I CSK 2151/22
Podsumowanie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że nie wystąpiła nieważność postępowania w związku z rzekomo wadliwym składem sądu.
Pozwana wniosła skargę kasacyjną, zarzucając nieważność postępowania z powodu wadliwego składu sądu apelacyjnego. Sąd Najwyższy, powołując się na wcześniejsze orzecznictwo i wyroki Trybunału Konstytucyjnego dotyczące powoływania sędziów i składów sądów, uznał, że podnoszone zarzuty nie uzasadniają nieważności postępowania. W konsekwencji, na podstawie art. 398^9 § 2 k.p.c., odmówiono przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego w [...] oddalającego jej apelację w sprawie o zapłatę. Pozwana wniosła o przyjęcie skargi do rozpoznania, wskazując na przesłankę z art. 398^9 § 1 pkt 3 k.p.c., a mianowicie na nieważność postępowania wynikającą z udziału w składzie sądu osoby niemającej uprawnień. Sąd Najwyższy, po analizie argumentacji skarżącej oraz uwzględnieniu orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego (m.in. wyroków z 20 kwietnia 2020 r. w sprawach U 2/20 i Kpt 1/20 oraz z 2 czerwca 2020 r. w sprawie P 13/19), uznał, że podnoszona kwestia wadliwości składu sądu nie prowadzi do nieważności postępowania. Sąd Najwyższy podkreślił, że instytucja przedsądu ma na celu selekcję skarg kasacyjnych pod kątem realizacji celu, jakim jest zapewnienie rozwoju prawa i jednolitości orzecznictwa, a nie ponowne merytoryczne rozpoznanie sprawy. Wobec braku przesłanek do przyjęcia skargi do rozpoznania, Sąd Najwyższy na podstawie art. 398^9 § 2 k.p.c. odmówił jej przyjęcia.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut wadliwego składu sądu apelacyjnego, wynikający z rzekomo nieprawidłowego powołania sędziego, nie stanowi podstawy do stwierdzenia nieważności postępowania w rozumieniu art. 379 pkt 4 k.p.c. i nie uzasadnia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy, powołując się na orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego dotyczące powoływania sędziów i składów sądów, stwierdził, że podnoszone przez skarżącą kwestie nie prowadzą do nieważności postępowania. Instytucja przedsądu ma na celu selekcję skarg kasacyjnych, a nie ponowne merytoryczne rozpoznanie sprawy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| [...] Bank [...] spółki akcyjnej w W. | spółka | powód |
| W. K. | osoba_fizyczna | pozwana |
| [...] Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego w W. | instytucja | interwenient uboczny po stronie powodowej |
Przepisy (5)
Główne
k.p.c. art. 398^9 § § 1 pkt 3
Kodeks postępowania cywilnego
Przesłanka do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdy w sprawie zachodzi nieważność postępowania.
k.p.c. art. 398^9 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Pomocnicze
k.p.c. art. 379 § pkt 4
Kodeks postępowania cywilnego
Nieważność postępowania, gdy w składzie sądu uczestniczyła osoba nieposiadająca do tego uprawnień.
Ustawa o Sądzie Najwyższym art. 83 § § 1
Dotyczy uchwały Sądu Najwyższego w sprawie ustroju i organizacji wymiaru sprawiedliwości.
k.p.c. art. 49 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziego z powodu wadliwości powołania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nieważność postępowania z powodu wadliwego składu sądu apelacyjnego.
Odrzucone argumenty
Argumentacja skarżącej dotycząca wadliwego składu sądu apelacyjnego nie uzasadnia stwierdzenia nieważności postępowania.
Godne uwagi sformułowania
skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 398^9 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony - co należy podkreślić - wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 398^9 § 1 pkt 1 - 4 k.p.c., nie zaś merytorycznej oceny skargi kasacyjnej.
Skład orzekający
Jacek Grela
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu braku przesłanek z art. 398^9 § 1 k.p.c., w szczególności w kontekście zarzutów dotyczących wadliwości składu sądu i orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z przedsądem w Sądzie Najwyższym i orzecznictwem dotyczącym statusu sędziów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych z funkcjonowaniem wymiaru sprawiedliwości i statusem sędziów, co jest istotne dla prawników i może budzić zainteresowanie szerszej publiczności ze względu na kontekst ustrojowy.
“Czy wadliwy skład sądu unieważnia postępowanie? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 200 639,18 PLN
zapłata: 200 639,18 PLN
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
SN Sygn. akt I CSK 2151/22 POSTANOWIENIE Dnia 7 lipca 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Grela w sprawie z powództwa […] Bank […] spółki akcyjnej w W. przeciwko W. K. z udziałem interwenienta ubocznego po stronie powodowej […] Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego w W. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 7 lipca 2022 r., na skutek skargi kasacyjnej pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 25 maja 2021 r., sygn. akt I ACa […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Powód […] Bank […] Spółka Akcyjna w W. (obecnie [X.] Bank Spółka Akcyjna w W.) domagał się zasądzenia od pozwanej W. K. kwoty 200 639,18 zł z odsetkami umownymi w wysokości czterokrotności stopy lombardowej NBP od kwoty 183 655,19 zł od 25 maja 2016 r. Sąd Okręgowy w E. wyrokiem z 29 września 2017 r. zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 200 639,18 zł z odsetkami umownymi w wysokości czterokrotności stopy kredytu lombardowego NBP w stosunku rocznym, nie więcej niż wysokość odsetek maksymalnych, od 25 maja 2016 r. do dnia zapłaty. Powyższy wyrok - wskutek uwzględnienia apelacji pozwanej - został uchylony przez Sąd Apelacyjny w […] wyrokiem z 3 października 2018 r. z jednoczesnym zniesieniem postępowania przed Sądem pierwszej instancji od rozprawy z 26 września 2017 r. oraz przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania odwoławczego. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Okręgowy w E. wyrokiem z 27 lutego 2020 r. zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 200 639,18 zł z odsetkami umownymi w wysokości czterokrotności stopy kredytu lombardowego NBP w stosunku rocznym, nie więcej niż wysokość odsetek maksymalnych, od 25 maja 2016 r. do dnia zapłaty. Wyrokiem z 25 maja 2021 r. Sąd Apelacyjny w […] oddalił apelację pozwanej. W skardze kasacyjnej pozwana, jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania, wskazała na przesłankę przedsądu przewidzianą w art. 398 9 § 1 pkt 3 k.p.c. W ocenie skarżącej w sprawie zachodzi nieważność postępowania, gdyż skład sądu był sprzeczny z prawem (art. 379 pkt 4 k.p.c.) albowiem w składzie sądu rozpoznającego sprawę uczestniczyła osoba niemająca do tego uprawnień. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W judykaturze już wielokrotnie wypowiadano się na temat charakterystyki skargi kasacyjnej (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 13 czerwca 2018 r., II CSK 71/18, niepubl.). Wskazano tam m.in., że skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 398 9 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony - co należy podkreślić - wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 398 9 § 1 pkt 1 - 4 k.p.c., nie zaś merytorycznej oceny skargi kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej z tych przesłanek, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest usprawiedliwione. W ocenie skarżącej w sprawie wystąpiła nieważność postępowania, ponieważ Sąd Apelacyjny w […] orzekał w składzie, w którym uczestniczyła SSA K. S.. Należy podkreślić, że w niniejszej sprawie nie wystąpiła nieważność postępowania. Podnoszona przez pozwaną kwestia została w sposób wyczerpujący wyjaśniona w postanowieniu Sądu Najwyższego z 13 lipca 2020 r. (II CSK 581/19). Po pierwsze, wyrokiem z 20 kwietnia 2020 r. (U 2/20, M.P. z 2020 r., poz. 376) Trybunał Konstytucyjny orzekł, że powyższa uchwała jest niezgodna z: a) art. 179, art. 144 ust. 3 pkt 17, art. 183 ust. 1, art. 45 ust. 1, art. 8 ust. 1, art. 7 i art. 2 Konstytucji RP, b) art. 2 i art. 4 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej (Dz.U. z 2004 r., nr 90, poz. 864/30 ze zm.), c) art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r., zmienionej następnie Protokołami nr 3, 5 i 8 oraz uzupełnionej Protokołem nr 2 (Dz.U. z 1993 r., nr 61, poz. 284 ze zm.). Po drugie, postanowieniem z 21 kwietnia 2020 r. (Kpt 1/20 ) Trybunał Konstytucyjny postanowił rozstrzygnąć spór kompetencyjny pomiędzy Sądem Naj wyższym a Sejmem RP w ten sposób, że: a) Sąd Najwyższy – również w związku z orzeczeniem sądu międzynarodowego – nie ma kompetencji do dokonywania prawotwórczej wykładni przepisów prawa, prowadzącej do zmiany stanu normatywnego w sferze ustroju i organizacji wymiaru sprawiedliwości, dokonywanej w drodze uchwały, o której mowa w art. 83 § 1 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (Dz.U. z 2019 r. poz. 825 oraz z 2020 r. poz. 190), b) na podstawie art. 10, art. 95 ust. 1, art. 176 ust. 2, art. 183 ust. 2 oraz art. 187 ust. 4 Konstytucji RP, dokonywanie zmiany w zakresie określonym w punkcie 1 lit. a należy do wyłącznej kompetencji ustawodawcy (pkt 1), a także rozstrzygnąć spór kompetencyjny pomiędzy Sądem Najwyższym a Prezydentem RP w ten sposób, że: a) na podstawie art. 179 w związku z art. 144 ust. 3 pkt 17 Konstytucji RP, powołanie sędziego jest wyłączną kompetencją Prezydenta RP, którą wykonuje na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa osobiście, definitywnie, bez udziału i ingerencji Sądu Najwyższego, b) art. 183 Konstytucji RP nie przewiduje dla Sądu Najwyższego kompetencji do sprawowania przez ten organ nadzoru nad wykonywaniem przez Prezydenta RP kompetencji, o której mowa w art. 179 w zw. z art. 144 ust. 3 pkt 17 Konstytucji RP, w tym dokonywania wiążącej wykładni przepisów prowadzącej do określenia warunków skuteczności wykonywania przez Prezydenta RP (pkt 2). Po trzecie, wyrokiem z 2 czerwca 2020 r. (P 13/19, Dz.U. z 2020 r., poz. 1017) Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 49 § 1 k.p.c. w zakresie, w jakim dopuszcza rozpoznanie wniosku o wyłączenie sędziego z powodu podniesienia okoliczności wadliwości powołania sędziego przez Prezydenta RP na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, jest niezgodny z art. 179 Konstytucji RP. Biorąc to pod uwagę Sąd Najwyższy na podstawie art. 398 9 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej, nie znajdując też okoliczności, które obowiązany jest brać pod uwagę z urzędu w ramach przedsądu . a.s.
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę