I CSK 207/09

Sąd Najwyższy2010-01-21
SAOSCywilneprawo rodzinne i opiekuńczeŚrednianajwyższy
podział majątkunakładymajątek wspólnymajątek odrębnyprawo rodzinneskarga kasacyjnaSąd Najwyższy

Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną dotyczącą rozliczenia nakładów z majątku osobistego na majątek wspólny, uznając, że nakład uległ zużyciu i nie zwiększył wartości majątku wspólnego w chwili jego ustania.

Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną wnioskodawcy dotyczącą rozliczenia nakładów z jego majątku odrębnego na majątek wspólny byłych małżonków. Sąd Okręgowy oddalił wniosek, uznając, że budynek, na który poczyniono nakłady, został zburzony, a na jego miejscu postawiono nowy budynek, którego sprzedażą i podziałem dochodu zajęli się byli małżonkowie. Sąd Najwyższy uznał, że żądanie zwrotu nakładów jest co do zasady niezależne od istnienia przedmiotu nakładu, jednak w tym przypadku nakład uległ zużyciu i nie zwiększył wartości majątku wspólnego w chwili jego ustania, co skutkowało oddaleniem skargi.

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną wnioskodawcy od postanowienia Sądu Okręgowego w W., które zmieniło postanowienie Sądu Rejonowego w W. w zakresie oddalenia wniosku o rozliczenie nakładów z majątku odrębnego wnioskodawcy na majątek wspólny byłych małżonków. Sąd Okręgowy oparł swoje rozstrzygnięcie na ustaleniu, że budynek w P., na który poczyniono nakłady, został zburzony, a na jego miejscu zbudowano nowy budynek, z którego sprzedaży i podziału uzyskanych środków byli małżonkowie skorzystali po połowie. Skarga kasacyjna zarzucała naruszenie przepisów proceduralnych i prawa materialnego (art. 45 k.r.o.). Sąd Najwyższy przyznał rację skarżącemu co do zasady, że żądanie zwrotu nakładów nie jest uzależnione od istnienia przedmiotu nakładu w majątku wspólnym. Jednakże, w konkretnym przypadku, Sąd Najwyższy stwierdził, że nakład z majątku osobistego został poniesiony na rozbudowę budynku, który następnie został zburzony, a na jego miejscu postawiono nowy budynek finansowany ze środków majątku wspólnego. W związku z tym, Sąd Najwyższy uznał, że nakład skarżącego uległ zużyciu w trakcie trwania wspólności i nie zwiększył wartości majątku wspólnego w chwili jego ustania, co skutkowało oddaleniem skargi kasacyjnej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, żądanie zwrotu nakładów jest co do zasady niezależne od tego, czy przedmiot, na który dokonano tych nakładów, istnieje jeszcze w majątku małżonków.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że art. 45 k.r.o. nie formułuje warunku, iż rozliczenie nakładów może nastąpić wyłącznie do czasu zbycia składnika majątku wspólnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie skargi kasacyjnej

Strona wygrywająca

M. G.

Strony

NazwaTypRola
P. K.osoba_fizycznawnioskodawca
M. G.osoba_fizycznauczestniczka postępowania

Przepisy (7)

Główne

k.r.o. art. 45

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Nie formułuje warunku, iż rozliczenie nakładów może nastąpić wyłącznie do czasu zbycia składnika majątku wspólnego.

Pomocnicze

k.p.c. art. 3983

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 229

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 230

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 328 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 618

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 684

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Żądanie zwrotu nakładów na majątek wspólny jest co do zasady niezależne od tego, czy przedmiot, na który dokonano tych nakładów, istnieje jeszcze w majątku małżonków.

Odrzucone argumenty

Nakład z majątku osobistego skarżącego na nieruchomość w P. (majątek wspólny) zwiększył jej wartość w chwili ustania wspólności.

Godne uwagi sformułowania

Nakład skarżącego na tę nieruchomość uległ zużyciu w trakcie trwania wspólności i nie zwiększył jej wartości w chwili ustania wspólności.

Skład orzekający

Marek Sychowicz

przewodniczący

Marian Kocon

sprawozdawca

Krzysztof Pietrzykowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Rozliczenia nakładów z majątku osobistego na majątek wspólny, zwłaszcza w sytuacji, gdy przedmiot nakładu uległ zużyciu lub został zniszczony."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej, gdzie nakład uległ zużyciu i nie przyniósł korzyści majątkowi wspólnemu w momencie jego ustania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia w prawie rodzinnym - rozliczenia nakładów, ale jej rozstrzygnięcie opiera się na specyficznych ustaleniach faktycznych, co czyni ją mniej uniwersalną.

Czy można odzyskać pieniądze włożone w majątek wspólny, jeśli ten majątek już nie istnieje?

Dane finansowe

koszty postępowania kasacyjnego: 3600 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I CSK 207/09 POSTANOWIENIE Dnia 21 stycznia 2010 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Marek Sychowicz (przewodniczący) SSN Marian Kocon (sprawozdawca) SSN Krzysztof Pietrzykowski Protokolant Ewa Krentzel w sprawie z wniosku P. K. przy uczestnictwie M. G. o podział majątku wspólnego, po rozpoznaniu na rozprawie w Izbie Cywilnej w dniu 21 stycznia 2010 r., skargi kasacyjnej wnioskodawcy od postanowienia Sądu Okręgowego w W. z dnia 12 grudnia 2008 r., sygn. akt V Ca (…), oddala skargę kasacyjną; zasądza od wnioskodawcy na rzecz uczestniczki postępowania kwotę 3.600 zł (trzy tysiące sześćset) tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Sąd Okręgowy w W. postanowieniem z dnia 12 grudnia 2008 r. zmienił postanowienie Sądu Rejonowego w W. w ten m.in. sposób, że oddalił wniosek wnioskodawcy o rozliczenie nakładów z jego majątku odrębnego na majątek wspólny byłych małżonków. U podłoża tego rozstrzygnięcia legło ustalenie, że budynek w P., na którego rozbudowę zostały poniesione również nakłady z majątku odrębnego wnioskodawcy został przez byłych małżonków zburzony i na jego miejscu zbudowany nowy budynek. Zabudowana tym budynkiem nieruchomość została sprzedana po 2 ustaniu wspólności majątkowej; uzyskanymi ze sprzedaży pieniędzmi byli małżonkowie podzielili się po połowie. Skarga kasacyjna wnioskodawcy od postanowienia Sądu Okręgowego w zakresie oddalenia wniosku o rozliczenie nakładów – oparta na obu podstawach z art. 3983 k.p.c. – zawiera zarzut naruszenia art. 229, 230, 328 § 2, 618, 684 k.p.c., a także art. 45 k.r.o., i zmierza do uchylenia tego postanowienia w tym zakresie i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważy, co następuje: Rację ma skarżący jedynie o tyle, o ile twierdzi, że żądanie zwrotu nakładów na majątek wspólny jest co do zasady niezależne od tego, czy przedmiot, na który dokonano tych nakładów istnieje jeszcze w majątku małżonków. Istotnie, art. 45 k.r.o. nie formułuje w żaden sposób warunku, iż rozliczenie nakładów może nastąpić wyłącznie do czasu zbycia składnika majątku wspólnego, z którym związany był dany nakład. Skarżący jednakże pomija wiążące Sąd Najwyższy ustalenia, że nakład z jego majątku osobistego został poniesiony na rozbudowę budynku w P., który z czasem został zburzony. W miejsce tego budynku wzniesiono nowy budynek murowany. Środki finansowe na ten budynek pochodziły z majątku wspólnego małżonków. Nie ma zatem podstaw do przyjęcia, że skarżący poczynił nakłady z majątku osobistego na nieruchomość w P., tj. na majątek wspólny, który po ustaniu wspólności byli małżonkowie sprzedali. Nakład skarżącego na tę nieruchomość uległ zużyciu w trakcie trwania wspólności i nie zwiększył jej wartości w chwili ustania wspólności. Z tych przyczyn orzeczono, jak w postanowieniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI