I CSK 1784/25

Sąd NajwyższyWarszawa2026-03-04
SNCywilnezobowiązaniaŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnaSąd Najwyższyumowa kredytuwaluta obcaklauzule abuzywneryzyko walutoweochrona konsumentaTSUEorzecznictwo

Podsumowanie

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej banku do rozpoznania, uznając, że podniesione zagadnienia prawne dotyczące abuzywności klauzul walutowych nie stanowią nowości i są utrwalone w orzecznictwie.

Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną banku od wyroku sądu apelacyjnego w sprawie o ustalenie i zapłatę, dotyczącej abuzywności klauzul walutowych w umowie kredytowej. Bank powołał się na istotne zagadnienia prawne związane z wykładnią przepisów o klauzulach niedozwolonych oraz dopuszczalnością ich substytucji. Sąd Najwyższy uznał jednak, że podniesione kwestie nie stanowią nowości i są już szeroko rozstrzygnięte w orzecznictwie Sądu Najwyższego oraz Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, w związku z czym odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej, rozpoznając skargę kasacyjną Banku S.A. w W. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku, odmówił jej przyjęcia do rozpoznania. Skarga dotyczyła sprawy o ustalenie i zapłatę, w której podniesiono kwestie abuzywności postanowień umowy kredytu powiązanego z walutą obcą, w szczególności odsyłających do tabel kursowych banku. Bank argumentował, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne dotyczące wykładni art. 385¹ § 1 i 2 k.c. w kontekście oceny ryzyka walutowego oraz dopuszczalności zastąpienia abuzywnych klauzul odesłaniem do kursu rynkowego lub zastosowania art. 358 § 2 k.c. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 398⁹ § 1 k.p.c., podkreślił, że skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia wymagającym wykazania okoliczności o charakterze publicznoprawnym. Analiza wniosku wykazała, że podniesione przez bank wątpliwości dotyczące klauzul walutowych nie stanowią nowości. Sąd Najwyższy wskazał na bogate i utrwalone orzecznictwo własne oraz Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w tym zakresie, które wpisywało się w zaskarżony wyrok. Podkreślono również, że ochrona konsumenta przed klauzulami abuzywnymi nie jest uzależniona od jego wiedzy czy wykształcenia. Wobec braku potrzeby kolejnej wypowiedzi orzeczniczej Sądu Najwyższego w tej materii, skargę kasacyjną uznano za niezasługującą na przyjęcie. W konsekwencji, bank został obciążony kosztami postępowania kasacyjnego.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, podniesione zagadnienie prawne nie stanowi nowości i jest utrwalone w orzecznictwie Sądu Najwyższego oraz TSUE.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że problematyka abuzywności klauzul walutowych i ich konsekwencji jest szeroko analizowana w orzecznictwie, a ochrona konsumenta nie zależy od jego wiedzy czy wykształcenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej

Strona wygrywająca

B.K. i A.K.

Strony

NazwaTypRola
B.K.osoba_fizycznapowód
A.K.osoba_fizycznapowód
Bank spółka akcyjna w W.spółkapozwana
Bank spółki akcyjnej w W.spółkaskarżąca

Przepisy (10)

Główne

k.p.c. art. 398 § 9 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

k.c. art. 385 § 1 § 1 i 2

Kodeks cywilny

Dotyczy oceny abuzywności postanowień umowy.

k.p.c. art. 398 § 9 § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Powołanie się na istotne zagadnienie prawne.

k.p.c. art. 398 § 9 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.p.c. art. 398 § 4 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.c. art. 358 § § 2

Kodeks cywilny

Dotyczy dopuszczalności zastąpienia abuzywnych postanowień umowy.

k.p.c. art. 98 § § 1-11

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów postępowania.

k.p.c. art. 108 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów postępowania.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów postępowania.

k.p.c. art. 398 § 21

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Podniesione zagadnienia prawne dotyczące abuzywności klauzul walutowych nie stanowią nowości i są utrwalone w orzecznictwie. Ochrona konsumenta nie jest uwarunkowana jego wiedzą, wykształceniem czy doświadczeniem. Brak potrzeby kolejnej wypowiedzi Sądu Najwyższego w objętej materii.

Odrzucone argumenty

Istnienie istotnego zagadnienia prawnego dotyczącego wykładni art. 385¹ k.c. w aspekcie oceny abuzywności klauzul walutowych. Dopuszczalność substytucji klauzul abuzywnych.

Godne uwagi sformułowania

skarga kasacyjna, będąca nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, o dominującym publicznoprawnym charakterze nieodzowne jest powołanie i uzasadnienie okoliczności o charakterze publicznoprawnym, które stanowią wyłączną podstawę oceny pod kątem przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania Problematyka ta nie stanowi novum i była nie tylko wielokrotnie, lecz także wszechstronnie podejmowana w nowszej judykaturze Sądu Najwyższego przyznanie konsumentowi ochrony przed abuzywnymi postanowieniami umownymi nie jest uwarunkowane stanem jego wiedzy, wykształcenia lub ewentualnym doświadczeniem

Skład orzekający

Paweł Grzegorczyk

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu braku istotnego zagadnienia prawnego, utrwalenia problematyki w orzecznictwie oraz braku wpływu wiedzy konsumenta na ocenę abuzywności klauzul."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej, a nie merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie SN dotyczące odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej w sprawie klauzul walutowych, z odniesieniem do bogatego orzecznictwa TSUE i SN. Pokazuje, jak SN filtruje sprawy do rozpoznania.

Sąd Najwyższy nie rozpoznał skargi kasacyjnej banku w sprawie klauzul walutowych. Dlaczego?

Sektor

bankowość

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

SN
I CSK 1784/25
POSTANOWIENIE
4 marca 2026 r.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Paweł Grzegorczyk
na posiedzeniu niejawnym 4 marca 2026 r. w Warszawie
‎
w sprawie z powództwa B.K. i A.K.
‎
przeciwko Bank spółce akcyjnej w W.
‎
o ustalenie i zapłatę,
‎
na skutek skargi kasacyjnej Bank spółki akcyjnej w W.
‎
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku
‎
z 14 października 2024 r., I ACa 1186/24,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. obciąża pozwaną kosztami postępowania kasacyjnego, pozostawiając ich wyliczenie referendarzowi sądowemu.
UZASADNIENIE
Zgodnie z art. 398
9
§ 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Przepis ten odpowiada charakterowi skargi kasacyjnej, będącej nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, o dominującym publicznoprawnym charakterze, przysługującym od orzeczeń wydanych po przeprowadzeniu dwuinstancyjnego postępowania sądowego, w którym sąd pierwszej i drugiej instancji dysponuje pełną kognicją w zakresie faktów i dowodów. W powiązaniu z art. 398
4
§ 2 k.p.c. oznacza to, że w skardze kasacyjnej nieodzowne jest powołanie i uzasadnienie okoliczności o charakterze publicznoprawnym, które stanowią wyłączną podstawę oceny pod kątem przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (przyczyn kasacyjnych).
Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżąca Bank S.A. w W. powołała się na występujące w sprawie zagadnienia prawne dotyczące, po pierwsze, prawidłowej wykładni art. 385
1
§ 1 i 2 k.c. w aspekcie oceny abuzywności postanowień umowy kredytu wyrażających ryzyko walutowe i odsyłających do kursu przewidzianego w tabeli bankowej przy przeliczeniach wynikających z tej umowy, z uwzględnieniem wykształcenia ekonomicznego jednego z powodów, po drugie, dopuszczalności zastąpienia abuzywnych postanowień umowy kredytu odesłaniem do kursu rynkowego – kursu średniego NBP – lub zastosowania w tej materii art. 358 § 2 k.c. jako przepisu dyspozytywnego.
Powołanie się na istotne zagadnienie prawne (art. 398
9
§ 1 pkt 1 k.p.c.) wymaga sformułowania problemu prawnego i uzasadnienia, że ma on precedensowy (nowy) charakter lub znaczenie dla rozwoju prawa. Problem ten powinien odnosić się do konkretnych przepisów prawa i zostać ujęty w sposób abstrakcyjny, a zarazem wiązać się z rozpoznawaną sprawą; konieczne jest przy tym wskazanie argumentów, które prowadzą do jego rozbieżnych ocen (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11, z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, OSNC 2002, nr 12, poz. 151, z dnia 13 lipca 2007 r., III CSK 180/07, z dnia 10 kwietnia 2014 r., IV CSK 623/13, z dnia 2 grudnia 2014 r., II CSK 376/14, z dnia 9 kwietnia 2015 r., V CSK 547/14).
Bliższa analiza wniosku nie pozwalała uznać, by w sprawie zakończonej zaskarżonym wyrokiem wystąpiła twierdzona przyczyna kasacyjna.
Przytoczone i rozwinięte we wniosku wątpliwości, w zestawieniu z zarzutami skargi i przedmiotem postępowania przed Sądami
meriti
, odnosiły się do konsekwencji zawarcia w umowie kredytowej powiązanej z walutą obcą (frankiem szwajcarskim) postanowień umownych wyrażających ryzyko walutowe i odsyłających do tabel kursowych banku przy przeliczeniu waluty obcej na złote polskie i odwrotnie. Problematyka ta nie stanowi
novum
i była nie tylko wielokrotnie, lecz także wszechstronnie podejmowana w nowszej judykaturze Sądu Najwyższego w  odniesieniu do zbliżonych treścią umów kredytowych oraz w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, co doprowadziło do utrwalenia się jednolitych kierunków orzeczniczych, w które wpisywał się zaskarżony wyrok (por. np. uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 7 maja 2021 r., III CZP 6/21, OSNC 2021, nr 9, poz. 56, wyroki Sądu Najwyższego z dnia 11 grudnia 2019 r., V CSK 382/18, OSNC-ZD 2021, nr 2, poz. 20, z dnia 10 maja 2022 r., II CSKP 163/22, z dnia 13 maja 2022 r., II CSKP 464/22, z dnia 13 maja 2022 r., II CSKP 405/22,
z dnia 20 czerwca 2022 r., II CSKP 701/22,
z dnia 9 września 2022 r., II CSKP 794/22, z dnia 26 stycznia 2023 r., II CSKP 722/22, z dnia
20 lutego 2023 r., II CSKP 809/22,
z dnia 25 maja 2023 r., II CSKP 1311/22, z dnia 28 lipca 2023 r., II CSKP 611/22, z dnia 25 października 2023 r., II CSKP 820/23, z dnia 29 listopada 2023 r., II CSKP 1460/22 oraz II CSKP 1753/22,
i z dnia 19 stycznia 2024 r., II CSKP 874/22 oraz II CSKP 36/23;
postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 23 sierpnia 2022 r., I CSK 1669/22, z dnia 27 kwietnia 2023 r., I CSK 3629/22, z dnia 8 grudnia 2023 r., I CSK 5651/22 i
z dnia 29 maja 2024 r., I CSK 2038/23 oraz powołane tam dalsze orzecznictwo Sądu Najwyższego
; w judykaturze Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej zob. zwłaszcza
wyroki z dnia 29 kwietnia 2021 r., C-19/20,
I.W., R.W. przeciwko Bank BPH S.A.,
ECLI:EU:C:2021:341, z dnia 18 listopada 2021 r., C-212/20,
M.P., B.P. przeciwko „A.”,
ECLI:EU:C:2021:934, z dnia 16 marca 2023 r., C-6/22,
M.B.,U.B., M.B. przeciwko X S.A.,
ECLI:EU:C:2023:216 i z dnia 23 listopada 2023 r., C-321/22,
ZL, KU, KM przeciwko Provident Polska S.A.,
ECLI:EU:C:2023:911).
Należało ponadto zauważyć, że przyznanie konsumentowi ochrony przed abuzywnymi postanowieniami umownymi nie jest uwarunkowane stanem jego wiedzy, wykształceniem lub ewentualnym doświadczeniem (por. wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia  21 września 2023 r., C-139/22,
C-139/22,
AM i PM przeciwko mBank S.A
., ECLI:EU:C:2023:692). W judykaturze Sądu Najwyższego wielokrotnie wyjaśniano również – bazując na orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej – warunki dopuszczalności substytucji klauzul abuzywnych (por. – niezależnie od powołanego wcześniej orzecznictwa – np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6 czerwca 2025 r., II CSKP 545/23).
W zestawieniu z dotychczasowym orzecznictwem, w tym utrwaloną judykaturą Sądu Najwyższego, wniosek nie ujawniał potrzeby kolejnej wypowiedzi orzeczniczej Sądu Najwyższego w objętej nim materii, z uwzględnieniem publicznoprawnych, ponadindywidualnych funkcji skargi kasacyjnej.
Z tych względów, na podstawie art. 398
9
§ 2 w związku z art. 98 § 1-1
1
,
‎
art. 108 § 1, art. 391 § 1 i art. 398
21
k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.
Paweł Grzegorczyk
(K.G.)
[SOP]
‎

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę