I CSK 2119/23

Sąd NajwyższyWarszawa2024-09-23
SNCywilneodpowiedzialność odszkodowawczaŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnaSąd Najwyższyprzedawnienieodpowiedzialność deliktowaart. 417 k.c.art. 442¹ k.c.ustawa o odpadachzagadnienie prawne

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z powodu niewykazania przez skarżącego przesłanek uzasadniających jej przyjęcie.

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną B. Z. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi, który oddalił apelację powoda od wyroku Sądu Okręgowego w Łodzi odrzucającego pozew przeciwko Prezydentowi Miasta S. i oddalającego powództwo przeciwko Miastu S. Skarżący podniósł istotne zagadnienie prawne dotyczące przedawnienia roszczeń odszkodowawczych, gdy szkoda wynika z przestępstwa, a sprawca jest niewykryty. Sąd Najwyższy uznał jednak, że skarżący nie wykazał przesłanek do przyjęcia skargi do rozpoznania, gdyż podniesione zagadnienie nie miało związku z podstawą odpowiedzialności pozwanego Miasta S., która nie opierała się na czynie stanowiącym przestępstwo.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał skargę kasacyjną wniesioną przez B. Z. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 21 października 2022 r. Sprawa dotyczyła powództwa o zapłatę skierowanego przeciwko Prezydentowi Miasta S. i Miastu S. Sąd Okręgowy w Łodzi wyrokiem z dnia 21 czerwca 2021 r. odrzucił pozew przeciwko Prezydentowi Miasta S. i oddalił powództwo przeciwko Miastu S. Apelacja powoda została oddalona przez Sąd Apelacyjny. Powód wniósł skargę kasacyjną, argumentując istnienie istotnego zagadnienia prawnego dotyczącego przedawnienia roszczeń odszkodowawczych, gdy szkoda wynika z przestępstwa, a sprawca jest niewykryty. Skarżący powołał się na art. 442¹ § 2 k.c. w związku z art. 3 ust. 1 pkt 13 ustawy o odpadach oraz art. 417 § 1 k.c. Sąd Najwyższy przypomniał, że skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, a jej przyjęcie do rozpoznania wymaga wykazania istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważności postępowania lub oczywistej zasadności skargi. Sąd uznał, że skarżący nie wykazał tych przesłanek, ponieważ podniesione zagadnienie prawne nie miało związku z podstawą odpowiedzialności pozwanego Miasta S., która opierała się na art. 417 k.c. i naruszeniu obowiązków wynikających z ustawy o odpadach, a nie na czynie stanowiącym przestępstwo. Wobec tego Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od powoda na rzecz Miasta S. koszty postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, skarżący nie wykazał, że podniesione zagadnienie prawne ma znaczenie dla rozpoznania skargi, ponieważ podstawa odpowiedzialności pozwanego Miasta S. nie opierała się na czynie stanowiącym przestępstwo.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że podniesione przez skarżącego zagadnienie prawne dotyczące przedawnienia roszczeń wynikających ze zbrodni lub występku nie miało związku z podstawą odpowiedzialności pozwanego Miasta S., która opierała się na art. 417 k.c. i naruszeniu obowiązków wynikających z ustawy o odpadach, a nie na czynie stanowiącym przestępstwo. W związku z tym, nawet gdyby zagadnienie zostało rozstrzygnięte na korzyść skarżącego, nie wpłynęłoby to na wynik sprawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strona wygrywająca

Miasto S.

Strony

NazwaTypRola
B. Z.osoba_fizycznapowód
Prezydent Miasta S.organ_państwowypozwany
Miasto S.organ_państwowypozwany

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 398⁹ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania w razie wykazania przez stronę, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

k.c. art. 442¹ § § 2

Kodeks cywilny

Roszczenie o naprawienie szkody wynikłej ze zbrodni lub występku ulega przedawnieniu z upływem lat dwudziestu od dnia popełnienia przestępstwa.

Pomocnicze

k.c. art. 417 § § 1

Kodeks cywilny

Podstawa odpowiedzialności pozwanej jednostki samorządu terytorialnego.

k.c. art. 442¹ § § 1

Kodeks cywilny

Standardowe terminy przedawnienia roszczeń o naprawienie szkody.

u.o. art. 3 § ust. 1 pkt 13

Ustawa o odpadach

Definicja odpadów z wypadku.

k.p.c. art. 98 § § 1 i § 1¹

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa rozstrzygnięcia o kosztach postępowania kasacyjnego.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa rozstrzygnięcia o kosztach postępowania kasacyjnego.

k.p.c. art. 398²¹

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa rozstrzygnięcia o kosztach postępowania kasacyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewykazanie przez skarżącego istotnego zagadnienia prawnego lub potrzeby wykładni przepisów, które uzasadniałyby przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Podniesione zagadnienie prawne dotyczące przedawnienia roszczeń wynikających z przestępstwa nie miało związku z podstawą odpowiedzialności pozwanego Miasta S.

Odrzucone argumenty

Istnienie istotnego zagadnienia prawnego dotyczącego przedawnienia roszczeń odszkodowawczych, gdy szkoda wynika z przestępstwa, a sprawca jest niewykryty (art. 442¹ § 2 k.c. vs art. 442¹ § 1 k.c.).

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, służącym ochronie interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni i stosowania prawa, wkład Sądu Najwyższego w rozwój orzecznictwa i nauki prawa oraz eliminowanie z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu nieważnym lub orzeczeń oczywiście niezgodnych z prawem. Rolą „przedsądu” jest wstępna selekcja skarg pod kątem spełniania wymienionych wyżej kryteriów (przyczyn kasacyjnych) kwalifikujących skargę do jej przedstawienia Sądowi Najwyższemu w celu merytorycznego rozpoznania. Istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 398⁹ § 1 pkt 1 k.p.c. jest problem nowy i dotychczas niewyjaśniony, dotyczący ważnego abstrakcyjnego zagadnienia jurydycznego, którego rozstrzygnięcie przez Sąd Najwyższy przy okazji rozpoznania skargi kasacyjnej przyczyni się do rozwoju orzecznictwa i nauki prawa oraz będzie miało znaczenie nie tylko dla tej konkretnej, jednostkowej sprawy, ale także dla innych podobnych spraw.

Skład orzekający

Agnieszka Piotrowska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu niewykazania przesłanek z art. 398⁹ § 1 k.p.c., w szczególności braku związku podniesionego zagadnienia prawnego z podstawą odpowiedzialności pozwanego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i braku spełnienia wymogów formalnych skargi kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje rygorystyczne podejście Sądu Najwyższego do przyjmowania skarg kasacyjnych i wymaga od skarżących precyzyjnego formułowania zagadnień prawnych oraz wykazywania ich związku z rozpoznawaną sprawą.

Kiedy Sąd Najwyższy odrzuci Twoją skargę kasacyjną? Kluczowe błędy, których należy unikać.

Dane finansowe

koszty postępowania kasacyjnego: 5400 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I CSK 2119/23
POSTANOWIENIE
23 września 2024 r.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Agnieszka Piotrowska
na posiedzeniu niejawnym 23 września 2024 r. w Warszawie
‎
w sprawie z powództwa B. Z.
‎
przeciwko Prezydentowi Miasta S. i Miastu S.
‎
o zapłatę,
‎
na skutek skargi kasacyjnej B. Z.
‎
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi
‎
z 21 października 2022 r., I ACa 1331/21,
odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i  zasądza od powoda na rzecz Miasta S. koszty postępowania kasacyjnego w kwocie 5400 (pięć tysięcy czterysta) zł z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia orzeczenia zobowiązanemu do dnia zapłaty.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z 21 czerwca 2021 r. Sąd Okręgowy
w Łodzi
odrzucił pozew B. Z. przeciwko Prezydentowi Miasta S., oddalił powództwo B. Z. przeciwko Miastu S. i orzekł o  kosztach postępowania. Apelacja powoda została oddalona wyrokiem
Sądu Apelacyjnego w Łodzi z 21 października 2022 r.
Powód
wniósł skargę kasacyjną, opierając wniosek o jej przyjęcie do rozpoznania na przyczynie kasacyjnej objętej art. 398
9
§ 1 pkt 1 k.p.c.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia przysługującym od prawomocnych orzeczeń sądu drugiej instancji, służącym ochronie interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni i stosowania prawa, wkład Sądu Najwyższego w rozwój orzecznictwa i nauki prawa oraz eliminowanie z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu nieważnym lub orzeczeń oczywiście niezgodnych z prawem. Stosownie do 398
9
§ 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania w razie wykazania przez stronę, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Z punktu widzenia funkcji oraz założeń skargi kasacyjnej jako nadzwyczajnego środka zaskarżenia, rolą „przedsądu” jest wstępna selekcja skarg pod kątem spełniania wymienionych wyżej kryteriów (przyczyn kasacyjnych) kwalifikujących skargę do jej przedstawienia Sądowi Najwyższemu w celu merytorycznego rozpoznania.
We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący podniósł, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne
dotyczące tego, czy w sytuacji, gdy pierwotnym zdarzeniem, z którego wynika szkoda, jest występek lub zbrodnia, zaś sprawca występku lub zbrodni pozostaje niewykryty, do roszczeń poszkodowanego kierowanych w stosunku do podmiotu, gospodarującego  odpadami z wypadków w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 13 ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U. z 2013 r. poz. 21), w tym również organu wydającego decyzję nakładającą obowiązki dotyczące gospodarowania odpadami z wypadku na podstawie  art. 417 § 1 k.c. w zw. z art. 101 ust. 5  tej ustawy, znajduje zastosowanie art. 442
1
§ 2 k.c., zgodnie z którym jeżeli szkoda wynikła ze zbrodni lub występku, roszczenie o naprawienie szkody ulega przedawnieniu z upływem lat dwudziestu od dnia popełnienia przestępstwa bez względu na to, kiedy poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia, czy też stosuje się art. 442
1
§ 1 k.c.
W nawiązaniu do przytoczonej przyczyny kasacyjnej należy przypomnieć, że w świetle utrwalonego orzecznictwa Sądu Najwyższego oraz poglądów nauki, istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 398
9
§ 1 pkt 1 k.p.c. jest problem nowy i dotychczas niewyjaśniony, dotyczący ważnego abstrakcyjnego zagadnienia jurydycznego, którego rozstrzygnięcie przez Sąd Najwyższy przy okazji rozpoznania skargi kasacyjnej przyczyni się do rozwoju orzecznictwa i nauki prawa oraz będzie miało znaczenie nie tylko dla tej konkretnej, jednostkowej sprawy, ale także dla innych podobnych spraw (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 18 września 2012 r., II CSK 180/12. oraz z 2 grudnia 2014 r., II CSK 376/14). Skarżący powinien sformułować to zagadnienie w sposób przyjęty przy zwracaniu się przez sąd powszechny z pytaniem prawnym do Sądu Najwyższego na podstawie art.390 k.p.c., zawrzeć we wniosku pogłębiony wywód prawny uzasadniający zgłoszone wątpliwości, wykazać zasadność proponowanego sposobu ich rozstrzygnięcia, a także wadliwość rozwiązania przez Sąd drugiej instancji przedstawionego problemu prawnego w sposób rzutujący na wynik sprawy (zob. postanowienia Sądu Najwyższego: z 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, Nr 1, poz. 11; z 2 grudnia 2014 r., II CSK 376/14 oraz z 9 kwietnia 2015 r., V  CSK 547/14).
Zagadnienie prawne powinno ponadto pozostawać w związku z  rozpoznawaną sprawą, stanem faktycznym, podstawą prawną i motywami rozstrzygnięcia Sądu drugiej instancji, czego jednak nie sposób dostrzec w tej sprawie. Rozwianie przedstawionych przez skarżącego wątpliwości prawnych nie miałoby wpływu na rozpoznanie skargi powoda, albowiem podstawą odpowiedzialności pozwanego Miasta S. (tylko ten pozwany został wskazany w skardze) nie jest czyn stanowiący przestępstwo, za który pozwany miałby odpowiadać. Podstawy odpowiedzialności odszkodowawczej pozwanej jednostki samorządu terytorialnego sam powód upatruje bowiem w art. 417 k.c. oraz w naruszeniu, w jego ocenie, obowiązków ciążących na pozwanym z mocy ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach (jedn. tekst: Dz.U. z 2023 r., poz.1587).
W tym stanie rzeczy, wobec niewykazania przez skarżącego przesłanki uzasadniającej przyjęcie skargi do rozpoznania, orzeczono, jak w sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania kasacyjnego znajduje podstawę w art. 98 § 1 i § 1
1
k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 i art. 398
21
k.p.c., a także § 2 pkt 7 i § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w  sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn.:Dz. U. z 2023 r. poz. 1935).
[SOP]
[ms]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI