I CSK 1759/25
Podsumowanie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej banku w sprawie dotyczącej nieważności umowy kredytu indeksowanego do waluty obcej, uznając, że problematyka ta jest już ugruntowana w orzecznictwie.
Bank AG w W. złożył skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie, domagając się ustalenia nieważności umowy kredytu indeksowanego do waluty obcej z powodu abuzywności postanowień przeliczeniowych. Sąd Najwyższy, analizując przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej, stwierdził, że podniesione zagadnienia prawne dotyczące nieważności umów kredytowych z klauzulami abuzywnymi nie stanowią nowości i są już szeroko ugruntowane w orzecznictwie Sądu Najwyższego oraz Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W związku z tym, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną wniesioną przez Bank AG w W. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie, który dotyczył sprawy o ustalenie nieważności umowy kredytu indeksowanego do waluty obcej i zapłatę. Bank argumentował, że istnieją istotne zagadnienia prawne oraz potrzeba wykładni przepisów (art. 58 § 1 w zw. z art. 353¹ k.c., art. 58 § 2 k.c. oraz art. 385¹ § 1, 3 i 4 k.c.), dotyczące możliwości ustalenia nieważności umowy kredytu indeksowanego do waluty obcej na skutek abuzywności postanowień przeliczeniowych, nawet jeśli po ich usunięciu umowa nie jest sprzeczna z prawem. Sąd Najwyższy przypomniał, że przyjęcie skargi kasacyjnej wymaga wykazania istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważności postępowania lub oczywistej zasadności skargi. Analiza wniosku banku wykazała, że podniesiona problematyka abuzywności klauzul w umowach kredytów indeksowanych do walut obcych, w tym kwestia konsekwencji usunięcia takich klauzul i możliwości utrzymania umowy w mocy, jest już szeroko ugruntowana w orzecznictwie Sądu Najwyższego oraz Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Sąd wskazał na liczne orzeczenia, które potwierdzają, że jednostronne ustalanie kursów walut przez bank jest nietransparentne i narusza równowagę stron, a po wyeliminowaniu takich klauzul umowa często nie może być utrzymana w mocy. Wobec braku nowych lub nierozstrzygniętych zagadnień prawnych, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i obciążył bank kosztami postępowania kasacyjnego.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, jest to możliwe, a problematyka ta jest już ugruntowana w orzecznictwie.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że kwestia abuzywności klauzul w umowach kredytów indeksowanych do walut obcych i konsekwencji ich usunięcia jest już szeroko ugruntowana w orzecznictwie Sądu Najwyższego i TSUE. Ustalanie wysokości należności według kursu waluty obcej jednostronnie ustalanego przez bank jest nietransparentne i narusza równowagę stron, a po wyeliminowaniu takich klauzul umowa często nie może być utrzymana w mocy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej
Strona wygrywająca
powód J.K.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J.K. | osoba_fizyczna | powód |
| J.K.1 | osoba_fizyczna | powód |
| Bank AG w W. | spółka | pozwany |
| Bank AG w W. | spółka | skarżący |
Przepisy (11)
Główne
k.p.c. art. 398 § 9
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
k.c. art. 58 § 1
Kodeks cywilny
Nieważność czynności prawnej jako konsekwencja sprzeczności z ustawą lub zasadami współżycia społecznego.
k.c. art. 353 § 1
Kodeks cywilny
Zasada swobody umów, z ograniczeniem do zgodności z naturą stosunku prawnego, ustawą i zasadami współżycia społecznego.
k.c. art. 58 § 2
Kodeks cywilny
Nieważność czynności prawnej jako konsekwencja sprzeczności z zasadami współżycia społecznego.
k.c. art. 385 § 1
Kodeks cywilny
Definicja i skutki stosowania klauzul niedozwolonych (abuzywnych) w umowach z konsumentami.
k.p.c. art. 398 § 9
Kodeks postępowania cywilnego
Przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Pomocnicze
k.p.c. art. 398 § 4
Kodeks postępowania cywilnego
W skardze kasacyjnej nieodzowne jest powołanie i uzasadnienie okoliczności o charakterze publicznoprawnym, które stanowią wyłączną podstawę oceny pod kątem przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (przyczyn kasacyjnych).
k.p.c. art. 98 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada obciążenia strony przegrywającej kosztami postępowania.
k.p.c. art. 108 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Rozstrzygnięcie o kosztach w orzeczeniu kończącym postępowanie.
k.p.c. art. 391 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zakres postępowania apelacyjnego.
k.p.c. art. 398 § 21
Kodeks postępowania cywilnego
Stosowanie przepisów o postępowaniu w sprawach o świadczenie do postępowania w sprawach o inne prawa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Problematyka abuzywności klauzul w umowach kredytów indeksowanych do walut obcych jest już ugruntowana w orzecznictwie. Brak istotnego zagadnienia prawnego lub potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie.
Odrzucone argumenty
Istnienie istotnego zagadnienia prawnego związanego z nieważnością umowy kredytu indeksowanego z powodu abuzywności postanowień przeliczeniowych.
Godne uwagi sformułowania
skarga kasacyjna, będąca nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, o dominującym publicznoprawnym charakterze nieodzowne jest powołanie i uzasadnienie okoliczności o charakterze publicznoprawnym, które stanowią wyłączną podstawę oceny pod kątem przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania Problematyka ta nie stanowi novum i była nie tylko wielokrotnie, lecz także wszechstronnie podejmowana w nowszej judykaturze Sądu Najwyższego po wyeliminowaniu z umowy kredytu powiązanej z walutą obcą niedozwolonych postanowień określających wysokość należności obciążającej kredytobiorcę z odwołaniem do kursu waluty obcej ustalanego jednostronnie przez bank, utrzymanie umowy w pozostałym zakresie nie jest możliwe
Skład orzekający
Paweł Grzegorczyk
przewodniczący-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej w sprawach dotyczących kredytów indeksowanych, gdy podnoszone argumenty nie wykraczają poza utrwalone linie orzecznicze."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie oceny dopuszczalności skargi kasacyjnej, a nie meritum sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie SN dotyczące odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej w popularnej sprawie kredytów frankowych. Pokazuje, jak Sąd Najwyższy stosuje kryteria dopuszczalności skargi i jak ważne jest powołanie się na nowe lub sporne zagadnienia prawne.
“Kredyty frankowe: Sąd Najwyższy stawia tamę kolejnym skargom kasacyjnym – dlaczego?”
Sektor
bankowość
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
SN I CSK 1759/25 POSTANOWIENIE 4 marca 2026 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Paweł Grzegorczyk na posiedzeniu niejawnym 4 marca 2026 r. w Warszawie w sprawie z powództwa J.K. i J.K.1 przeciwko Bank AG w W. o ustalenie i zapłatę, na skutek skargi kasacyjnej Bank AG w W. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie z 12 lutego 2025 r., I ACa 1946/23, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. obciąża pozwaną kosztami postępowania kasacyjnego na rzecz powoda J.K., pozostawiając ich wyliczenie referendarzowi sądowemu. UZASADNIENIE Zgodnie z art. 398 9 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Przepis ten odpowiada charakterowi skargi kasacyjnej, będącej nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, o dominującym publicznoprawnym charakterze, przysługującym od orzeczeń wydanych po przeprowadzeniu dwuinstancyjnego postępowania sądowego, w którym sąd pierwszej i drugiej instancji dysponuje pełną kognicją w zakresie faktów i dowodów. W powiązaniu z art. 398 4 § 2 k.p.c. oznacza to, że w skardze kasacyjnej nieodzowne jest powołanie i uzasadnienie okoliczności o charakterze publicznoprawnym, które stanowią wyłączną podstawę oceny pod kątem przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (przyczyn kasacyjnych). Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżąca Bank AG w W. powołała się na potrzebę wykładni przepisów prawnych, tj. art. 58 § 1 w związku z art. 353 1 k.c., art. 58 § 2 k.c. oraz art. 385 1 § 1, 3 i 4 k.c. Wskazała również na istotne zagadnienie prawne wyrażające się w pytaniu, czy możliwe jest ustalenie nieważności umowy kredytu indeksowanego do waluty obcej na skutek abuzywności, sprzeczności z ustawą lub zasadami współżycia społecznego zawartych w takiej umowie postanowień przeliczeniowych, jeżeli po ich usunięciu treść tej umowy nie jest sprzeczna z prawem. W świetle utrwalonego stanowiska, w celu uzasadnienia potrzeby wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów (art. 398 9 § 1 pkt 2 k.p.c.) konieczne jest wykazanie, że określony przepis prawa lub zespół tych przepisów, mimo że budzi poważne wątpliwości, nie doczekał się wykładni albo niejednolita wykładnia wywołuje wyraźnie wskazane przez skarżącego rozbieżności w judykaturze w odniesieniu do identycznych lub podobnych stanów faktycznych, które należy przytoczyć (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 13 czerwca 2008 r., III CSK 104/08 i z dnia 28 marca 2007 r., II CSK 84/07) Powołanie się na istotne zagadnienie prawne (art. 398 9 § 1 pkt 1 k.p.c.) wymaga natomiast sformułowania problemu prawnego i uzasadnienia, że ma on precedensowy (nowy) charakter lub znaczenie dla rozwoju prawa. Problem ten powinien odnosić się do konkretnych przepisów prawa i zostać ujęty w sposób abstrakcyjny, a zarazem wiązać się z rozpoznawaną sprawą; konieczne jest przy tym wskazanie argumentów, które prowadzą do jego rozbieżnych ocen (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11, z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, OSNC 2002, nr 12, poz. 151, z dnia 13 lipca 2007 r., III CSK 180/07, z dnia 10 kwietnia 2014 r., IV CSK 623/13, z dnia 2 grudnia 2014 r., II CSK 376/14, z dnia 9 kwietnia 2015 r., V CSK 547/14). Bliższa analiza wniosku nie pozwalała uznać, by w sprawie zakończonej zaskarżonym wyrokiem wystąpiły twierdzone przyczyny kasacyjne. Przytoczone i rozwinięte we wniosku wątpliwości, w zestawieniu z zarzutami skargi i przedmiotem postępowania przed Sądami meriti , odnosiły się do konsekwencji zawarcia w umowie kredytowej powiązanej z walutą obcą (frankiem szwajcarskim) postanowień umownych wyrażających ryzyko walutowe i odsyłających do tabel kursowych banku przy przeliczeniu waluty obcej na złote polskie i odwrotnie. Problematyka ta nie stanowi novum i była nie tylko wielokrotnie, lecz także wszechstronnie podejmowana w nowszej judykaturze Sądu Najwyższego w odniesieniu do zbliżonych treścią umów kredytowych oraz w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, co doprowadziło do utrwalenia się jednolitych kierunków orzeczniczych (por. np. uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 7 maja 2021 r., III CZP 6/21, OSNC 2021, nr 9, poz. 56, wyroki Sądu Najwyższego z dnia 11 grudnia 2019 r., V CSK 382/18, OSNC-ZD 2021, nr 2, poz. 20, z dnia 10 maja 2022 r., II CSKP 163/22, z dnia 13 maja 2022 r., II CSKP 464/22, z dnia 13 maja 2022 r., II CSKP 405/22, z dnia 20 czerwca 2022 r., II CSKP 701/22, z dnia 9 września 2022 r., II CSKP 794/22, z dnia 26 stycznia 2023 r., II CSKP 722/22, z dnia 20 lutego 2023 r., II CSKP 809/22, z dnia 25 maja 2023 r., II CSKP 1311/22, z dnia 28 lipca 2023 r., II CSKP 611/22, z dnia 25 października 2023 r., II CSKP 820/23, z dnia 29 listopada 2023 r., II CSKP 1460/22 oraz II CSKP 1753/22, i z dnia 19 stycznia 2024 r., II CSKP 874/22 oraz II CSKP 36/23; postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 23 sierpnia 2022 r., I CSK 1669/22, z dnia 27 kwietnia 2023 r., I CSK 3629/22, z dnia 8 grudnia 2023 r., I CSK 5651/22 i z dnia 29 maja 2024 r., I CSK 2038/23 oraz powołane tam dalsze orzecznictwo Sądu Najwyższego ; w judykaturze Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej zob. zwłaszcza wyroki z dnia 29 kwietnia 2021 r., C-19/20, I.W., R.W. przeciwko Bank BPH S.A., ECLI:EU:C:2021:341, z dnia 18 listopada 2021 r., C-212/20, M.P., B.P. przeciwko „A.”, ECLI:EU:C:2021:934, z dnia 16 marca 2023 r., C-6/22, M.B.,U.B., M.B. przeciwko X S.A., ECLI:EU:C:2023:216 i z dnia 23 listopada 2023 r., C-321/22, ZL, KU, KM przeciwko Provident Polska S.A., ECLI:EU:C:2023:911). W zakresie, w jakim powołane przyczyny kasacyjne odnosiły się do przepisów składających się na ogólny reżim nieważności czynności prawnych ( art. 58 § 1 w związku z art. 353 1 k.c. i art. 58 § 2 k.c.), należało zauważyć, że choć rozważania zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku częściowo odbiegały w tej materii od dominującego stanowiska Sądu Najwyższego, Sąd Apelacyjny stwierdził, że podstawą uwzględnienia powództwa było przede wszystkim stwierdzenie, iż postanowienia umowy miały niedozwolony charakter, a ich eliminacja – z racji ich treści – musiała prowadzić do ustalenia nieważności umowy. Zapatrywanie to wpisuje się w utrwalony pogląd, według którego, po pierwsze, określenie wysokości należności obciążającej kredytobiorcę w umowie kredytu powiązanej z walutą obcą z odwołaniem do kursu waluty obcej ustalanego jednostronnie przez bank, bez wskazania obiektywnych kryteriów jego oznaczania, jest nietransparentne, pozostawia pole do arbitralnego działania banku i w ten sposób obarcza kredytobiorcę nieprzewidywalnym ryzykiem oraz narusza równorzędność stron umowy kredytu, a po drugie, po wyeliminowaniu z umowy kredytu powiązanej z walutą obcą niedozwolonych postanowień określających wysokość należności obciążającej kredytobiorcę z odwołaniem do kursu waluty obcej ustalanego jednostronnie przez bank, utrzymanie umowy w mocy w pozostałym zakresie nie jest możliwe, zarówno w przypadku umów indeksowanych, jak i denominowanych w walucie obcej (por. – obok orzecznictwa powołanego wcześniej – m.in. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 19 stycznia 2024 r., II CSKP 874/22, z dnia 24 maja 2024 r., II CSKP 1560/22, z dnia 6 września 2024 r., II CSKP 1644/22 i z dnia 11 marca 2025 r., II CSKP 2021/22 oraz powołaną tam dalszą judykaturę). W zestawieniu z przywołanym orzecznictwem unijnym, jak również ugruntowaną judykaturą Sądu Najwyższego, wniosek nie ujawniał w konsekwencji potrzeby kolejnej wypowiedzi orzeczniczej Sądu Najwyższego w objętej nim materii, z uwzględnieniem publicznoprawnych, ponadindywidualnych funkcji skargi kasacyjnej. Z tych względów, na podstawie art. 398 9 § 2 w związku z art. 98 § 1-1 1 , art. 108 § 1, art. 391 § 1 i art. 398 21 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji. Paweł Grzegorczyk (K.G.) [a.ł]
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę