I CSK 2729/23

SN
I CSK 2729/23
POSTANOWIENIE
15 listopada 2023 r.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Tomasz Szanciło
na posiedzeniu niejawnym 15 listopada 2023 r. w Warszawie
‎
w sprawie z powództwa Banku spółki akcyjnej w W.
‎
przeciwko J.K.
‎
o zapłatę,
‎
na skutek skargi kasacyjnej J.K.
‎
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku
‎
z 25 października 2022 r., V AGa 100/22,
1. umarza postępowania kasacyjne co do kwoty 232.338,80 zł (dwieście trzydzieści dwa tysiące trzysta trzydzieści osiem złotych osiemdziesiąt groszy) wraz z odsetkami od tej kwoty;
2. odrzuca skargę kasacyjną w pozostałym zakresie;
3. zasądza od J.K. na rzecz Banku S.A. w W. kwotę 5.400 zł (pięć tysięcy czterysta złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego – wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia następnego po upływie tygodnia od dnia doręczenia pozwanemu odpisu postanowienia do dnia zapłaty;
4. nakazuje wypłacić ze Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego w Gdańsku na rzecz J.K. kwotę 5.795 zł (pięć tysięcy siedemset dziewięćdziesiąt pięć złotych) tytułem zwrotu połowy opłaty od skargi kasacyjnej i nadpłaconej części opłaty.
[P.L.]
UZASADNIENIE
W związku ze skargą kasacyjną pozwanego J. K. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z 25 października 2022 r. Sąd Najwyższy, badając dopuszczalność skargi kasacyjnej, ustalił i zważył co następuje:
Zgodnie z art. 398
2
§ 1 k.p.c. skarga kasacyjna jest niedopuszczalna m.in. w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 50 000 zł.
Ograniczenia dopuszczalności skargi kasacyjnej dokonywane są ze względu na wartość przedmiotu zaskarżenia (
ratio valoris
) bądź rodzaj sprawy (
ratio materiae
). Z tych względów w
ymogiem formalnym skargi kasacyjnej jest wskazanie wartości przedmiotu zaskarżenia (art. 398
4
§ 3 zd. 1 k.p.c.). Prawidłowość wypełnienia tego obowiązku podlega kontroli sądu drugiej instancji i Sądu Najwyższego, które mogą weryfikować,
czy skarga wniesiona została w sprawie o prawa majątkowe, jak i
prawidłowość wyliczenia wartości przedmiotu zaskarżenia
na podstawie akt sprawy, z pominięciem zasad określonych w art. 25 i 26 k.p.c.
(zob. postanowienia SN: z 24 maja 2001 r., IV CZ 20/01; z 21 listopada 2001 r., I CZ 152/01; z
6 listopada 2002 r., III CZ 98/02, OSNC 2004, nr 1, poz. 11). Sprawdzenie takie jest niezbędne w szczególności wówczas, gdy z okoliczności sprawy wynika, że skarżący w celu obejścia przepisów procesowych instrumentalnie zmierza do obejścia przepisów wyznaczających dopuszczalność skargi kasacyjnej
(zob. postanowienie SN z 21 grudnia 2006 r., III CZ 89/06).
Zasadą jest, że wartość przedmiotu zaskarżenia skargą kasacyjną nie może przewyższać wartości przedmiotu sporu ani wartości przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu apelacyjnym, a wyjątki od niej dotyczą rozszerzenia powództwa oraz zasądzenia ponad żądanie (zob. postanowienie SN z 22 kwietnia 2002 r., II UZ 11/02, OSNP-wkł. 2002, nr 17, poz. 7).
Zgodnie z art. 398
21
k.p.c., j
eżeli nie ma szczególnych przepisów o postępowaniu przed Sądem Najwyższym, do tego postępowania stosuje się odpowiednio przepisy o apelacji, z tym że skargę kasacyjną cofnąć może również sama strona.
Odpowiednie zastosowanie znajduje więc m.in. art. 391
§ 2 zd. 1 k.p.c., w świetle którego w razie cofnięcia apelacji sąd drugiej instancji umarza postępowanie kasacyjne i orzeka o kosztach jak przy cofnięciu pozwu. W odniesieniu do postępowania kasacyjnego oznacza to, że w wypadku cofnięcia skargi kasacyjnej Sąd Najwyższy umarza postępowanie kasacyjne, orzekając o kosztach tego postępowania.
Takie cofnięcie skargi kasacyjnej miało miejsce w niniejszej sprawie, gdyż
pismem z 24 lipca 2023 r. pozwany J. K. cofnął skargę kasacyjną w części, tj. co do kwoty 232 338,80 zł, podtrzymując skargę co do kwoty 29 783 zł.
Podkreślić przy tym należy, że cofnięcie skargi kasacyjnej jest czynnością procesową niepodlegającą kontroli sądu (zob. np. postanowienia SN: z 3 września 1998 r., I CKN 820/97; z 22 sierpnia 2022 r., I CSK 4637/22).
W tej sytuacji
n
ależy rozważyć wpływ zmiany wartości przedmiotu zaskarżenia w wyniku częściowego cofnięcia skargi
kasacyjnej
na
dopuszczalność tego środka zaskarżenia. W doktrynie panuje zgodny pogląd, że o tej dopuszczalności decyduje przedmiot podlegający rzeczywistemu rozpoznaniu i rozstrzygnięciu przez Sąd Najwyższy. Jeśli po wniesieniu skargi kasacyjnej skarżący częściowo ją cofnie, w wyniku czego wartość przedmiotu zaskarżenia ukształtuje się poniżej ustawowej sumy kasacyjnej, to wówczas sprawa traci charakter sprawy kasacyjnej (zob. np. T. Wiśniewski,
Apelacja i kasacja. Nowe środki odwoławcze w postępowaniu cywilnym
, Warszawa 1996, s. 127). Przyjęcie odmiennego rozwiązania mogłoby prowadzić do obejścia przepisów kodeksu postępowania cywilnego regulujących dopuszczalność skargi kasacyjnej.
Ponieważ cofnięcie skargi kasacyjnej w części skutkuje umorzeniem postępowania kasacyjnego w tym zakresie na podstawie art. 398
21
w zw. z art. 391 § 2 k.p.c., w związku z czym orzeczono w punkcie 1 sentencji postanowienia.
W wyniku tego skarga kasacyjna w pozostałym zakresie była niedopuszczalna
i podlegała odrzuceniu na podstawie art. 398
6
§ 2 w zw. z § 3 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c., o czym orzeczono w punkcie 2 sentencji postanowienia.
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 w zw. z art. 99 w zw. z art. 98
1
w zw. z art. 391 § 1 w zw. z art. 398
21
k.p.c., z uwzględnieniem
§ 2 pkt 7 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r. poz. 265 ze zm.).
O zwrocie połowy uiszczonej opłaty od skargi kasacyjnej i nadpłaconej części opłaty orzeczono na podstawie art. 79 ust. 1 pkt 3 lit. a i art. 80 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1144 ze zm.)
, mając na uwadze, że powód uiścił tytułem opłaty od skargi łącznie kwotę 13 000 zł (k. 404, 496), podczas gdy opłata wynosiła 12 920 zł.
[ms]