Orzeczenie · 2026-05-22

I CSK 2509/24

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2026-05-22
SNCywilneprawo rzeczoweŚrednianajwyższy
zniesienie współwłasnościskarga kasacyjnawartość przedmiotu zaskarżeniadopuszczalnośćnieruchomośćpodział fizycznyudziałkoszty postępowania

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną Z.G. od postanowienia Sądu Okręgowego w Gorzowie Wielkopolskim w sprawie o zniesienie współwłasności. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów procesowych (art. 382 k.p.c.) i materialnych (art. 211 k.c.), kwestionując sposób podziału nieruchomości wspólnej. Domagała się przyznania jej większej części nieruchomości lub zapewnienia przejazdu na sąsiednią działkę. Wnioskodawczyni E.S. wniosła o odrzucenie skargi. Sąd Najwyższy, opierając się na art. 519¹ § 4 pkt 4 k.p.c., który stanowi, że skarga kasacyjna nie przysługuje w sprawach o zniesienie współwłasności, jeżeli wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 150 000 zł, zbadał dopuszczalność środka zaskarżenia. Sąd wyjaśnił, że w sprawach działowych wartość przedmiotu zaskarżenia wyznacza wartość konkretnego interesu skarżącego, a nie wartość całego przedmiotu działu. W niniejszej sprawie, mimo oznaczenia przez skarżącą wartości przedmiotu zaskarżenia na 154 600 zł, Sąd Najwyższy uznał, że spór dotyczy jedynie sposobu podziału, a nie zasady podziału czy samego prawa do zniesienia współwłasności. Wartość interesu skarżącej, odpowiadająca wartości jej udziału (6/96) we współwłasności, wyniosła 9 662,50 zł. Ponieważ kwota ta jest niższa niż 150 000 zł, Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną jako niedopuszczalną. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie przepisów o opłatach za czynności radców prawnych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalanie dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach o zniesienie współwłasności w zależności od wartości przedmiotu zaskarżenia, zwłaszcza gdy kwestionowany jest jedynie sposób podziału.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji niedopuszczalności skargi kasacyjnej z powodu niskiej wartości przedmiotu zaskarżenia w sprawach o zniesienie współwłasności.

Zagadnienia prawne (2)

Czy skarga kasacyjna przysługuje w sprawie o zniesienie współwłasności, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 150 000 zł?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna nie przysługuje w sprawach o zniesienie współwłasności, jeżeli wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 150 000 zł (art. 519¹ § 4 pkt 4 k.p.c.).

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że w sprawach działowych wartość przedmiotu zaskarżenia wyznacza wartość konkretnego interesu skarżącego, a nie wartość całego przedmiotu działu. W przypadku kwestionowania jedynie sposobu podziału, wartość ta odpowiada wartości udziału skarżącego. Jeśli wartość ta jest niższa niż 150 000 zł, skarga jest niedopuszczalna.

Jak ustalić wartość przedmiotu zaskarżenia w sprawie o zniesienie współwłasności, gdy skarżący kwestionuje jedynie sposób podziału nieruchomości?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Wartość przedmiotu zaskarżenia wyznacza wartość konkretnego interesu skarżącego, którego dotyczy lub może dotyczyć zaskarżenie, a nie wartość przedmiotu działu. Z reguły nie może ona przekraczać wartości udziału w dzielonym majątku uczestnika wnoszącego skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że w sprawach o zniesienie współwłasności, gdy skarżący nie podważa zasady podziału, lecz jedynie sposób jego przeprowadzenia, wartość przedmiotu zaskarżenia należy ustalać na podstawie wartości udziału skarżącego w majątku wspólnym, a nie wartości całej nieruchomości.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucenie skargi kasacyjnej
Strona wygrywająca
E.S.

Strony

NazwaTypRola
E.S.osoba_fizycznawnioskodawczyni
Z.G.osoba_fizycznauczestniczka
B.E.osoba_fizycznauczestnik
J.R.osoba_fizycznauczestnik

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 519 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Skarga kasacyjna nie przysługuje w sprawach dotyczących zniesienia współwłasności, jeżeli wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 150 000 zł.

Pomocnicze

k.p.c. art. 13 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowany do postępowania nieprocesowego.

k.p.c. art. 382

Kodeks postępowania cywilnego

Zarzut naruszenia przepisów procesowych.

k.c. art. 211

Kodeks cywilny

Zarzut naruszenia prawa materialnego dotyczący podziału rzeczy.

k.p.c. art. 398 § 6

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odrzucenia skargi kasacyjnej.

k.p.c. art. 520 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa orzekania o kosztach postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niedopuszczalność skargi kasacyjnej z uwagi na wartość przedmiotu zaskarżenia niższą niż 150 000 zł w sprawie o zniesienie współwłasności.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia przepisów procesowych (art. 382 k.p.c.) i prawa materialnego (art. 211 k.c.) dotyczące sposobu podziału nieruchomości.

Godne uwagi sformułowania

W postępowaniu nieprocesowym skarga kasacyjna nie przysługuje m.in. w sprawach dotyczących zniesienia współwłasności i działu spadku, jeżeli wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 150 000 zł (art. 519¹ § 4 pkt 4 k.p.c.). • W tzw. sprawach działowych wartość przedmiotu zaskarżenia pozostaje w ścisłej zależności od wyniku postępowania i wyznacza ją nie wartość przedmiotu działu, ale wartość konkretnego interesu skarżącego, którego dotyczy lub może dotyczyć zaskarżenie. • Wartość przedmiotu zaskarżenia w niniejszej sprawie wyznacza konkretna wartość interesu skarżącej którego dotyczy zaskarżenie, odpowiadającego in casu wartości jej udziału (6/96) we współwłasności nieruchomości, który wynosi 9 662,50 zł.

Skład orzekający

Mariusz Łodko

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach o zniesienie współwłasności w zależności od wartości przedmiotu zaskarżenia, zwłaszcza gdy kwestionowany jest jedynie sposób podziału."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji niedopuszczalności skargi kasacyjnej z powodu niskiej wartości przedmiotu zaskarżenia w sprawach o zniesienie współwłasności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach o zniesienie współwłasności, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego.

Kiedy skarga kasacyjna w sprawie o podział majątku nie ma szans na rozpoznanie? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 154 600 PLN

zwrot kosztów postępowania kasacyjnego: 450 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst