I CSK 273/26
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, wniesionej przez I.D., T.D. i D.D. od postanowienia Sądu Okręgowego w Poznaniu. Skarżący domagali się uchylenia postanowienia w sprawie o ustanowienie służebności przesyłu oraz o stwierdzenie zasiedzenia służebności gruntowej o treści służebności przesyłu. Jako podstawę przyjęcia skargi kasacyjnej wskazali istnienie istotnego zagadnienia prawnego dotyczącego dopuszczalności uwzględniania zarzutu zasiedzenia służebności przesyłu, gdy nie upłynął jeszcze wymagany przepisami okres, a jedynie doliczono czas posiadania przez poprzednika prawnego. Podnieśli również potrzebę wykładni przepisów w związku z art. 21 Konstytucji. Sąd Najwyższy, analizując wniosek, stwierdził, że przedstawione zagadnienie prawne nie spełnia wymogów formalnych określonych w art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c., gdyż nie jest nowe, nierozstrzygnięte dotychczas w orzecznictwie i nie przyczynia się do rozwoju prawa w sposób abstrakcyjny. Ponadto, skarżący nie wykazali istnienia rozbieżności w orzecznictwie ani potrzeby wykładni konkretnych przepisów zgodnie z art. 398^9 § 1 pkt 2 k.p.c. Sąd odniósł się również do wyroku Trybunału Konstytucyjnego dotyczącego niezgodności przepisów z Konstytucją, wskazując, że skarżący nie oparli swojej skargi na tych przepisach. Wobec braku innych podstaw, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaProceduralne wymogi przyjmowania skarg kasacyjnych, zwłaszcza w kontekście zagadnień prawnych i rozbieżności orzeczniczych.
Dotyczy specyficznych wymogów formalnych wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej, a nie meritum sprawy o zasiedzenie służebności.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania może być oparty na zagadnieniu prawnym, które nie jest nowe, nierozstrzygnięte dotychczas w orzecznictwie i nie przyczynia się do rozwoju prawa w sposób abstrakcyjny, a jedynie odnosi się do konkretnego stanu faktycznego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zagadnienie prawne musi być nowe, nierozstrzygnięte i mieć charakter uniwersalny, aby mogło stanowić podstawę przyjęcia skargi kasacyjnej.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że zagadnienie prawne w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c. musi być nowe, nierozstrzygnięte i przyczyniać się do rozwoju prawa, a jego sformułowanie powinno być ogólne i abstrakcyjne, umożliwiając uniwersalną odpowiedź, a nie tylko subsumpcję do konkretnego stanu faktycznego.
Czy wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania może być oparty na potrzebie wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie, jeśli skarżący nie wskazał konkretnych przepisów, nie przedstawił rozbieżnych poglądów orzecznictwa i doktryny oraz nie wykazał związku między oczekiwaną wykładnią a wynikiem postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wymaga to precyzyjnego wskazania przepisów, wykazania rozbieżności w orzecznictwie lub doktrynie oraz uzasadnienia potrzeby wykładni przez Sąd Najwyższy.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że oparcie wniosku na podstawie art. 398^9 § 1 pkt 2 k.p.c. wymaga wykazania konkretnego przepisu budzącego wątpliwości, rozbieżności w orzecznictwie lub doktrynie, a także związku między oczekiwaną wykładnią a wynikiem postępowania. Skarżący nie spełnili tych wymogów.
Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego stwierdzający niezgodność przepisów z Konstytucją może stanowić podstawę przyjęcia skargi kasacyjnej, jeśli skarżący nie oparli swojej skargi na przepisach uznanych za niezgodne z Konstytucją?
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli skarga kasacyjna nie została oparta na przepisach uznanych za niezgodne z Konstytucją, wyrok TK nie stanowi podstawy do przyjęcia skargi.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy zauważył, że choć Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności pewnych przepisów z Konstytucją, skarżący nie oparli swojej skargi kasacyjnej na tych właśnie przepisach, lecz na innych, co wykluczało zastosowanie tej podstawy do przyjęcia skargi.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| I.D. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| T.D. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| D.D. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| P. spółki akcyjnej | spółka | uczestnik postępowania |
| Skarb Państwa - Starosty Powiatu [...] | organ_państwowy | uczestnik postępowania |
Przepisy (13)
Główne
k.p.c. art. 398^9 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania cywilnego
Istotne zagadnienie prawne w rozumieniu tego przepisu jest zagadnieniem nowym, nierozstrzygniętym dotychczas w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może przyczynić się do rozwoju prawa. Powinno być sformułowane w oparciu o okoliczności faktyczne sprawy, ale przedstawione w sposób ogólny i abstrakcyjny.
k.p.c. art. 398^9 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
Oparcie wniosku na potrzebie wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie wymaga wykazania konkretnego przepisu, przedmiotu rozbieżnej wykładni, przytoczenia orzeczeń lub poglądów doktryny oraz związku z wynikiem postępowania.
k.p.c. art. 398^9 § § 1 pkt 3
Kodeks postępowania cywilnego
Brak innych przyczyn uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej, w szczególności nieważności postępowania.
Pomocnicze
k.p.c. art. 390 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Konstrukcja zagadnienia prawnego powinna odpowiadać wymogom określonym w tym przepisie, co oznacza dopuszczalność przedstawiania pytań wyłącznie „do rozstrzygnięcia”, a nie „do uzupełnienia”, zaczynających się od partykuły pytajnej „czy”.
k.c. art. 172 § § 2
Kodeks cywilny
Przepis, którego naruszenie zostało podniesione w skardze kasacyjnej, ale nie stanowił podstawy do jej przyjęcia.
k.c. art. 176 § § 1
Kodeks cywilny
Przepis, którego naruszenie zostało podniesione w skardze kasacyjnej, ale nie stanowił podstawy do jej przyjęcia.
k.c. art. 305^4
Kodeks cywilny
Przepis, którego naruszenie zostało podniesione w skardze kasacyjnej, ale nie stanowił podstawy do jej przyjęcia.
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis stosowany do spraw wszczętych na podstawie wniosku, w tym do odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej.
k.c. art. 292
Kodeks cywilny
Przepis, który był przedmiotem analizy Trybunału Konstytucyjnego w kontekście zasiedzenia służebności przesyłu.
k.c. art. 285 § § 1 i 2
Kodeks cywilny
Przepisy, które były przedmiotem analizy Trybunału Konstytucyjnego w kontekście zasiedzenia służebności przesyłu.
k.c. art. 305^1
Ustawa – Kodeks cywilny
Przepis, który wszedł w życie po okresie, do którego odnosiło się orzeczenie TK.
k.c. art. 305^4
Ustawa – Kodeks cywilny
Przepis, który wszedł w życie po okresie, do którego odnosiło się orzeczenie TK.
k.p.c. art. 401^1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący skargi o wznowienie postępowania, wskazany jako potencjalna droga dla skarżących po odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przedstawione zagadnienie prawne nie spełnia wymogów formalnych określonych w art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c. (brak nowości, abstrakcyjności, uniwersalności). • Skarżący nie wykazali istnienia rozbieżności w orzecznictwie lub doktrynie, ani potrzeby wykładni przepisów zgodnie z art. 398^9 § 1 pkt 2 k.p.c. • Skarga kasacyjna nie została oparta na przepisach uznanych przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodne z Konstytucją.
Odrzucone argumenty
Istnienie istotnego zagadnienia prawnego dotyczącego dopuszczalności uwzględniania zarzutu zasiedzenia służebności przesyłu przed upływem wymaganego okresu. • Konieczność wykładni przepisów prawa budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie, w tym w związku z art. 21 Konstytucji.
Godne uwagi sformułowania
Istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie nowe, nierozwiązane dotychczas w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może przyczynić się do rozwoju prawa. • Zagadnienie prawne powinno, przede wszystkim, być sformułowane w oparciu o okoliczności mieszczące się w stanie faktycznym sprawy wynikającym z dokonanych przez sąd ustaleń, a jednocześnie być przedstawione w sposób ogólny i abstrakcyjny tak, aby umożliwić Sądowi Najwyższemu udzielenie uniwersalnej odpowiedzi, niesprowadzającej się do samej subsumpcji i rozstrzygnięcia konkretnego sporu. • Oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na potrzebie wykładni przepisów prawa budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie (art. 398^9 § 1 pkt 2 k.p.c.) wymaga wykazania, jaki konkretny przepis prawa, zastosowany w danej sprawie, jest przedmiotem rozbieżnej wykładni w orzecznictwie i na czym rozbieżność ta polega...
Skład orzekający
Marcin Łochowski
przewodniczący-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Proceduralne wymogi przyjmowania skarg kasacyjnych, zwłaszcza w kontekście zagadnień prawnych i rozbieżności orzeczniczych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych wymogów formalnych wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej, a nie meritum sprawy o zasiedzenie służebności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje rygorystyczne wymogi formalne stawiane skargom kasacyjnym przez Sąd Najwyższy, co jest istotne dla praktyków prawa, choć sam stan faktyczny nie jest wyjątkowy.
“Sąd Najwyższy stawia jasne wymagania dla skargi kasacyjnej: brak istotnego zagadnienia prawnego to brak rozpoznania.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.