I CSK 2969/22

Sąd Najwyższy2022-10-19
SNCywilneubezpieczeniaWysokanajwyższy
skarga kasacyjnarażące niedbalstwoubezpieczenieodpowiedzialnośćwykładnia przepisówSąd Najwyższypostanowienie

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z powodu braku oczywistej zasadności i polemiki z ustaleniami faktycznymi.

Powodowie G. R. i T. R. wnieśli skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi, który oddalił ich apelację od wyroku Sądu Okręgowego w Łodzi. Skarga dotyczyła zapłaty i opierała się na zarzucie błędnej wykładni art. 827 § 1 k.c. oraz § 4 pkt 21 o.w.u. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania, uznając, że nie spełnia ona wymogów oczywistej zasadności, a powodowie polemizowali z ustaleniami faktycznymi.

Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną powodów G. R. i T. R. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Łodzi oddalający powództwo o zapłatę przeciwko Towarzystwu Ubezpieczeń S.A. Powodowie zarzucili błędną wykładnię przepisów dotyczących rażącego niedbalstwa (art. 827 § 1 k.c.) oraz postanowień ogólnych warunków ubezpieczenia (§ 4 pkt 21 o.w.u.), twierdząc, że wadliwy system grzewczy nie stanowił rażącego niedbalstwa. Sąd Najwyższy, zgodnie z art. 398^9 § 1 k.p.c., badał przesłanki przyjęcia skargi do rozpoznania, w tym oczywistą zasadność. Stwierdził jednak, że uzasadnienie skargi nie spełnia wymogów, gdyż stanowi niedopuszczalną polemikę z ustaleniami faktycznymi, w tym z opinią biegłego dotyczącą wadliwej konstrukcji systemu grzewczego i jego niedopuszczenia do użytku. Sąd uznał, że ocena sądów niższych instancji, iż korzystanie z wadliwego systemu było wyłączną przyczyną pożaru i stanowiło rażące niedbalstwo, mieściła się w granicach logiki i doświadczenia życiowego. W konsekwencji, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli skala naruszeń i wiedza powoda uzasadniają takie stwierdzenie, a sądy niższych instancji dokonały takiej oceny w granicach logiki i doświadczenia życiowego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że polemika z ustaleniami faktycznymi dotyczącymi wadliwej konstrukcji systemu grzewczego i wiedzy powoda nie spełnia wymogów oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. Ocena sądów niższych instancji o rażącym niedbalstwie mieściła się w granicach swobodnej oceny dowodów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
G. R.osoba_fizycznapowód
T. R.osoba_fizycznapowód
Towarzystwo Ubezpieczeń S.A. w W.spółkapozwany

Przepisy (4)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy.

k.p.c. art. 398^9 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania cywilnego

Przesłanka oczywistej zasadności skargi kasacyjnej.

k.c. art. 827 § § 1

Kodeks cywilny

Definiuje pojęcie rażącego niedbalstwa jako podstawę do odmowy wypłaty odszkodowania.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^3 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Zakazuje polemiki z ustaleniami stanu faktycznego w skardze kasacyjnej.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Błędna wykładnia art. 827 § 1 k.c. i § 4 pkt 21 o.w.u. przez sądy niższych instancji. Korzystanie z wadliwego systemu grzewczego nie stanowi rażącego niedbalstwa.

Godne uwagi sformułowania

przesłanka oczywistej zasadności skargi kasacyjnej (...) spełniona jest wówczas, gdy zachodzi niewątpliwa, widoczna na pierwszy rzut oka, tj. bez konieczności głębszej analizy, sprzeczność orzeczenia z przepisami prawa nie podlegającymi różnej wykładni. nie może więc powoływać się na wadliwość ustaleń faktycznych, ani opierać na innych faktach niż stanowiące podstawę rozstrzygnięcia. stanowi niedopuszczalną na mocy art. 398^3 § 3 k.p.c. polemikę z ustaleniami stanu faktycznego poczynionymi w sprawie. pojęcie rażącego niedbalstwa w przypadku zaniechania należy rozumieć jako przekroczenie podstawowych, elementarnych zasad staranności, szczególnie w przewidywaniu skutków działania.

Skład orzekający

Mariusz Załucki

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "interpretacja przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, zwłaszcza wymogu oczywistej zasadności oraz zakazu polemiki z ustaleniami faktycznymi."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych wymogów formalnych skargi kasacyjnej, a nie meritum sprawy ubezpieczeniowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie SN dotyczące wymogów formalnych skargi kasacyjnej jest kluczowe dla praktyków prawa, pokazując, jak uniknąć odrzucenia skargi z powodów proceduralnych.

Sąd Najwyższy: Jak nie dać odrzucić skargi kasacyjnej z powodu błędów formalnych?

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt I CSK 2969/22
POSTANOWIENIE
Dnia 19 października 2022 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Mariusz Załucki
w sprawie z powództwa G. R. i T. R.
‎
przeciwko Towarzystwu Ubezpieczeń spółce akcyjnej w W.
‎
o zapłatę,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 19 października 2022 r.,
‎
na skutek skargi kasacyjnej powodów
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi
‎
z dnia 15 listopada 2021 r., sygn. akt I ACa 1160/20,
odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
UZASADNIENIE
Powodowie G. R. i T. R. wywiedli skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi z 15 listopada 2021 r., którym oddalono ich apelację od wyroku Sądu Okręgowego w Łodzi z 14 października 2020 r. oddalającego powództwo przeciwko Towarzystwu Ubezpieczeń S.A. z siedzibą w W. o zapłatę.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (
art. 398
9
§ 1 k.p.c.
).
Skarżący powołali się na przesłanki z art. 398
9
§ 1 pkt 4 k.p.c. Oczywistą zasadność skargi uzasadnili błędną wykładnią art. 827 § 1 k.c. oraz § 4 pkt 21 o.w.u. Zdaniem powodów posługiwanie się niedopuszczonym do użytku systemem grzewczym zainstalowanym we wznoszonym budynku nie stanowi przykładu rażącego niedbalstwa. Nie można też ocenić, czy pożar wybuchłby, gdyby system ten nie był używany.
Zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego przesłanka oczywistej zasadności skargi kasacyjnej (art.
398
9
§ 1 pkt 4 k.p.c.
) spełniona jest wówczas, gdy zachodzi niewątpliwa, widoczna na pierwszy rzut oka, tj. bez konieczności głębszej analizy, sprzeczność orzeczenia z przepisami prawa nie podlegającymi różnej wykładni. Przy czym, o ile dla uwzględnienia skargi kasacyjnej wystarczy, że jej podstawa jest usprawiedliwiona, to dla jej przyjęcia do rozpoznania konieczne jest wykazanie kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego polegającej na jego oczywistości, widocznej
prima facie
, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej. Skarżący powinien uzasadnić tę oczywistość, wskazując jedynie na argumenty mieszczące się w zakresie kognicji Sądu Najwyższego. Nie może więc powoływać się na wadliwość ustaleń faktycznych, ani opierać na innych faktach niż stanowiące podstawę rozstrzygnięcia. (zob. np. postanowienia SN z 11 stycznia 2022 r., II USK 384/21;   z 22 grudnia 2021 r., II CSK 390/21; z 31 maja 2021 r., III CSK 152/20;                    z 13 maja 2021, III USK 103/21 oraz z 9 marca 2021 r., IV CSK 412/20).
Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie spełnia powyższych wymagań. Po pierwsze stanowi niedopuszczalną na mocy art. 398
3
§ 3 k.p.c. polemikę z ustaleniami stanu faktycznego poczynionymi w sprawie. Do ustaleń tych należy m.in. ustalony na podstawie przeprowadzonych opinii biegłego sądowego fakt wadliwej konstrukcji nowego systemu grzewczego oraz niedopuszczenie go do użytku przez mistrza kominiarskiego. Wziąwszy pod uwagę skalę stwierdzonych naruszeń oraz wiedzę powoda w zakresie wymagań stawianych poszczególnym instalacjom budowlanym, przyjęcie przez sądy
meriti
, że zachowanie powoda w postaci korzystania z niedopuszczonego do użytku systemu grzewczego stanowiło wyłączną przyczynę powstałego pożaru z § 4 pkt  21 o.w.u., a także odpowiadało przesłankom rażącego niedbalstwa w rozumieniu art. 827 § 1 k.c. nie wykraczało poza zasady logiki i doświadczenia życiowego,       a tylko takie rażące uchybienie popełnione podczas oceny dowodów mogłoby prowadzić do uznania skargi za oczywiście zasadną. Zgodnie z dotychczasowym orzecznictwem SN pojęcie rażącego niedbalstwa w przypadku zaniechania należy rozumieć jako przekroczenie podstawowych, elementarnych zasad staranności, szczególnie w przewidywaniu skutków działania (zob. wyrok SN z 4 października 2019 r., I CSK 389/18; wyrok SN z 13 czerwca 2019 r., V CSK 4/18).
Z tej przyczyny Sąd Najwyższy na podstawie art. 398
9
§ 1 i 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania.
[as]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI