I CSK 2567/22

Sąd Najwyższy2022-04-28
SNRodzinneopieka nad dzieckiemŚrednianajwyższy
dzieckopowrót dzieckaopiekaprawo rodzinneskarga kasacyjnaSąd Najwyższydobro dziecka

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej Prokuratora Generalnego do rozpoznania w sprawie o nakaz powrotu dziecka, uznając, że nie zachodzą przesłanki określone w art. 398^9 § 1 k.p.c.

Prokurator Generalny złożył skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Apelacyjnego nakazującego powrót dziecka do Niemiec. Sąd Najwyższy, rozpatrując wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania, stwierdził, że nie zostały spełnione przesłanki określone w art. 398^9 § 1 k.p.c., w szczególności nie wykazano oczywistej i istotnej wady prawnej zaskarżonego postanowienia. Sąd uznał, że stanowisko Sądu Apelacyjnego dotyczące dobra dziecka i konieczności powrotu do Niemiec nie jest wadliwe.

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną Prokuratora Generalnego od postanowienia Sądu Apelacyjnego w sprawie o nakazanie powrotu dziecka. Zgodnie z art. 398^9 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, zachodzi nieważność postępowania lub skarga jest oczywiście uzasadniona. Sąd Najwyższy podkreślił, że nie jest trzecią instancją sądową i nie ma na celu korygowania błędów w każdej indywidualnej sprawie, a jedynie realizację publicznoprawnych funkcji skargi kasacyjnej. Skarżący oparł wniosek na przesłance oczywistej zasadności skargi (art. 398^9 § 1 pkt 4 k.p.c.), jednak Sąd Najwyższy uznał, że nie wykazano rażącego naruszenia prawa. Stanowisko Sądu Apelacyjnego, że powrót do Niemiec nie zagraża dobru dziecka, a wręcz jest podyktowany jego interesem (kontakty z ojcem i babką), zostało uznane za prawidłowe. Sąd Apelacyjny ocenił również, że ewentualne trudności dziecka wynikające z postawy matki nie są bezpośrednio związane z samym powrotem. Wobec braku spełnienia przesłanek, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna nie została przyjęta do rozpoznania.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że nie zostały spełnione przesłanki określone w art. 398^9 § 1 k.p.c., w szczególności przesłanka oczywistej zasadności skargi. Argumentacja skarżącego nie wykazała rażącego naruszenia prawa ani istotnej wady prawnej zaskarżonego postanowienia Sądu Apelacyjnego, które nakazało powrót dziecka do Niemiec, uznając to za zgodne z dobrem dziecka.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strona wygrywająca

Sąd Apelacyjny

Strony

NazwaTypRola
B. W.innewnioskodawca
Anna Weisenbergerosoba_fizycznauczestnik postępowania
Prokurator Prokuratury Okręgowej w S.organ_państwowyudział
Rzecznik Praw Dziecka w W.organ_państwowyudział
Prokurator Generalnyorgan_państwowyskarżący

Przepisy (3)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

k.p.c. art. 398^9 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Na podstawie tego przepisu Sąd Najwyższy orzekł o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^4 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak spełnienia przesłanek z art. 398^9 § 1 k.p.c. dla przyjęcia skargi kasacyjnej. Stanowisko Sądu Apelacyjnego dotyczące dobra dziecka i konieczności powrotu do Niemiec jest prawidłowe. Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową korygującą błędy w każdej indywidualnej sprawie.

Odrzucone argumenty

Zaskarżone postanowienie narusza podstawowe zasady porządku prawnego, w tym naczelną zasadę dobra dziecka. Zaskarżone postanowienie obciążone jest oczywistą i istotną wadą prawną, przemawiającą za oczywistą zasadnością skargi.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie. Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne.

Skład orzekający

Teresa Bielska-Sobkowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej przez Sąd Najwyższy, zwłaszcza w kontekście braku spełnienia przesłanek z art. 398^9 § 1 k.p.c. oraz roli Sądu Najwyższego jako organu dbającego o jednolitość prawa."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury badania dopuszczalności skargi kasacyjnej, a nie meritum sprawy o nakaz powrotu dziecka.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej ze skargą kasacyjną, a także tematyki dobra dziecka, co czyni je interesującym dla prawników specjalizujących się w prawie rodzinnym i procedurze cywilnej.

Kiedy Sąd Najwyższy odmawia rozpoznania skargi kasacyjnej? Kluczowe przesłanki i rola SN w sprawach o dobro dziecka.

Sektor

rodzinne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt I CSK 2567/22
POSTANOWIENIE
Dnia 28 kwietnia 2022 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Teresa Bielska-Sobkowicz
w sprawie z wniosku B. W.
‎
z udziałem Anny Weisenberger, Prokuratora Prokuratury Okręgowej w S.
‎
i Rzecznika Praw Dziecka w W.
‎
o nakazie powrotu dziecka,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 28 kwietnia 2022 r.,
‎
na skutek skargi kasacyjnej Prokuratora Generalnego
od postanowienia Sądu Apelacyjnego w (…)
‎
z dnia 20 lipca 2021 r., sygn. akt I ACa (…),
odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
UZASADNIENIE
W związku ze skargą kasacyjną Prokuratora Generalnego od postanowienia Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 20 lipca 2021 r. Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 398
9
§ 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 398
4
§ 2 k.p.c. może być osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek umożliwiających realizację publicznoprawnych funkcji skargi kasacyjnej. Tylko na tych przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne. Nie w każdej zatem sprawie, nawet w takiej, w której rozstrzygnięcie oparte jest na błędnej subsumpcji czy wadliwej wykładni prawa, skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania. Podkreślenia wymaga, że Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie.
Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący oparł na przesłance uregulowanej w art. 398
9
§ 1 pkt 4 k.p.c. Przesłanka ta nie została spełniona.
Oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na przesłance uregulowanej w art. 398
9
§ 1 pkt 4 k.p.c. wymaga wykazania niewątpliwej, widocznej na pierwszy rzut oka, bez konieczności głębszej analizy, sprzeczności wyroku z przepisami prawa niepodlegającymi różnej wykładni (por. m. in. postanowienia SN z dnia 8 marca 2002 r., sygn. akt I PKN 341/01, OSNP 2004, nr 6, poz. 100, z dnia 10 stycznia 2003 r., sygn. akt V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49).
Skarżący podniósł, że przez wydanie zaskarżonego postanowienia doszło do naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego, do których należy naczelna zasada dobra dziecka, stanowiąca fundament prawa międzynarodowego oraz krajowego porządku prawnego, opartego na Konstytucji RP, a w związku z tym zaskarżone postanowienie obciążone jest oczywistą i istotną wadą prawną, przemawiającą za oczywistą zasadnością skargi, zaś jego usunięcie z obrotu prawnego leży w interesie publicznym. Skarżący przedstawił wywód mający uzasadnić powyższe stanowisko, ale argumentacja przedstawiona przez skarżącego nie przekonuje, że doszło w niniejszej sprawie do rażącego naruszenia prawa, skutkującego oczywistym uzasadnieniem skargi w ustalonym stanie faktycznym przez Sąd drugiej instancji.
W szczególności nie jest dotknięte wadliwością i to wadliwością, która miałaby w sposób oczywisty wpływać na kierunek rozstrzygnięcia, stanowisko Sądu drugiej instancji, że powrót do Niemiec nie zagraża dobru dziecka, a wręcz jest podyktowany interesem dziecka, m.in. z uwagi na zachowanie bezpośrednich kontaktów z ojcem i babką ojczystą. Sąd przyjął przy tym, iż uczestniczka postępowania (matka dziecka) może wrócić do Niemiec razem z córką, oceniając też, że jeżeli uczestniczka postawi własne priorytety życiowe wyżej niż dobro małoletniej, to taka okoliczność nie stanowi podstawy do oddalenia wniosku o nakazanie powrotu dziecka, a jednocześnie w tym przypadku dodatkowe trudne przeżycia dziecka nie wiązałyby się z samym powrotem do Niemiec, lecz z postawą matki małoletniej, którą Sąd Apelacyjny szczegółowo opisał w zaskarżonym postanowieniu.
Wobec powyższego, na podstawie art. 398
9
§ 2 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI