I CSK 174/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że nie wykazała ona istnienia przesłanek uzasadniających jej rozpoznanie.
Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną uczestnika postępowania od postanowienia Sądu Okręgowego, które oddaliło apelację uczestnika od postanowienia Sądu Rejonowego w sprawie o wykreślenie roszczenia z księgi wieczystej. Uczestnik domagał się przyjęcia skargi do rozpoznania, wskazując na naruszenia proceduralne. Sąd Najwyższy uznał, że wskazane przez skarżącego przyczyny nieważności postępowania nie uzasadniają przyjęcia skargi, a kwestia stosowania przepisów wieczystoksięgowych nie stanowiła podstawy do uwzględnienia skargi.
Sąd Najwyższy w składzie sędzi Iwony Koper rozpoznał skargę kasacyjną uczestnika postępowania, M. Spółki z o.o. w W., od postanowienia Sądu Okręgowego w W. z dnia 22 sierpnia 2013 r., które oddaliło apelację uczestnika od postanowienia Sądu Rejonowego w W. z dnia 7 marca 2013 r. Sprawa dotyczyła wniosku P. Ś. o wykreślenie roszczenia wpisanego na rzecz uczestnika w księdze wieczystej. Uczestnik w skardze kasacyjnej domagał się jej przyjęcia do rozpoznania, powołując się na przesłanki z art. 398^9 § 1 pkt 1, 2, 3 i 4 k.p.c., w tym na nieważność postępowania z powodu pozbawienia strony możności obrony swych praw. Sąd Najwyższy uznał, że wskazane przez skarżącego przyczyny nieważności postępowania nie uzasadniają przyjęcia skargi do rozpoznania. Podkreślono, że samo zastosowanie przepisów wieczystoksięgowych nie stanowi wadliwości procesowej sądu, a nieuwzględnienie wniosków dowodowych strony nie zawsze prowadzi do nieważności postępowania. Sąd Najwyższy stwierdził również, że zagadnienie prawne związane z art. 19 ust. 3 ustawy o księgach wieczystych i hipotece nie było w sprawie stosowane, a stanowisko Sądu Okręgowego znajduje potwierdzenie w orzecznictwie. Wobec braku podstaw do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, Sąd Najwyższy odmówił jej przyjęcia i oddalił wniosek o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, samo zastosowanie przepisów wieczystoksięgowych nie stanowi wadliwości procesowej sądu, a nieuwzględnienie wniosków dowodowych strony nie zawsze prowadzi do nieważności postępowania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że pozbawienie strony możności obrony swych praw polega na braku możliwości udziału w postępowaniu z powodu wadliwości procesowych. Samo zastosowanie przepisów proceduralnych, nawet jeśli strona kwestionuje ich zasadność, nie jest wadliwością procesową sądu. Podobnie, nieuwzględnienie wniosków dowodowych strony nie zawsze skutkuje nieważnością postępowania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania
Strona wygrywająca
M. Spółka z o.o. w W. (uczestnik postępowania)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. Ś. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| M. Spółka z o.o. w W. | spółka | uczestnik postępowania |
Przepisy (8)
Główne
k.p.c. art. 398^9 § § 1 pkt 1, 2, 3 i 4
Kodeks postępowania cywilnego
Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
u.k.w.h. art. 19 § ust. 3
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Dotyczy wpisu do księgi wieczystej roszczenia przyszłego lub warunkowego.
Pomocnicze
k.p.c. art. 379 § pkt 5
Kodeks postępowania cywilnego
Definiuje nieważność postępowania z powodu pozbawienia strony możności obrony swych praw.
k.p.c. art. 378 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zakresu rozpoznania apelacji.
k.p.c. art. 382
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy rozpoznania sprawy przez sąd drugiej instancji.
k.p.c. art. 217 § § 1 i 2
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje kwestie przeprowadzania dowodów.
k.p.c. art. 381
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy przeprowadzania dowodów w postępowaniu apelacyjnym.
k.p.c. art. 520 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje zasady ponoszenia kosztów postępowania w sprawach, w których nie zachodzi spór.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Nieważność postępowania z powodu pozbawienia strony możności obrony swych praw. Naruszenie przepisów proceduralnych przy stosowaniu przepisów wieczystoksięgowych. Niewłaściwa wykładnia art. 19 ust. 3 u.k.w.h.
Godne uwagi sformułowania
Pozbawienie strony możności obrony swych praw (...) polega na tym, że strona na skutek wadliwości procesowych sądu lub strony przeciwnej nie mogła brać i nie brała udziału w postępowaniu lub jego istotnej części samo ich zastosowanie, z czego skarżący wywodzi uniemożliwienie mu obrony swych praw, nie może być uznane za wadliwość procesową sądu roszczenie o przeniesienie własności z umowy przedwstępnej, nie jest roszczeniem przyszłym, o jakim jest mowa w art. 19 ust. 3 u.k.w.h., lecz roszczeniem istniejącym, którego realizacja może nastąpić w przyszłości
Skład orzekający
Iwona Koper
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej, pojęcie nieważności postępowania, stosowanie przepisów o księgach wieczystych w kontekście umów przedwstępnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i interpretacji przepisów wieczystoksięgowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące dopuszczalności skargi kasacyjnej oraz interpretuje przepisy dotyczące ksiąg wieczystych, co jest ważne dla praktyków prawa cywilnego.
“Kiedy Sąd Najwyższy odrzuca skargę kasacyjną? Kluczowe przesłanki i pułapki procesowe.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I CSK 174/14 POSTANOWIENIE Dnia 20 listopada 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Iwona Koper w sprawie z wniosku P. Ś. przy uczestnictwie M. Spółce z o.o. w W. o wykreślenie roszczenia, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 listopada 2014 r., na skutek skargi kasacyjnej uczestnika postępowania od postanowienia Sądu Okręgowego w W. z dnia 22 sierpnia 2013 r., sygn. akt V Ca […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; oddala wniosek wnioskodawcy o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE W sprawie z wniosku P. Ś. z udziałem M. spółki z o.o. w W. o wykreślenie z księgi wieczystej roszczenia wpisanego na rzecz uczestnika Sąd Okręgowy w W. postanowieniem z dnia 22 sierpnia 2013 r. oddalił apelację uczestnika od postanowienia Sądu Rejonowego w W. z dnia 7 marca 2013 r. Postanowienie Sądu Okręgowego zaskarżył skargą kasacyjną uczestnik uzasadniając wniosek o jej przyjęcie do rozpoznania występowaniem przesłanek określonych w art. 398 9 § 1 pkt 1, 2, 3 i 4 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wskazane przez skarżącego przyczyny nieważności postępowania nie uzasadniają przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania ze względu na tę przesłankę. Pozbawienie strony możności obrony swych praw (art. 379 pkt 5 k.p.c.) polega na tym, że strona na skutek wadliwości procesowych sądu lub strony przeciwnej nie mogła brać i nie brała udziału w postępowaniu lub jego istotnej części, jeżeli skutki tych wadliwości nie mogły być usunięte przed wydaniem orzeczenia kończącego postępowanie w danej instancji (m.in. orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 6 marca 1998 r., III CKN 34/98, Prok. I Prawo z 1999 r., nr 5, poz. 41, z dnia 10 maja 2000 r., III CKN 416/98, OSNC 2000, nr 12, poz. 220, z dnia 6 maja 2003 r., I CZ 43/03, nie publ., z dnia 19 marca 2004 r., IV CK 216/03, nie publ.). Sprawa niniejsza rozpoznana została przez Sąd Rejonowy według właściwych dla spraw wieczystoksięgowych przepisów art. 626 1 do 626 13 k.p.c., a samo ich zastosowanie, z czego skarżący wywodzi uniemożliwienie mu obrony swych praw, nie może być uznane za wadliwość procesową sądu. Nie uzasadnia zarzutu nieważności postępowania z powodu pozbawienia strony możności obrony swych praw nieuwzględnienie przez sąd wniosków dowodowych strony chociażby naruszało to przepisy procedury. Pominięcie przez sąd odwoławczy kwestionowanego w apelacji nie uwzględnienia przez sąd pierwszej instancji wniosków dowodowych strony, może być rozważane w ramach sformułowanego w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia art. 378 § 1 k.p.c. w związku z art. 382 k.p.c. i art. 217 § 1 i 2 k.p.c., zaś zaniechanie przeprowadzenia dowodu zgłoszonego po raz pierwszy w instancji odwoławczej może być kwestionowane na podstawie zarzutu naruszenia art. 217 § 2 k.p.c. w związku z art. 381 k.p.c. (m. in. w yroki Sądu Najwyższego z dnia 23 lutego 2001 r., II CKN 395/00 i z dnia 18 paździer nika 2001 r., IV CKN 478/00, nie publ.). Przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania w oparciu o przesłankę z art. 398 9 § 1 pkt 1 k.p.c. wymaga, by przedstawione w niej zagadnienie prawne było istotne, co wyraża się w jego znaczeniu dla rozwoju prawa lub precedensowym charakterze. Przedstawienie okoliczności uzasadniających rozpoznanie skargi kasacyjnej ze względu na występujące w sprawie zagadnienie prawne powinno, poza sformułowaniem tego zagadnienia, wskazywać wątpliwości związane z rozumieniem bądź stosowaniem przepisów prawnych niezbędnych do rozstrzygnięcia sprawy. Przepis art. 19 ust. 3 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece, tekst. jedn. Dz. U. z 2001 r., Nr 124, poz. 1361 ze zm. – dalej jako u.k.w.h.), dotyczący wpisu do księgi wieczystej roszczenia przyszłego lub warunkowego, z którym skarżący wiąże sformułowane zagadnienie prawne, nie był w sprawie stosowany przez sądy orzekające. Stanowisko Sądu Okręgowego, że r oszczenie o przeniesienie własności z umowy przedwstępnej, nie jest roszczeniem przyszłym, o jakim jest mowa w art. 19 ust. 3 u.k.w.h., lecz roszczeniem istniejącym, którego realizacja może nastąpić w przyszłości znajduje potwierdzenie w orzecznictwie Sądu Najwyższego (w yrok Sądu Najwyższego z dnia 13 lipca 2005 r., I CK 28/05, nie publ.). Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania z uwagi na przesłankę z art. 398 § 1 pkt 2 k.p.c. nie odnosi się dokonanej przez Sąd Najwyższy wykładni i nie przytacza argumentacji uzasadniającej jej zmianę. Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 398 9 § 1 pkt 4 k.p.c.), jeżeli bez wątpliwości nastąpiły podnoszone w niej uchybienia lub gdy jest pewne, że miały one wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia, albo też podniesione zarzuty oczywiście uzasadniają wniesioną skargę. Uzasadnienie wniosku o przyjęcie wniesionej skargi do rozpoznania, na tle jej podstaw oraz motywów zaskarżonego postanowienia nie daje podstaw do takiej oceny. Z tych przyczyn na podstawie art. 398 9 § 2 k.p.c. Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji, oddalając wniosek o zasądzenie kosztów postępowania na rzecz wnioskodawcy, wobec braku podstaw do odstąpienia od zasady określonej w art. 520 § 1 k.p.c. [aw]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI