają ustalenie nierównych udziałów małżonków w majątku wspólnym. • Przez przyczynienie się do powstania majątku wspólnego rozumie się całokształt starań każdego z małżonków o założoną przez nich rodzinę i zaspokajanie jej potrzeb (art. 27 k.r.o.). • Ważnym powodem jest w szczególności naganne postępowanie małżonka, przeciwko któremu jest skierowane żądanie ustalenia nierównych udziałów, polegające na tym, że w sposób rażący lub uporczywy nie przyczyniał się on do powstania dorobku stosownie do sił i możliwości zarobkowych.
Skład orzekający
Marta Romańska
przewodniczący-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie nierównych udziałów w majątku wspólnym w przypadkach rażącego nieprzyczyniania się jednego z małżonków do jego powstania, w tym w kontekście nadużywania alkoholu, przemocy domowej i braku wkładu w gospodarstwo."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych, gdzie zachowania jednego z małżonków były rażąco naganne i uniemożliwiały przyczynianie się do majątku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak Sąd Najwyższy podchodzi do kwestii podziału majątku w sytuacjach skrajnego zaniedbania obowiązków małżeńskich i rodzinnych, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie społeczne i prawne.
“Sąd Najwyższy: Przemoc i alkohol mogą oznaczać utratę połowy majątku wspólnego!”
Sektor
rodzina
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.