I CSK 2059/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że nie wystąpiły przesłanki wskazane w art. 398^9 § 1 k.p.c., a zarzuty dotyczące przeprowadzenia rozprawy w trybie zdalnym nie uzasadniają stwierdzenia nieważności postępowania ani oczywistej zasadności skargi.
A.L. złożył skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, zarzucając nieważność postępowania przed sądem pierwszej instancji z powodu przeprowadzenia rozprawy zdalnie pod jego nieobecność. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 398^9 § 1 k.p.c., odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania, stwierdzając, że nie zachodzi nieważność postępowania ani oczywista zasadność skargi, a zarzuty dotyczące ustalenia faktów nie mogą stanowić podstawy skargi kasacyjnej.
Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną A.L. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie, który utrzymał w mocy wyrok sądu pierwszej instancji w sprawie o zapłatę. Skarżący podniósł zarzut nieważności postępowania przed sądem pierwszej instancji, wskazując na przeprowadzenie rozprawy w trybie zdalnym pod jego nieobecność. Sąd Najwyższy przypomniał przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, określone w art. 398^9 § 1 k.p.c., podkreślając, że skarga jest środkiem nadzwyczajnym służącym kontroli prawidłowości stosowania prawa, a nie ponownemu merytorycznemu rozpoznaniu sprawy. Sąd uznał, że zarzuty skarżącego dotyczące przeprowadzenia rozprawy zdalnie nie uzasadniają stwierdzenia nieważności postępowania, gdyż pozwany został prawidłowo wezwany i jego opieszałe zachowanie należy ocenić jako zamierzone. Ponadto, Sąd Najwyższy podkreślił, że zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów nie mogą stanowić podstawy skargi kasacyjnej zgodnie z art. 398^3 § 3 k.p.c. W konsekwencji, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od skarżącego na rzecz powoda zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, przeprowadzenie rozprawy w trybie zdalnym pod nieobecność strony, która została prawidłowo wezwana i miała możliwość obrony swoich praw, nie stanowi podstawy do stwierdzenia nieważności postępowania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że pozwany został prawidłowo wezwany na termin rozprawy w trybie zdalnym, a jego opieszałe zachowanie należy ocenić jako zamierzone. Skoro pozwany nie stawił się na wyznaczony termin, sąd słusznie pominął dowód z jego zeznań. Podkreślono, że pozwany miał możliwość obrony swoich praw i wyrażenia stanowiska w sprawie, a zarzuty dotyczące ustalenia faktów nie mogą stanowić podstawy skargi kasacyjnej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania
Strona wygrywająca
Bank S.A. w W.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Bank S.A. w W. | spółka | powódka |
| A.L. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (7)
Główne
k.p.c. art. 398^9 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
k.p.c. art. 398^9 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
k.p.c. art. 398^9 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
k.p.c. art. 398^3 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów.
Pomocnicze
k.p.c. art. 398^13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Najwyższy jest związany dokonanymi przez sądy meriti ustaleniami faktycznymi stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.
k.p.c. art. 99
Kodeks postępowania cywilnego
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak przesłanek do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania zgodnie z art. 398^9 § 1 k.p.c. Nie zachodzi nieważność postępowania z powodu przeprowadzenia rozprawy w trybie zdalnym. Zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów nie mogą stanowić podstawy skargi kasacyjnej.
Odrzucone argumenty
Nieważność postępowania przed sądem pierwszej instancji z powodu przeprowadzenia rozprawy w trybie zdalnym pod nieobecność pozwanego.
Godne uwagi sformułowania
Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, gdy dla przeciętnego prawnika z samej treści skargi – bez pogłębionej analizy i jurydycznych dociekań – w sposób jednoznaczny wynika, że wskazane w niej podstawy zasługują na uwzględnienie z uwagi na kwalifikowany charakter naruszenia przepisów prawa. Zawarty w art. 398^3 § 3 k.p.c. zakaz oparcia skargi kasacyjnej na zarzutach dotyczących ustalenia faktów lub oceny dowodów oraz związanie Sądu Najwyższego ustaleniami faktycznymi, stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia, oznacza niedopuszczalność powoływania się przez skarżącego na wadliwość wyroku sądu drugiej instancji, polegającą na ustaleniu faktów lub niewłaściwie przeprowadzonej ocenie dowodów również we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Skarga kasacyjna jest środkiem nadzwyczajnym, nakierowanym na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej.
Skład orzekający
Adam Doliwa
przewodniczący-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu braku oczywistej zasadności lub nieważności postępowania, zwłaszcza w kontekście rozpraw zdalnych i zarzutów dotyczących faktów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z rozprawami zdalnymi i ograniczeniami w zakresie skargi kasacyjnej, co jest istotne dla praktyków prawa.
“Rozprawa zdalna a skarga kasacyjna: Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy można kwestionować postępowanie.”
Dane finansowe
zwrot kosztów postępowania kasacyjnego: 5400 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN I CSK 2059/24 POSTANOWIENIE 26 listopada 2025 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Adam Doliwa na posiedzeniu niejawnym 26 listopada 2025 r. w Warszawie w sprawie z powództwa Banku S.A. w W. przeciwko A.L. o zapłatę, na skutek skargi kasacyjnej A.L. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 25 października 2023 r., VII AGa 191/22, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. zasądza od pozwanego na rzecz powódki 5400 (pięć tysięcy czterysta) złotych z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia niniejszego postanowienia pozwanemu do dnia zapłaty tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Pozwany A.L. wywiódł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 25 października 2023 r., wydanego w sprawie z powództwa Banku spółki akcyjnej w W. Jako przyczynę uzasadniającą przyjęcie skargi do rozpoznania pozwany wskazał, że skarga jest oczywiście zasadna wobec nieuwzględnienia zarzutu nieważności postępowania przeprowadzonego przed Sądem pierwszej instancji, która wystąpiła na skutek przeprowadzenia rozprawy w trybie zdalnym pod nieobecność pozwanego, bezpośrednio poprzedzającej wydanie i ogłoszenie wyroku. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 398 9 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Tylko na tych przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, gdy dla przeciętnego prawnika z samej treści skargi – bez pogłębionej analizy i jurydycznych dociekań – w sposób jednoznaczny wynika, że wskazane w niej podstawy zasługują na uwzględnienie z uwagi na kwalifikowany charakter naruszenia przepisów prawa. Zasadność skargi kasacyjnej jest oczywista, gdy dostrzegalny prima vista i bez przeprowadzania wnikliwej analizy uzasadniony jest wniosek, że zaskarżone orzeczenie jest jaskrawo nieprawidłowe (zob. postanowienie SN z 15 lipca 2015 r., IV CSK 17/15). Powołując się na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej należy wykazać, że popełnione przy ferowaniu zaskarżonego orzeczenia uchybienia w zakresie stosowania prawa miały charakter kwalifikowany i nie podlegały różnym ocenom (zob. postanowienia SN: z 12 grudnia 2000 r., V CKN 1780/00; z 22 marca 2001 r., V CZ 131/00, i z 10 kwietnia 2018 r., I CSK 730/17). Przy czym, o ile dla uwzględnienia skargi kasacyjnej wystarczy, że jej podstawa jest usprawiedliwiona, to dla jej przyjęcia do rozpoznania konieczne jest wykazanie kwalifikowanego naruszenia prawa przez sąd drugiej instancji, dostrzegalnego w sposób oczywisty dla każdego prawnika (zob. postanowienie SN z 28 stycznia 2022 r., I CSK 947/22). Zgodnie z art. 398 3 § 3 k.p.c., podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów. Sąd Najwyższy jest związany dokonanymi przez sądy meriti ustaleniami faktycznymi stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia (art. 398 13 § 2 k.p.c.). Zawarty w art. 398 3 § 3 k.p.c. zakaz oparcia skargi kasacyjnej na zarzutach dotyczących ustalenia faktów lub oceny dowodów oraz związanie Sądu Najwyższego ustaleniami faktycznymi, stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia, oznacza niedopuszczalność powoływania się przez skarżącego na wadliwość wyroku sądu drugiej instancji, polegającą na ustaleniu faktów lub niewłaściwie przeprowadzonej ocenie dowodów również we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Wskazać należy, że skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej (zob. postanowienie SN z 5 lipca 2023 r., I CSK 6158/22). O pozbawieniu strony możności obrony swych praw przesądza kumulatywne wystąpienie trzech okoliczności: naruszenie przez sąd przepisów procesowych będących źródłem uprawnień strony, wpływ tego uchybienia na wyłączenie możliwości działania strony w postępowaniu, oraz niemożność obrony swych praw w postępowaniu w następstwie wystąpienia obu uprzednio wymienionych okoliczności. Nie dochodzi do nieważności postępowania, gdy mimo naruszenia przez sąd przepisów postępowania strona podjęła czynności w procesie (zob. np. wyroki SN: z 15 października 2015 r., II CSK 690/14; z 1 marca 2017 r., IV CSK 350/16; z 19 lutego 2021 r., III CSKP 31/21; postanowienie SN z 21 lutego 2024 r., III CZ 262/23; z 18 kwietnia 2024 r., III CZ 51/24). Przedstawione przez skarżącego argumenty nie przekonują o oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. Nie ma racji skarżący, iż Sąd pierwszej instancji naruszył przepisy prawa w sposób uzasadniający konieczność uchylenia zaskarżonego orzeczenia. Przeprowadzenie rozprawy w trybie zdalnym przez Sąd Okręgowy należało uznać jako prawidłowe i zgodne z obowiązującymi przepisami. Z analizy akt sprawy wynika, że Sąd drugiej instancji słusznie ocenił, że przebieg zdarzeń przed Sądem drugiej instancji był prawidłowy i nie doszło do nieważności postępowania, bowiem pozwany został wezwany na termin rozprawy w trybie zdalnym pod rygorem pominięcia dowodu z zeznań strony, a w przypadku niemożności technicznej do osobistego stawiennictwa w sądzie. Pozwany w odpowiedzi na zobowiązanie sądu w najpóźniejszym terminie wskazał adres poczty elektronicznej. Jego opieszałe zachowanie należy ocenić jako zamierzone i świadome. Skoro pozwany nie stawił się na wyznaczony termin rozprawy to Sąd słusznie pominął dowód z jego zeznań. Znamienne, że w sprawie pozwany wniósł zarzuty od nakazu zapłaty, zatem miał możliwość obrony swoich praw i wyrażenia stanowiska w sprawie. Sąd Najwyższy uznał, że nie ma innych przyczyn uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności nieważności postępowania (art. 398 9 § 1 pkt 3 k.p.c.). Z tej przyczyny Sąd Najwyższy na podstawie art. 398 9 § 1 i 2 odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. O kosztach postępowania kasacyjnego rozstrzygnął zaś na podstawie art. 98 k.p.c. w zw. z art. 99 k.p.c. w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 i § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych. SSN Adam Doliwa (P.H.) [SOP]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI