Orzeczenie · 2026-03-27

I CSK 2026/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2026-03-27
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnaSąd Najwyższypostępowanie nieprocesoweprawo upadłościowesyndyk masy upadłościpowództwo o ustaleniewierzytelnośćart. 398^9 k.p.c.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej, rozpoznając wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej Syndyka masy upadłości Bank S.A. w upadłości, odmówił jej przyjęcia do rozpoznania. Podstawą odmowy było niewykazanie przez skarżącego istnienia przesłanek określonych w art. 398^9 § 1 k.p.c., tj. istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie, nieważności postępowania lub oczywistej uzasadnionej skargi kasacyjnej. Skarżący Syndyk powołał się na potrzebę wykładni przepisów dotyczących kwalifikowania powództwa o ustalenie nieistnienia stosunku prawnego z umowy kredytu jako sprawy o wierzytelność podlegającą zgłoszeniu do masy upadłości. Sąd Najwyższy wskazał, że w podobnych sprawach wypowiadał się już wielokrotnie, odsyłając do wcześniejszych postanowień. Ponadto, wątpliwość dotycząca art. 1 ust. 1 pkt 1 pr. upadł. nie została wystarczająco rozwinięta, a przedmiot zaskarżonego wyroku dotyczył ustalenia istnienia stosunku prawnego, a nie zasądzenia świadczenia. W konsekwencji, Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 398^9 § 2 k.p.c., odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności w sprawach dotyczących prawa upadłościowego i powództw o ustalenie.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z przyjęciem skargi kasacyjnej.

Zagadnienia prawne (2)

Czy powództwo o ustalenie nieistnienia stosunku prawnego z umowy kredytu podlega zgłoszeniu do masy upadłości jako sprawa o wierzytelność?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przedmiotem zaskarżonego wyroku nie było rozstrzygnięcie o żądaniu zasądzenia świadczenia, lecz ustalenia istnienia stosunku prawnego między stronami (art. 189 k.p.c.), co nie jest wierzytelnością w rozumieniu prawa upadłościowego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że skarżący nie wykazał, aby istniały rozbieżności w orzecznictwie dotyczące kwalifikowania powództwa o ustalenie jako sprawy o wierzytelność. Podkreślono, że przedmiotem sprawy było ustalenie istnienia stosunku prawnego, a nie zasądzenie świadczenia, co wyklucza zastosowanie przepisów dotyczących zgłaszania wierzytelności do masy upadłości.

Jakie są przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy przypomniał treść art. 398^9 § 1 k.p.c., podkreślając publicznoprawny charakter skargi kasacyjnej i konieczność wykazywania przez skarżącego konkretnych okoliczności uzasadniających jej przyjęcie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania
Strona wygrywająca
Syndyk masy upadłości Bank spółki akcyjnej w upadłości w W.

Strony

NazwaTypRola
R.A.osoba_fizycznapowód
M.A.osoba_fizycznapowód
Syndyk masy upadłości Bank spółki akcyjnej w upadłości w W.spółkapozwany

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^9 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do orzeczenia o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

k.p.c. art. 398^4 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Wskazuje na konieczność powołania i uzasadnienia okoliczności o charakterze publicznoprawnym w skardze kasacyjnej.

k.p.c. art. 174 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania cywilnego

Wspomniany przez skarżącego jako podstawa do wykładni przepisów.

pr. upadł. art. 144 § ust. 1

Prawo upadłościowe

Wspomniany przez skarżącego jako podstawa do wykładni przepisów.

pr. upadł. art. 145 § ust. 1

Prawo upadłościowe

Wspomniany przez skarżącego jako podstawa do wykładni przepisów.

pr. upadł. art. 1 § ust. 1 pkt 1

Prawo upadłościowe

Wspomniany przez skarżącego jako podstawa do wykładni przepisów, odnosi się do 'wierzytelności'.

k.p.c. art. 189

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy powództwa o ustalenie istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewykazanie przez skarżącego istnienia istotnego zagadnienia prawnego. • Niewykazanie przez skarżącego potrzeby wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie. • Niewystarczające rozwinięcie wątpliwości dotyczących art. 1 ust. 1 pkt 1 pr. upadł. • Przedmiotem sprawy było ustalenie istnienia stosunku prawnego, a nie wierzytelność.

Godne uwagi sformułowania

skarga kasacyjna, będąca nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, o dominującym publicznoprawnym charakterze • w skardze kasacyjnej nieodzowne jest powołanie i uzasadnienie okoliczności o charakterze publicznoprawnym, które stanowią wyłączną podstawę oceny pod kątem przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (przyczyn kasacyjnych) • przedmiotem zaskarżonego wyroku nie było rozstrzygnięcie o żądaniu zasądzenia świadczenia, lecz ustalenia istnienia stosunku prawnego między stronami (art. 189 k.p.c.)

Skład orzekający

Paweł Grzegorczyk

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności w sprawach dotyczących prawa upadłościowego i powództw o ustalenie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z przyjęciem skargi kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie dotyczy kluczowych kwestii proceduralnych związanych ze skargą kasacyjną, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego, ale nie zawiera przełomowych rozstrzygnięć merytorycznych.

Kiedy Sąd Najwyższy przyjmie Twoją skargę kasacyjną? Kluczowe kryteria i błędy, których należy unikać.

Sektor

bankowość

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst