I CSK 274/25

Sąd NajwyższyWarszawa2026-03-11
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnaSąd Najwyższyprzesłankiprzyjęcie do rozpoznaniazagadnienie prawneoczywista zasadnośćpotrąceniepełnomocnictwo

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z powodu braku przesłanek wskazanych w art. 398^9 § 1 k.p.c., uznając, że nie występuje istotne zagadnienie prawne ani oczywista zasadność skargi.

Powódka E. spółka akcyjna wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie, domagając się jej przyjęcia do rozpoznania z powodu oczywistej zasadności i istnienia istotnego zagadnienia prawnego dotyczącego pełnomocnictwa i potrącenia. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi, stwierdzając, że skarżąca nie wykazała istnienia istotnego zagadnienia prawnego ani oczywistej zasadności, a jedynie polemizowała z rozstrzygnięciem sądu niższej instancji, błędnie traktując skargę kasacyjną jako trzecią instancję odwoławczą.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał skargę kasacyjną E. spółki akcyjnej w W. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 30 lipca 2024 r. w sprawie o zapłatę przeciwko P. spółce akcyjnej w L. Skarżąca wniosła o przyjęcie skargi do rozpoznania, wskazując na jej oczywistą zasadność oraz istnienie istotnego zagadnienia prawnego związanego z pełnomocnictwem ogólnym i składaniem oświadczeń woli o charakterze materialnoprawnym, a także zarzutem potrącenia. Sąd Najwyższy przypomniał przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej, określone w art. 398^9 § 1 k.p.c., w tym istnienie istotnego zagadnienia prawnego, potrzebę wykładni przepisów, nieważność postępowania lub oczywistą zasadność skargi. Analizując argumentację skarżącej, Sąd Najwyższy stwierdził, że nie zostały spełnione przesłanki do przyjęcia skargi. Wskazał, że skarżąca pod pozorem oczywistej zasadności w istocie kwestionowała trafność rozstrzygnięcia sądu drugiej instancji, nie przedstawiając przy tym pogłębionej argumentacji prawnej ani nie wykazując, że zagadnienie prawne jest nowe i nierozwiązane w orzecznictwie. Sąd podkreślił, że zarzuty błędnych ustaleń faktycznych i oceny dowodów nie mogą stanowić podstawy skargi kasacyjnej, a skarżąca błędnie traktuje ją jako trzecią instancję odwoławczą. Odnosząc się do zarzutu potrącenia, Sąd Najwyższy uznał, że został on skutecznie zgłoszony przez pozwaną spółkę w sprzeciwie od nakazu zapłaty, zgodnie z obowiązującymi przepisami. Wobec braku innych przyczyn uzasadniających przyjęcie skargi, Sąd Najwyższy na podstawie art. 398^9 § 1 i 2 k.p.c. odmówił jej przyjęcia do rozpoznania, a o kosztach postępowania kasacyjnego orzekł na podstawie przepisów k.p.c. i rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, przesłanki te nie zostały spełnione.

Uzasadnienie

Skarżąca nie wykazała istnienia istotnego zagadnienia prawnego, które jest nowe i nierozwiązane w orzecznictwie, ani oczywistej zasadności skargi, która wynikałaby jednoznacznie z jej treści. Przedstawiła jedynie własne stanowisko polemizujące z rozstrzygnięciem sądu niższej instancji i błędnie traktuje skargę kasacyjną jako trzecią instancję odwoławczą.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strona wygrywająca

P. spółka akcyjna w L.

Strony

NazwaTypRola
E. spółka akcyjna w W.spółkapowódka
P. spółka akcyjna w L.spółkapozwana

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^9 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Istotnym zagadnieniem prawnym jest zagadnienie nowe, nierozwiązane dotychczas w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może przyczynić się do rozwoju prawa. Powinno być sformułowane w oparciu o okoliczności mieszczące się w stanie faktycznym sprawy i przedstawione w sposób ogólny i abstrakcyjny.

k.p.c. art. 398^9 § § 1 pkt 3

Kodeks postępowania cywilnego

Nieważność postępowania jako podstawa przyjęcia skargi kasacyjnej.

k.p.c. art. 398^9 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania cywilnego

Oczywista zasadność skargi kasacyjnej jako podstawa przyjęcia jej do rozpoznania.

k.p.c. art. 398^3 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawami skargi kasacyjnej nie mogą być objęte zarzuty błędnych ustaleń faktycznych i oceny dowodów.

k.p.c. art. 203^1 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zarzut potrącenia zawiera określone ograniczenia możliwości jego podniesienia pod względem formalnym i czasowym. Musi być podniesiony nie później niż przy wdaniu się w spór co do istoty sprawy albo w terminie dwóch tygodni od dnia, gdy wierzytelność stała się wymagalna i przy spełnieniu warunków z § 1 pkt 1 lub 2.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.

k.p.c. art. 99

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W sprawie występuje istotne zagadnienie prawne dotyczące pełnomocnictwa ogólnego i składania oświadczeń woli o charakterze materialnoprawnym.

Godne uwagi sformułowania

Skarżąca błędnie traktuje skargę kasacyjną jako trzecią instancję odwoławczą. Istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie nowe, nierozwiązane dotychczas w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może przyczynić się do rozwoju prawa. Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, gdy dla przeciętnego prawnika z samej treści skargi – bez pogłębionej analizy i jurydycznych dociekań – w sposób jednoznaczny wynika, że wskazane w niej podstawy zasługują na uwzględnienie z uwagi na kwalifikowany charakter naruszenia przepisów prawa.

Skład orzekający

Adam Doliwa

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu braku przesłanek, w szczególności istotnego zagadnienia prawnego i oczywistej zasadności. Interpretacja przepisów dotyczących skargi kasacyjnej i zarzutu potrącenia."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przypadku odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej, ale zawiera ogólne wytyczne dotyczące przesłanek jej przyjęcia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie jest interesujące dla prawników procesowych ze względu na szczegółowe omówienie przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej i praktyczne zastosowanie tych kryteriów. Pokazuje, jak Sąd Najwyższy odrzuca próby nadużywania skargi kasacyjnej.

Kiedy Sąd Najwyższy odrzuci Twoją skargę kasacyjną? Kluczowe przesłanki i pułapki.

0

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I CSK 274/25
POSTANOWIENIE
11 marca 2026 r.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Adam Doliwa
na posiedzeniu niejawnym 11 marca 2026 r. w Warszawie
‎
w sprawie z powództwa E. spółki akcyjnej w W.
‎
przeciwko P. spółce akcyjnej w L.
‎
o zapłatę,
‎
na skutek skargi kasacyjnej E. spółki akcyjnej w W.
‎
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie
‎
z 30 lipca 2024 r., I AGa 62/24,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2.
zasądza od powódki na rzecz pozwanej 2700 (dwa tysiące siedemset) złotych z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia niniejszego postanowienia powódce do dnia zapłaty tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Powódka, E. spółka akcyjna w W., wywiodła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie z 30 lipca 2024 r., wydanego
‎
w sprawie przeciwko P. spółce akcyjnej w L. o zapłatę.
Uzasadniając wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżąca wskazała na jej oczywistą zasadność, polegającą na uwzględnieniu przez Sąd zgłoszonego przez stronę pozwaną zarzutu potrącenia. Powódka przedstawiła także istotne zagadnienie prawne dotyczące pełnomocnictwa ogólnego i składania oświadczeń woli o charakterze materialnoprawnym.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 398
9
§ 1 k.p.c.)
.
Istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 398
9
§ 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie nowe, nierozwiązane dotychczas w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może przyczynić się do rozwoju prawa. Zagadnienie prawne powinno przede wszystkim być sformułowane w oparciu o okoliczności mieszczące się w stanie faktycznym sprawy wynikającym z dokonanych przez sąd ustaleń (zob. postanowienie SN z 7 czerwca 2001 r., III CZP 33/01), a jednocześnie być przedstawione w sposób ogólny i abstrakcyjny tak, aby umożliwić Sądowi Najwyższemu udzielenie uniwersalnej odpowiedzi, niesprowadzającej się do samej subsumpcji i rozstrzygnięcia konkretnego sporu (zob. postanowienia SN: z 15 października 2002 r., III CZP 66/02; z 22 października 2002 r.,
‎
III CZP 64/02, i z 5 grudnia 2008 r., III CZP 119/08). Konieczne jest przytoczenie argumentów prawnych, które prowadzą do rozbieżnych ocen. Skarżący powinien nie tylko wskazać przepis prawa (materialnego lub procesowego), którego dotyczy zagadnienie, ale także przedstawić pogłębioną argumentację prawną w celu wykazania, że zagadnienie jest istotne, a jego rozstrzygnięcie ma znaczenie dla merytorycznego rozstrzygnięcia w jego sprawie (zob. m.in. postanowienia SN: z 23 sierpnia 2007 r., I UK 134/07, i z 9 lutego 2011 r., III SK 41/10).
Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, gdy dla przeciętnego prawnika z samej treści skargi – bez pogłębionej analizy i jurydycznych dociekań – w sposób jednoznaczny wynika, że wskazane w niej podstawy zasługują na uwzględnienie z uwagi na kwalifikowany charakter naruszenia przepisów prawa.
Przyczyna przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jaką jest jej oczywista zasadność, może dotyczyć jedynie przepisów prawa niepodlegających różnej wykładni i niepozostawiających sądowi swobody oceny. Chodzi przy tym
‎
o wykładnię w oczywisty, dostrzegalny już
prima facie
sposób, sprzeczną
‎
z jednolitą i ugruntowaną wykładnią skonkretyzowanego przepisu, przyjmowaną
‎
w orzecznictwie i nauce prawa (zob. m.in. postanowienia SN: z 21 maja 2025 r.,
‎
I CSK 558/24; z 26 marca 2025 r., I CSK 3537/23; z 30 stycznia 2025 r.,
‎
I CSK 3814/23; z 31 grudnia 2024 r., I CSK 1853/23; z 20 listopada 2024 r.,
‎
I CSK 2892/23; z 14 września 2023 r., I CSK 518/23; z 27 lipca 2023 r.,
‎
I CSK 5328/22).
Analiza skargi kasacyjnej prowadzi do wniosku, że przesłanka
‎
z art. 398
9
§ 1 pkt 4 k.p.c. nie została spełniona. Powódka
pod pozorem oczywistej zasadności w istocie pyta o trafność stanowiska Sądu Apelacyjnego wyrażonego
‎
w związku z rozstrzygnięciem tej konkretnej sprawy.
Skarżąca przedstawiła wyłącznie własne stanowisko, polemizując z niekorzystnym dla niej rozstrzygnięciem Sądu drugiej instancji.
Podstawami skargi kasacyjnej nie mogą być objęte zarzuty błędnych ustaleń faktycznych i oceny dowodów (art. 398
3
§ 3 k.p.c.), więc nie można z odwołaniem się do nich kreować zagadnienia prawnego opartego na założeniu, że
‎
w rzeczywistości miał miejsce stan faktyczny inny, niż ustalony przez sądy obu instancji, czyli inny, niż stanowiący podstawę rozstrzygnięcia.
Nie jest rzeczą Sądu Najwyższego ustalanie stanu faktycznego i dopuszczanie w sprawie nowych dowodów. Skarżąca błędnie traktuje skargę kasacyjną jako trzecią instancję odwoławczą. Znamienne, że Sąd odwoławczy wyczerpująco i wnikliwie odniósł się do przedstawionego w aktach pełnomocnictwa udzielonego przez pozwana spółkę, które uprawniało W.N. do działania
‎
w imieniu spółki P. Nie ma racji skarżący, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne.
Zarzut potrącenia (art. 203
1
k.p.c.) zawiera określone ograniczenia możliwości jego podniesienia zarówno pod względem formalnym, jak i czasowym. Zatem pozwany, który chce skorzystać z tej formy obrony, musi liczyć się z tymi ograniczeniami. Jest to zatem „nowy” zarzut - nieskładany wcześniej powodowi przed wytoczeniem powództwa ani poza postępowaniem sądowym, który wymagałby przeprowadzenia postępowania dowodowego na ogólnych zasadach,
‎
w tym także z uwzględnieniem prekluzji - skierowany wobec powoda w toczącym się procesie zawarty tylko i wyłącznie w piśmie procesowym, podniesiony nie później niż przy wdaniu się w spór co do istoty sprawy albo w terminie dwóch tygodni od dnia, gdy jego wierzytelność stała się wymagalna i przy spełnieniu warunków z art. 203
1
§ 1 pkt 1 lub 2 k.p.c. (zob. postanowienie SN
‎
z 26 czerwca 2025 r., I CSK 4025/24).
Sądy
meriti
trafnie wywiodły, że zarzut potrącenia został skutecznie zgłoszony przez pozwaną spółkę w sprzeciwie od nakazu zapłaty, zatem
‎
w pierwszym piśmie procesowym, przy wdaniu się w spór, do którego dołączono notę księgową z 26 września 2019 r., zgodnie z obowiązującym brzmieniem
‎
art. 203
1
§ 1 k.p.c.
Podkreślenia wymaga, że skarżąca w większości powtórzyła zarzuty podniesione w apelacji. Sąd drugiej instancji trafnie zauważył, że Sąd Okręgowy wnikliwie przeprowadził postępowanie dowodowe, zaś forma pełnomocnictwa
‎
i skuteczność potrącenia nie budziły żadnych wątpliwości.
Sąd Najwyższy uznał, że nie ma innych przyczyn uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności w postaci nieważności postępowania (art. 398
9
§ 1 pkt 3 k.p.c.).
Z tej przyczyny Sąd Najwyższy na podstawie art. 398
9
§ 1 i 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania. O kosztach postępowania kasacyjnego rozstrzygnął zaś na podstawie art. 98 k.p.c. w zw. z art. 99 k.p.c.
‎
w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 i § 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości
‎
w sprawie opłat za czynności radców prawnych.
Adam Doliwa
‎
(P.H.)
[SOP]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI