Orzeczenie · 2013-02-15

I CSK 305/12

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2013-02-15
SAOSCywilneprawo rzeczoweWysokanajwyższy
wykup nieruchomościplanowanie przestrzenneodsetki ustawoweopóźnienie gminyroszczenie o wykupustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennymustawa o gospodarce nieruchomościamiskarga kasacyjnaSąd Najwyższy

Sprawa dotyczyła roszczenia powodów J. J. i W. J. o zapłatę skapitalizowanych odsetek ustawowych od kwoty zasądzonej prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego z dnia 17 czerwca 2010 r. w sprawie wykupu nieruchomości przez Gminę Miasto S. Podstawą roszczenia był art. 37 ust. 9 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (u.p.z.p.), który przewiduje naliczenie odsetek w przypadku opóźnienia gminy w wykupie nieruchomości. Sąd pierwszej instancji uwzględnił częściowo powództwo, natomiast Sąd Apelacyjny oddalił apelację powodów, uznając, że gmina nie popadła w opóźnienie. Sąd Apelacyjny argumentował, że powodowie nie określili ceny wykupu we wniosku, a skierowanie sprawy na drogę sądową uniemożliwiło gminie ustalenie wartości nieruchomości zgodnie z ustawą o gospodarce nieruchomościami. Według Sądu Apelacyjnego, powodowie przez swoje działania uniemożliwili powstanie opóźnienia po stronie gminy. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę kasacyjną powodów, uchylił zaskarżony wyrok. Sąd Najwyższy uznał, że powodowie skutecznie wystąpili z wnioskiem o wykup nieruchomości już w dniu 9 maja 2006 r. i nie byli zobowiązani do określenia ceny wykupu we wniosku. Sąd Najwyższy stwierdził, że sześciomiesięczny termin, o którym mowa w art. 36 ust. 12 u.p.z.p., należy liczyć od daty złożenia wniosku, a jego upływ w dniu 6 listopada 2006 r. oznaczał powstanie po stronie gminy opóźnienia w wykupie nieruchomości. Sąd Najwyższy podkreślił, że przepis art. 37 ust. 9 u.p.z.p. ma na celu zdyscyplinowanie gminy do podjęcia działań zmierzających do wykupu nieruchomości i że opóźnienie w wykupie uzasadnia naliczenie odsetek ustawowych, a nie odsetek według ogólnych zasad prawa cywilnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie skuteczności wniosku o wykup nieruchomości bez określenia ceny, momentu rozpoczęcia biegu terminu do wykupu przez gminę oraz podstawy prawnej do naliczania odsetek ustawowych w przypadku opóźnienia gminy.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji związanej z przepisami ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz ustawy o gospodarce nieruchomościami. Interpretacja może być odmienna w przypadku innych przepisów regulujących wykup nieruchomości.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wniosek o wykup nieruchomości złożony na podstawie art. 36 ust. 1 pkt 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym jest skuteczny, jeśli nie zawiera określenia ceny, za którą właściciel domaga się wykupu?

Odpowiedź sądu

Tak, wniosek o wykup nieruchomości złożony na podstawie art. 36 ust. 1 pkt 2 u.p.z.p. jest skuteczny, nawet jeśli nie zawiera określenia ceny wykupu. Obowiązek ustalenia wartości nieruchomości spoczywa na gminie.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że roszczenie o wykup nieruchomości ma inny charakter niż roszczenie odszkodowawcze i jego celem jest ochrona prawa własności. Właściciel nie jest zobowiązany do określenia ceny wykupu we wniosku, gdyż obowiązek ustalenia wartości nieruchomości spoczywa na gminie, która powinna zlecić sporządzenie operatu szacunkowego.

Od kiedy należy liczyć sześciomiesięczny termin do wykupu nieruchomości przez gminę na podstawie art. 37 ust. 9 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym?

Odpowiedź sądu

Sześciomiesięczny termin należy liczyć od dnia złożenia przez właściciela lub użytkownika wieczystego wniosku o wykup nieruchomości.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że termin sześciomiesięczny, o którym mowa w art. 36 ust. 12 u.p.z.p., rozpoczyna bieg od dnia złożenia wniosku o wykup. Opóźnienie gminy w wykupie nieruchomości po upływie tego terminu uzasadnia naliczenie odsetek ustawowych.

Czy w przypadku opóźnienia gminy w wykupie nieruchomości na podstawie art. 36 ust. 1 pkt 2 u.p.z.p. przysługują odsetki ustawowe, czy odsetki według ogólnych zasad prawa cywilnego?

Odpowiedź sądu

W przypadku opóźnienia gminy w wykupie nieruchomości przysługują odsetki ustawowe na podstawie art. 37 ust. 9 u.p.z.p.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że przepis art. 37 ust. 9 u.p.z.p. ustanawia szczególny reżim naliczania odsetek w przypadku opóźnienia gminy w wykupie nieruchomości. Gdyby odsetki miały być naliczane według ogólnych zasad prawa cywilnego (art. 481 § 1 k.c.), przepis ten byłby zbędny. Celem przepisu jest zdyscyplinowanie gminy do terminowego działania.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
powodowie

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie skuteczności wniosku o wykup nieruchomości bez określenia ceny, momentu rozpoczęcia biegu terminu do wykupu przez gminę oraz podstawy prawnej do naliczania odsetek ustawowych w przypadku opóźnienia gminy."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji związanej z przepisami ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz ustawy o gospodarce nieruchomościami. Interpretacja może być odmienna w przypadku innych przepisów regulujących wykup nieruchomości.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst