II CSK 357/14

Sąd Najwyższy2014-12-16
SNCywilnezobowiązaniaŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnaSąd Najwyższyleasingwypowiedzenie umowyart. 709[15] k.c.wartość korzyściwykładnia przepisów

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że podniesione w niej zagadnienia prawne dotyczące wykładni art. 709[15] k.c. były już przedmiotem rozstrzygnięć Sądu Najwyższego.

Pozwani w skardze kasacyjnej domagali się przyjęcia sprawy do rozpoznania, wskazując na istotne zagadnienie prawne dotyczące dopuszczalności określenia w umowie leasingu sposobu pomniejszania należności korzystającego oraz potrzeby wykładni art. 709[15] k.c. Sąd Najwyższy uznał, że oba te zagadnienia były już przedmiotem wykładni w orzecznictwie Sądu Najwyższego, w tym w wyrokach z dnia 12 grudnia 2013 r. (V CSK 566/12) i 14 lipca 2010 r. (V CSK 4/10). W związku z tym odmówiono przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną pozwanych od wyroku Sądu Apelacyjnego w przedmiocie zapłaty. Skarga kasacyjna została wniesiona z powołaniem się na istotne zagadnienie prawne oraz potrzebę wykładni przepisów, zgodnie z art. 398[9] § 1 pkt 1 i 2 k.p.c. Pozwani podnosili, że istotne zagadnienie prawne sprowadza się do kwestii dopuszczalności określenia w umowie leasingu innego sposobu pomniejszania należności korzystającego niż wynikający z art. 709[15] k.c., a także że wymaga wykładni sam art. 709[15] k.c. w zakresie pojęcia korzyści uzyskanych przez leasingodawcę. Sąd Najwyższy, dokonując oceny w ramach tzw. przedsądu, stwierdził, że powołane przez skarżących zagadnienia były już przedmiotem rozstrzygnięć Sądu Najwyższego. W szczególności, w wyroku z dnia 12 grudnia 2013 r. (V CSK 566/12) wskazano, że art. 709[15] k.c. ma charakter przepisu iuris cogentis w zakresie pomniejszania zadłużenia leasingobiorcy, a korzyść leasingodawcy należy wiązać z ceną uzyskaną ze sprzedaży zwróconego pojazdu. Podobne stanowisko zajęto w wyroku z dnia 14 lipca 2010 r. (V CSK 4/10). Wobec powyższego, Sąd Najwyższy uznał, że nie zachodzą podstawy do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i na mocy art. 398[9] § 2 k.p.c. odmówił jej przyjęcia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, ale z zastrzeżeniem, że przepis art. 709[15] k.c. ma charakter przepisu iuris cogentis w zakresie, w jakim statuuje istotną dla leasingobiorcy zasadę pomniejszania jego zadłużenia o wartość korzyści leasingodawcy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że zagadnienie to było już przedmiotem wykładni w orzecznictwie, które wskazało na bezwzględnie obowiązujący charakter przepisu w zakresie pomniejszenia zadłużenia o korzyści leasingodawcy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
P. […] Spółki Akcyjnej w Ł.spółkapowód
D. […] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S.spółkapozwany
P. D.osoba_fizycznapozwany
I. D.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (5)

Główne

k.c. art. 709¹⁵

Kodeks cywilny

Przepis ma charakter iuris cogentis w zakresie pomniejszania zadłużenia leasingobiorcy o korzyści leasingodawcy. W przypadku sprzedaży poleasingowej korzyść leasingodawcy to uzyskana cena sprzedaży.

Pomocnicze

k.c. art. 353¹

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 398¹³ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy bierze pod uwagę z urzędu nieważność postępowania.

k.p.c. art. 398¹ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

k.p.c. art. 398¹ § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Podniesione zagadnienia prawne dotyczące wykładni art. 709[15] k.c. były już przedmiotem rozstrzygnięć Sądu Najwyższego.

Odrzucone argumenty

Istnienie istotnego zagadnienia prawnego wymagającego wykładni art. 709[15] k.c. w kontekście umowy leasingu i sprzedaży poleasingowej.

Godne uwagi sformułowania

Dokonywana w toku postępowania kasacyjnego ocena skarg kasacyjnych w ramach tzw. przedsądu ma na celu wybór takich spraw, które powinny zostać rozpoznane ze względu na interes publiczny. nie jest ona kolejnym środkiem odwoławczym w toku instancji, lecz środkiem prawnym nadzwyczajnym, uruchamianym przede wszystkim w interesie ogólnym i ukierunkowanym – przynajmniej ze swego założenia – do rozpatrzenia wyłącznie kwestii prawnych w razie tzw. sprzedaży poleasingowej uważać za korzyść, wskazał, że w takim wypadku uzyskanie korzyści należy wiązać z realnie powstałym, a nie tylko możliwym do uzyskania dochodem z rzeczy, a więc przede wszystkim - z uzyskaną przez leasingodawcę (sprzedawcę) ceną sprzedaży.

Skład orzekający

Anna Kozłowska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wykładnia art. 709[15] k.c. w zakresie dopuszczalności modyfikacji sposobu rozliczenia korzyści przy wypowiedzeniu umowy leasingu oraz w przypadku sprzedaży poleasingowej."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i interpretacji przepisów kodeksu cywilnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie dotyczy ważnej kwestii w umowach leasingu, jaką jest rozliczenie korzyści po wypowiedzeniu umowy, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego i finansowego.

Jak rozliczyć korzyści po wypowiedzeniu umowy leasingu? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

0

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II CSK 357/14
POSTANOWIENIE
Dnia 16 grudnia 2014 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Anna Kozłowska
w sprawie z powództwa P. […] Spółki Akcyjnej w Ł.
‎
przeciwko D. […] Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w S., P. D. i I. D.
‎
o zapłatę,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 16 grudnia 2014 r.,
‎
na skutek skargi kasacyjnej pozwanych
od wyroku Sądu Apelacyjnego w […]
‎
z dnia 27 grudnia 2013 r., sygn. akt I ACa […],
odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
UZASADNIENIE
Dokonywana w toku postępowania kasacyjnego ocena skarg kasacyjnych w  ramach tzw. przedsądu ma na celu wybór takich spraw, które powinny zostać rozpoznane ze względu na interes publiczny. Rozwiązanie to łączy się ściśle z  charakterem skargi kasacyjnej jako szczególnego środka zaskarżenia; nie jest ona kolejnym środkiem odwoławczym w toku instancji, lecz środkiem prawnym nadzwyczajnym, uruchamianym przede wszystkim w interesie ogólnym i  ukierunkowanym – przynajmniej ze swego założenia – do rozpatrzenia wyłącznie kwestii prawnych (materialnych i procesowych) związanych z wydanym przez sąd drugiej instancji prawomocnym orzeczeniem. W związku z tak ukształtowanym modelem skargi, Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania tylko wówczas, gdy zachodzą przyczyny wymienione w art. 398
9
§ 1 pkt 1-4  k.p.c.
Pozwani w skardze kasacyjnej odwołali się do przyczyn z pkt 1 i 2 powołanego przepisu, to jest występowania w sprawie istotnego zagadnienia prawnego i potrzeby wykładni przepisów. W ocenie skarżących istotne  zagadnienie prawne sprowadza się do kwestii „czy w świetle art. 709
15
k.c. w związku z art. 353
1
k.c. dopuszczalne jest określenie w umowie leasingu innego niż określony w art. 709
15
k.c. sposobu pomniejszania należności korzystającego wobec finansującego wskutek wypowiedzenia umowy..., w szczególności mniej korzystnego dla korzystającego, aniżeli wynikający z art. 709
15
k.c.”. Co do przesłanki drugiej, w  ocenie skarżących wykładni wymaga sam art. 709
15
k.c. przez wyjaśnienie zakresu pojęcia korzyści uzyskanych przez leasingodawcę, przy czym skarżący wskazując, na tle stanu faktycznego sprawy, możliwe zakresy tego pojęcia, wypowiadają pogląd, że chodzi tu o wartość rynkową zwróconego pojazdu a nie o  cenę jaką leasingodawca uzyskał ze sprzedaży zwróconego pojazdu.
Tak wyłożone przyczyny, dla których Sąd Najwyższy, zdaniem skarżących, powinien przyjąć skargę kasacyjną do rozpoznania, nie zasługują na uwzględnienie. Powołany przez nich art. 709
15
k.c. był już bowiem przedmiotem wykładni dokonywanej przez Sąd Najwyższy w obu jej aspektach przedstawionych w  skardze, a więc tak co do charakteru tego przepisu jak i rozumienia użytego w  nim pojęcia korzyści. Najbardziej wymownym i rozstrzygającym przedstawione przez skarżących wątpliwości jest wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 2013 r.
V CSK 566/12 (
OSNC z 2014 r., nr 10, poz.102), w którym Sąd Najwyższy wskazał, że przepis ma charakter przepisu iuris cogentis tylko w tym zakresie, w  jakim statuuje istotną dla leasingobiorcy zasadę pomniejszania jego zadłużenia o wartość korzyści leasingobiorcy. Odnosząc się zaś do zagadnienia co w razie tzw. sprzedaży poleasingowej uważać za korzyść, wskazał, że w takim wypadku uzyskanie korzyści należy wiązać z realnie powstałym, a nie tylko możliwym do uzyskania dochodem z rzeczy, a więc przede wszystkim - z uzyskaną przez leasingodawcę (sprzedawcę) ceną sprzedaży. Podobne stanowisko zajął Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 14 lipca 2010 r. sygn. akt V CSK 4/10 (OSNC z 2011 r., nr 3, poz. 29).
W świetle powyższego nie ma podstawy do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z uwagi na istotne, w rozumieniu art. 398
9
§ 1 pkt 1 k.p.c., zagadnienie prawne i potrzebę wykładni art. 709
15
k.c.
Z przedstawionych przyczyn, przy uwzględnieniu, że w sprawie nie zachodzi nieważność postępowania, którą – zgodnie z art. 398
13
§ 1 k.p.c. – Sąd Najwyższy bierze pod uwagę z urzędu, odmówiono przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 398
9
§ 2 k.p.c.).
aw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI