I CSK 2207/24

Sąd NajwyższyWarszawa2025-01-08
SNCywilnezobowiązaniaŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnaSąd Najwyższyklauzule abuzywneprawo bankoweTSUEkredyt walutowykoszty zastępstwa procesowego

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że nie spełnia ona kryteriów wskazanych w art. 398^9 § 1 k.p.c., mimo podniesienia przez skarżącego istotnych zagadnień prawnych i wątpliwości interpretacyjnych.

Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną Banku w W. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie, który częściowo zmienił wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie w sprawie o zapłatę i ustalenie. Bank wniósł o uchylenie wyroku Sądu Apelacyjnego, powołując się na istotne zagadnienia prawne i wątpliwości interpretacyjne dotyczące przepisów o kredytach walutowych i klauzulach abuzywnych. Sąd Najwyższy odmówił jednak przyjęcia skargi do rozpoznania, stwierdzając, że podniesione kwestie nie spełniają wymogów formalnych określonych w art. 398^9 § 1 k.p.c., a Sąd Najwyższy wielokrotnie wypowiadał się już w podobnych sprawach.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał skargę kasacyjną wniesioną przez Bank w W. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 27 grudnia 2023 r. Sąd Apelacyjny częściowo zmienił wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 24 marca 2022 r. w sprawie z powództwa G. O. przeciwko Bankowi AG w W. o zapłatę i ustalenie. Zmiany dotyczyły m.in. zamieszczenia zastrzeżenia o prawie zatrzymania przez pozwanego zasądzonych kwot do czasu zaofiarowania przez powoda określonej sumy pieniędzy lub zabezpieczenia roszczenia o jej zwrot, a także rozstrzygnięcia o kosztach procesu. Pozwany bank zaskarżył wyrok Sądu Apelacyjnego w części, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Jako podstawę wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący wskazał szereg istotnych zagadnień prawnych oraz wątpliwości w orzecznictwie, dotyczące m.in. interpretacji przepisów Dyrektywy 93/13/EWG, Kodeksu cywilnego (art. 65, 354, 358 § 2, 385^1, 385^2) oraz prawa bankowego (art. 69 ust. 3), a także skutków stwierdzenia abuzywności postanowień wzorca umowy, wykładni orzecznictwa TSUE i linii orzeczniczej Sądu Najwyższego na tle kredytów walutowych. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 398^9 § 1 k.p.c., odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania. Stwierdził, że skarżący nie wykazał istnienia istotnego zagadnienia prawnego ani potrzeby wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, gdyż Sąd Najwyższy wielokrotnie zajmował już stanowisko w podobnych kwestiach, a przedstawiona problematyka była przedmiotem licznych orzeczeń, w tym uchwał pełnego składu Izby Cywilnej. Sąd uznał, że wskazane przez skarżącego zagadnienia prawne stanowią w istocie polemikę z rozstrzygnięciem Sądu Apelacyjnego w konkretnej sprawie. W konsekwencji, na podstawie art. 398^9 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie przepisów k.p.c. oraz rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, podniesione zagadnienia nie spełniają kryteriów określonych w art. 398^9 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy wielokrotnie wypowiadał się w podobnych kwestiach, a wskazane problemy stanowią polemikę z rozstrzygnięciem sądu niższej instancji w konkretnej sprawie.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia służącym rozwojowi prawa i jednolitości orzecznictwa, a instytucja przedsądu (art. 398^9 k.p.c.) ma na celu selekcję spraw. Wskazał, że aby uzasadnić przyjęcie skargi, należy wykazać istnienie istotnego zagadnienia prawnego lub potrzebę wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie. W tej sprawie Sąd Najwyższy stwierdził, że kwestie podniesione przez skarżącego były już wielokrotnie rozstrzygane, a skarżący jedynie polemizował z orzeczeniem sądu apelacyjnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strona wygrywająca

G. O.

Strony

NazwaTypRola
G. O.osoba_fizycznapowód
Bank w W.spółkapozwany

Przepisy (16)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^9 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

W razie niespełnienia przesłanek z § 1, Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

k.p.c. art. 98 § § 1 i § 1^1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.

k.p.c. art. 108 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.

k.p.c. art. 398^21

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. § 2 pkt 6 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2

Podstawa ustalenia wysokości kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym.

Dyrektywa 93/13/EWG art. 4 ust. 2

Wspomniana w argumentacji skarżącego jako budząca wątpliwości interpretacyjne.

Dyrektywa 93/13/EWG art. 6 ust. 1

Wspomniana w argumentacji skarżącego jako budząca wątpliwości interpretacyjne.

k.c. art. 65

Kodeks cywilny

Wspomniany w argumentacji skarżącego jako budzący wątpliwości interpretacyjne.

k.c. art. 354

Kodeks cywilny

Wspomniany w argumentacji skarżącego jako budzący wątpliwości interpretacyjne.

k.c. art. 358 § § 2

Kodeks cywilny

Wspomniany w argumentacji skarżącego jako budzący wątpliwości interpretacyjne.

k.c. art. 385^1 § § 1 i 2

Kodeks cywilny

Wspomniany w argumentacji skarżącego jako budzący wątpliwości interpretacyjne.

k.c. art. 385^2

Kodeks cywilny

Wspomniany w argumentacji skarżącego jako budzący wątpliwości interpretacyjne.

pr. bank. art. 69 § ust. 3

Prawo bankowe

Wspomniany w argumentacji skarżącego jako budzący wątpliwości interpretacyjne.

k.p.c. art. 189

Kodeks postępowania cywilnego

Wspomniany w argumentacji skarżącego jako budzący wątpliwości interpretacyjne.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga kasacyjna nie spełnia wymogów formalnych określonych w art. 398^9 § 1 k.p.c. (brak istotnego zagadnienia prawnego, potrzeba wykładni przepisów, nieważność postępowania, oczywista zasadność).

Odrzucone argumenty

Istnienie istotnych zagadnień prawnych i wątpliwości interpretacyjnych dotyczących przepisów o kredytach walutowych, klauzulach abuzywnych oraz wykładni orzecznictwa TSUE i Sądu Najwyższego.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony – co należy podkreślić – wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 398^9 § 1 pkt 1-4 k.p.c., nie obejmuje zaś merytorycznej oceny skargi kasacyjnej. Istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie objęte podstawami kasacyjnymi, doniosłe z punktu widzenia rozstrzygnięcia sprawy i nierozwiązane dotąd w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może się przyczynić do rozwoju prawa. Przedstawiona problematyka była już wielokrotnie przedmiotem wypowiedzi Sądu Najwyższego. Zagadnienia prawne wskazane przez skarżącego są w istocie pytaniami o trafność stanowiska Sądu Apelacyjnego wyrażonego w związku z rozstrzygnięciem tej konkretnej sprawy i polemiką z tym stanowiskiem, związaną z zastosowaniem konkretnych przepisów prawa.

Skład orzekający

Ewa Stefańska

SSN

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania w sprawach dotyczących kredytów walutowych i klauzul abuzywnych, gdy Sąd Najwyższy wielokrotnie wypowiadał się w podobnych kwestiach."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie etapu przedsądu skargi kasacyjnej i kryteriów jej przyjęcia do rozpoznania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników ze względu na procedurę kasacyjną i kryteria przyjęcia skargi, a także kontekst prawny dotyczący kredytów walutowych i klauzul abuzywnych, choć samo rozstrzygnięcie jest proceduralne.

Kiedy Sąd Najwyższy odmawia rozpoznania skargi kasacyjnej? Kluczowe kryteria i pułapki proceduralne.

Sektor

bankowość

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I CSK 2207/24
POSTANOWIENIE
8 stycznia 2025 r.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Ewa Stefańska
na posiedzeniu niejawnym 8 stycznia 2025 r. w Warszawie
‎
w sprawie z powództwa G. O.
‎
przeciwko Bank w W.
‎
o zapłatę i ustalenie, ewentualnie o ustalenie,
‎
na skutek skargi kasacyjnej Bank w W.
‎
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie
‎
z 27 grudnia 2023 r., V ACa 995/22,
1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2) zasądza od pozwanego na rzecz powoda 2 700 zł (dwa tysiące siedemset) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym.
ł.n
UZASADNIENIE
Wyrokiem z 27 grudnia 2023 r.
Sąd Apelacyjny w Warszawie zmienił wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie
z
24 marca 2022 r. w sprawie z powództwa G. O.
przeciwko Bankowi AG w W.
o zapłatę i ustalenie, ewentualnie o ustalenie,
częściowo w punkcie I poprzez zamieszczenie zastrzeżenia o prawie zatrzymania przez pozwanego zasądzonych od niego na rzecz powoda kwot do czasu zaofiarowania przez G. O. na rzecz Banku AG w W. kwoty 700 000 zł lub zabezpieczenia roszczenia o jej zwrot;  częściowo w punkcie V w ten sposób, że zmienił rozstrzygnięcie o kosztach procesu; oddalił apelację w pozostałej części (punkt III) i orzekł o kosztach postępowania (punkt IV).
Pozwany wniósł skargę kasacyjną, w której zaskarżył wyrok Sądu drugiej instancji w zakresie punktów III i IV oraz wnosił o
uchylenie tego wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania.
W odpowiedzi powód wniósł o odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądzenie od pozwanego na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie kwalifikowała się do przyjęcia celem jej merytorycznego rozpoznania.
Zgodnie z treścią art. 398
9
§ 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli: (1) w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne; (2) istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów; (3) zachodzi nieważność postępowania lub (4) skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Sąd Najwyższy bada tylko wskazane w skardze kasacyjnej okoliczności uzasadniające wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania, a nie podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie.
Skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 398
9
k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony – co należy podkreślić – wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych
‎
w art. 398
9
§ 1 pkt 1-4 k.p.c., nie obejmuje zaś merytorycznej oceny skargi kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej z tych przesłanek, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest usprawiedliwione.
Jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania
wskazano
szereg istotnych zagadnień prawnych oraz wskazano na wątpliwości w orzecznictwie.
Wątpliwości skarżącego dotyczyły interpretacji
‎
art. 4 ust. 2 Dyrektywy 93/13, art. 6 ust. 1 Dyrektywy 93/13, art. 65 k.c.,
‎
art. 354 k.c., art. 358 § 2 k.c., art. 385
1
§ 1 i 2 k.c., art. 385
2
k.c. oraz
‎
art. 69 ust. 3 pr. bank., art. 189 k.p.c.
, skutków stwierdzenia abuzywności postanowień wzorca umowy, wykładni orzecznictwa TSUE oraz dotychczasowej linii orzecznictwa Sądu Najwyższego na tle kredytów walutowych.
W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że i
stotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 398
9
§ 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie objęte podstawami kasacyjnymi, doniosłe z punktu widzenia rozstrzygnięcia sprawy i nierozwiązane dotąd w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może się przyczynić do rozwoju prawa. Powołanie się przez skarżącego na takie zagadnienie wymaga jego sformułowania oraz uzasadnienia występowania w sprawie (zob. postanowienia SN: z 28 listopada 2003 r., II CK 324/03; z 7 czerwca 2005 r., V CSK 3/05;
‎
z 13 lipca 2007 r., III CSK 180/07; z 22 listopada 2007 r., I CSK 326/07;
‎
z 26 września 2005 r., II PK 98/05, i z 10 maja 2019 r., I CSK 627/18)
.
Z kolei powołanie się na przesłankę przedsądu przewidzianą w art. 398
9
§ 1 pkt 2 k.p.c. wymaga wskazania przepisu prawa, którego wykładnia budzi wątpliwości, określenia zakresu koniecznej wykładni, wykazania, że wątpliwości interpretacyjne mają poważny charakter i wymagają zajęcia stanowiska przez Sąd Najwyższy, a jeżeli podstawą wniosku w tym zakresie jest twierdzenie
‎
o występujących w orzecznictwie sądowym rozbieżnościach wynikających
‎
z dokonywania przez sądy różnej wykładni przepisu, konieczne jest wskazanie rozbieżnych orzeczeń, dokonanie ich analizy i wykazanie, że rozbieżność wynika
‎
z różnej wykładni przepisu (zob. m.in. postanowienia SN: z 15 października 2002 r. II CZ 102/02; z 28 marca 2007 r., II CSK 84/07; z 11 stycznia 2008 r., I UK 283/07
‎
i z 8 lipca 2008 r., I CSK 111/08).
Skarga kasacyjna nie spełnia powyższych kryteriów. Istotne zagadnienie prawne oraz potrzeba wykładni przepisów nie występują, jeżeli Sąd Najwyższy zajął już stanowisko w określonej kwestii, a nie zachodzi potrzeba jego zmiany.
Przedstawiona problematyka była już wielokrotnie przedmiotem wypowiedzi Sądu Najwyższego
(zob. uchwałę pełnego składu Izby Cywilnej Sądu Najwyższego z 25 kwietnia 2024 r., III CZP 25/22; uchwałę 7 sędziów SN z 19 czerwca 2024 r., III CZP 31/23; uchwałę 7 sędziów SN – zasadę prawną - z 7 maja 2021 r.,
‎
III CZP 6/21, OSNC 2021, nr 9, poz. 56
;
wyroki SN: z 4 kwietnia 2019 r.,
‎
III CSK 159/17; z 9 maja 2019 r., I CSK 242/18; z 11 grudnia 2019 r., V CSK 382/18, OSNC-ZD 2021, nr 2, poz. 20; z 21 czerwca 2021 r., I CSKP 55/21;
‎
z 3 lutego 2022 r., II CSKP 459/22; i z 4 kwietnia 2019 r., III CSK 159/17)
.
Ponadto
zagadnienia prawne wskazane przez skarżącego są w istocie pytaniami o trafność stanowiska Sądu Apelacyjnego wyrażonego w związku z rozstrzygnięciem tej konkretnej sprawy i polemiką z tym stanowiskiem, związaną z zastosowaniem konkretnych przepisów prawa.
Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 398
9
§ 2 k.p.c.)
.
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i § 1
1
k.p.c. w związku z art. 108 § 1, art. 391 § 1 i art. 398
21
k.p.c.,
‎
z uwzględnieniem
§ 2 pkt 6 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1935).
‎
[wr]
[a.ł]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI