I CSK 246/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał dwie skargi kasacyjne w sprawie o ochronę dóbr osobistych, która obejmowała również powództwo wzajemne. Skargę kasacyjną pozwanej (powódki wzajemnej) E. K.1 odrzucono z powodu braków formalnych, w szczególności niewystarczającego oznaczenia zakresu zaskarżenia wyroku. Natomiast skarga kasacyjna powódki (pozwanej wzajemnej) E. K. nie została przyjęta do rozpoznania. Sąd Najwyższy uznał, że argumenty dotyczące nieważności postępowania z uwagi na skład sądu nie mogą stanowić podstawy skargi kasacyjnej. Kwestia wykładni art. 308 k.p.c. w zakresie dopuszczalności dowodów z nagrań została już rozstrzygnięta przez Sąd Najwyższy, a skarżąca nie wykazała potrzeby zmiany ustalonej linii orzeczniczej. Podobnie, argumenty dotyczące oczywistej zasadności skargi opierały się na kwestionowaniu ustaleń faktycznych, co jest niedopuszczalne w postępowaniu kasacyjnym. W konsekwencji, Sąd Najwyższy odrzucił jedną skargę i odmówił przyjęcia drugiej do rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaProceduralne wymogi skargi kasacyjnej, dopuszczalność zarzutów w postępowaniu kasacyjnym, kwestia bezstronności sędziów i wykładni przepisów procesowych.
Dotyczy specyficznych błędów proceduralnych w skardze kasacyjnej i nie rozstrzyga meritum sprawy.
Zagadnienia prawne (4)
Czy brak oznaczenia zakresu zaskarżenia w skardze kasacyjnej skutkuje jej odrzuceniem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, brak jednoznacznego wskazania zakresu zaskarżenia uniemożliwia działanie Sądu Najwyższego i skutkuje odrzuceniem skargi na podstawie art. 398^6 § 2 k.p.c.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że oznaczenie zakresu zaskarżenia jest wymogiem konstrukcyjnym skargi kasacyjnej, a jego brak lub niepoprawność prowadzi do odrzucenia pisma bez wzywania do uzupełnienia braków.
Czy kwestia bezstronności sędziów powołanych na stanowiska po 2017 r. może być podnoszona jako zarzut skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, kwestia ta powinna być rozpatrywana w szczególnym trybie postępowania uregulowanym w art. 42a p.u.s.p., a nie jako zarzut skargi kasacyjnej.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że dla kwestionowania bezstronności sędziów powołanych na stanowiska po 2017 r. istnieje odrębny tryb postępowania, który nie może być zastępowany zarzutem skargi kasacyjnej.
Czy potrzeba wykładni art. 308 k.p.c. w zakresie dopuszczalności dowodów z nagrań może stanowić podstawę do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ale tylko jeśli problem prawny jest nierozwiązany lub występuje rozbieżność orzecznicza, a skarżący wykaże potrzebę zmiany ustalonej linii orzeczniczej.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że problem przedstawiony przez skarżącą został już rozstrzygnięty w orzecznictwie, a skarżąca nie wykazała, dlaczego ustalona linia orzecznicza wymaga zmiany, co uniemożliwia przyjęcie skargi do rozpoznania z tej przesłanki.
Czy oczywista zasadność skargi kasacyjnej może być oparta na kwestionowaniu ustaleń faktycznych sądu niższej instancji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, oczywista zasadność skargi kasacyjnej może być wykazana jedynie argumentami mieszczącymi się w zakresie kognicji Sądu Najwyższego, a ustalanie faktów i ocena dowodów nie należą do tych kompetencji.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że zarzuty skargi kasacyjnej nie mogą dotyczyć wadliwości ustaleń faktycznych ani opierać się na innych faktach niż stanowiące podstawę rozstrzygnięcia, zgodnie z art. 398^3 § 3 k.p.c.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| E. K. | osoba_fizyczna | powódka (pozwana wzajemna) |
| E. K.1 | osoba_fizyczna | pozwana (powódka wzajemna) |
Przepisy (8)
Główne
k.p.c. art. 398^4 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Określa wymogi konstrukcyjne skargi kasacyjnej, w tym oznaczenie orzeczenia, podstaw kasacyjnych i wniosku.
k.p.c. art. 398^6 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Stanowi o odrzuceniu skargi kasacyjnej, która nie zawiera wymaganych elementów konstrukcyjnych, bez wzywania do uzupełnienia braków.
k.p.c. art. 398^13 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Ogranicza możliwość uchylenia lub zmiany orzeczenia przez Sąd Najwyższy do zakresu oznaczonego przez skarżącego.
k.p.c. art. 398^9 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, w tym istnienie istotnego zagadnienia prawnego lub potrzeba wykładni przepisów.
k.p.c. art. 398^3 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Wyklucza możliwość oparcia zarzutów skargi kasacyjnej na wadliwości ustaleń faktycznych lub ocenie dowodów.
Pomocnicze
p.u.s.p. art. 42a
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
Reguluje szczególny tryb postępowania w celu kwestionowania bezstronności osób powołanych na stanowiska sędziowskie.
k.k. art. 238
Kodeks karny
Dotyczy przestępstwa zawiadomienia o niepopełnieniu przestępstwa lub fałszywego oskarżenia.
k.p.c. art. 308
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy wykorzystania środków dowodowych uzyskanych w wyniku nagrania głosu lub wizerunku.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak formalny skargi pozwanej (powódki wzajemnej) w zakresie oznaczenia zakresu zaskarżenia. • Niewystarczające uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania przez powódkę (pozwana wzajemna) w zakresie istnienia istotnego zagadnienia prawnego i oczywistej zasadności. • Kwestia bezstronności sędziów powinna być rozpatrywana w odrębnym trybie.
Odrzucone argumenty
Argumenty dotyczące nieważności postępowania z uwagi na skład sądu. • Argumenty dotyczące potrzeby wykładni art. 308 k.p.c. bez wykazania potrzeby zmiany ustalonej linii orzeczniczej. • Argumenty dotyczące oczywistej zasadności skargi oparte na kwestionowaniu ustaleń faktycznych.
Godne uwagi sformułowania
nie zawarcie lub niepoprawne zawarcie w skardze tych elementów różni od innych wad i braków pisma procesowego szczególna konsekwencja • nie można bowiem uchylić lub zmienić rozstrzygnięcia w szerszym zakresie niż wynika to z oznaczonego przez skarżącego zakresu zaskarżenia • przesłanka z art. 398^9 § 1 pkt 2 k.p.c. dotyczy nierozwiązanego jeszcze problemu lub nieujednoliconej do tej pory rozbieżności orzeczniczej • Ustalanie faktów oraz ocena dowodów nie mogą być przedmiotem zarzutów skargi kasacyjnej
Skład orzekający
Mariusz Załucki
przewodniczący-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Proceduralne wymogi skargi kasacyjnej, dopuszczalność zarzutów w postępowaniu kasacyjnym, kwestia bezstronności sędziów i wykładni przepisów procesowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych błędów proceduralnych w skardze kasacyjnej i nie rozstrzyga meritum sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne są rygorystyczne wymogi formalne w postępowaniu kasacyjnym i jak łatwo można stracić szansę na merytoryczne rozpoznanie sprawy przez niedopatrzenia proceduralne.
“Błędy formalne pogrzebały szanse na kasację: Sąd Najwyższy odrzuca skargi w sprawie o dobra osobiste.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.