I CSK 275/18

Sygn. akt I CSK 275/18
POSTANOWIENIE
Kliknij tutaj, aby wprowadzić tekst.
Dnia 11 października 2018 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Dariusz Dończyk
w sprawie z powództwa C. spółka z o.o. sp.k. w W.
‎
przeciwko Miastu W.
‎
o zapłatę,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 11 października 2018 r.,
‎
na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej
od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…)
‎
z dnia 30 października 2017 r., sygn. akt V ACa (…),
1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,
2) zasądza od pozwanego na rzecz powódki kwotę 12500 (dwanaście tysięcy pięćset) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania przed Sądem Najwyższym.
UZASADNIENIE
Określone w art. 398
4
§ 2 k.p.c. wymaganie uzasadnienia w skardze kasacyjnej wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania zostaje spełnione, jeśli skarżący wykaże, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 398
4
§ 2 k.p.c. może być zatem osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które – zgodnie z art. 398
9
§ 1 k.p.c. - będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
W skardze kasacyjnej od wyroku Sądu Apelacyjnego w
(…)
z dnia 30 października 2017 r. pozwane Miasto W. oparło wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na przesłance określonej w art. 398
9
§ 1 pkt 1 k.p.c.
Zgodnie z ugruntowanym w orzecznictwie Sądu Najwyższego poglądem, za istotne zagadnienie prawne w rozumieniu art. 398
9
§ 1 pkt 1 k.p.c. uznaje się zagadnienie nowe i dotychczas niewyjaśnione. Zagadnienie to musi mieć charakter istotny i być zagadnieniem ściśle jurydycznym, tj. dającym się przedstawić w sposób syntetyczny i oderwany od kontrowersji dotyczących ustaleń faktycznych lub oceny dowodów (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 grudnia 2008 r., III CSK 285/08, ICBSN 2009, nr 4, s. 48). Chodzi przy tym o zagadnienie o charakterze abstrakcyjnym, którego wyjaśnienie przyczyni się do rozwoju jurysprudencji, a jego rozstrzygnięcie będzie miało znaczenie nie tylko dla oceny konkretnej, jednostkowej sprawy, ale także dla innych podobnych spraw. Z tej przyczyny przyjęcie do rozpoznania skargi kasacyjnej z powołaniem się na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego (art. 398
9
§ 1 pkt 1 k.p.c.) wymaga wykazania przez skarżącego, że w sprawie występuje zagadnienie nowe, nierozwiązane dotychczas w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może przyczynić się do rozwoju prawa.
Powyższych wymagań nie spełnił skarżący, powołując się na wątpliwości, czy w sytuacji, gdy w związku z uchwaleniem planu zagospodarowania planu miejscowego albo jego zmianą nie doszło do zmiany przeznaczenia nieruchomości mogą być spełnione przesłanki do wystąpienia przez właściciela albo użytkownika wieczystego z roszczeniem, o którym mowa w art. 36 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (jedn. tekst: Dz.U. z 2017 r., poz. 1073 ze zm. – dalej: „u.p.z.p.”). Stosownie do art. 36 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p., jeżeli w związku z uchwaleniem planu miejscowego albo jego zmianą, korzystanie z nieruchomości lub jej części w dotychczasowy sposób lub zgodny z dotychczasowym przeznaczeniem stało się niemożliwe bądź istotnie ograniczone, właściciel albo użytkownik wieczysty nieruchomości może, z zastrzeżeniem ust. 2, żądać od gminy odszkodowania za poniesioną rzeczywistą szkodę. Przewidziane w tym przepisie alternatywnie roszczenia przysługują właścicielowi nieruchomości bądź użytkownikowi wieczystemu, gdy uchwalony lub zmieniony plan uniemożliwia im lub istotnie ogranicza zarówno kontynuowanie dotychczasowego sposobu korzystania z nieruchomości, jak i pozbawia ich potencjalnej możliwości korzystania z nieruchomości zgodnie z dotychczasowym przeznaczeniem wynikającym z planu zagospodarowania przestrzennego. Przepis ten dotyczy także takiej sytuacji, w której stronie przysługiwało wynikające z prawa własności uprawnienie do korzystania z nieruchomości w określony sposób, nawet jeżeli właściciel z uprawnienia tego nie korzystał. Uprawnienie to obejmuje sposoby korzystania nie tylko faktyczne, ale również potencjalne (por. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 19 grudnia 2006 r., V CSK 332/06, nie publ. oraz z dnia 9 kwietnia 2015 r., II CSK 336/14, nie publ.). Użyte w art. 36 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. pojęcie „rzeczywista szkoda” obejmuje także obiektywny spadek wartości nieruchomości wynikający z uniemożliwienia lub istotnego ograniczenia możliwości korzystania z niej w dotychczasowy sposób lub w sposób zgodny z dotychczasowym przeznaczeniem (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 13 czerwca 2013 r., IV CSK 680/12, nie publ., z dnia 12 października 2007 r., V CSK 230/07, nie publ. oraz z dnia 17 grudnia 2008 r., I CSK 191/08, nie publ.).
Przedstawione w skardze kasacyjnej zagadnienie prawne było już więc przedmiotem wypowiedzi Sądu Najwyższego, z których można wyprowadzić odpowiedź na to zagadnienie. Nie jest to więc zagadnienie nowe, którego rozwiązanie budzi wątpliwości w orzecznictwie lub doktrynie, a w konsekwencji spełnia kryteria zagadnienia prawnego stanowiącego przesłankę z art. 398
9
§ 1 pkt 1 k.p.c. uzasadniającą przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Drugie z powołanych w skardze kasacyjnej zagadnień prawnych dotyczy tego, czy przepisy § 16 ust. 1 - 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w spawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz.U. Nr 207, poz. 2109 ze zm.) dotyczące metody pozostałościowej mogą stanowić podstawę ustalenia wysokości odszkodowania za poniesioną rzeczywistą szkodę, o którym mowa w art. 36 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. Przewidziana w § 16 wyżej wymienionego rozporządzenia metoda pozostałościowa jest jedną z metod, przewidzianych przepisami tego rozporządzenia, określenia wartości rynkowej nieruchomości, których wybór jest także przedmiotem opinii biegłego do spraw szacowania wartości nieruchomości (por. § 56 ust. 1 pkt 8 wyżej powołanego rozporządzenia) podlegającym ocenie sądów
meriti
. W istocie więc skarżący zmierza do zakwestionowania ustalonej wysokości rzeczywistej szkody, a tym samym należnego powodowi odszkodowania ustalonego w oparciu o przeprowadzony dowód z opinii biegłego z zakresu wyceny nieruchomości, przedstawionej w formie operatu szacunkowego. Argumenty zawarte we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej w istocie zmierzają więc do objęcia kontrolą kasacyjną prawidłowości ustaleń faktycznych, którymi to ustaleniami Sąd Najwyższy jest związany ze względu na treść art. 398
13
§ 2 k.p.c., a których kontrola w postępowaniu kasacyjnym jest niedopuszczalna (art. 398
3
§ 3 k.p.c.).
Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 398
9
§ 2 k.p.c.).
W przedmiocie kosztów postępowania kasacyjnego, na wniosek zawarty w odpowiedzi na skargę kasacyjną, orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z art. 108 § 1 i 391 § 1 i 398
21
k.p.c. oraz przepisów § 10 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 2 pkt 9 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.).