I CSK 165/24

Sąd NajwyższyWarszawa2025-11-06
SNCywilnezobowiązaniaŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnaSąd Najwyższykredyt indeksowanynieważność umowyodsetki ustawoweświadczenie nienależneTSUEkoszty postępowania

Podsumowanie

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej banku do rozpoznania, uznając, że nie wykazał on oczywistej zasadności skargi w kwestii naliczania odsetek od zwróconego świadczenia z nieważnej umowy kredytu.

Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną banku od wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku, który uwzględnił powództwo o ustalenie i zapłatę. Bank domagał się przyjęcia skargi do rozpoznania, argumentując oczywistą zasadność w kwestii naliczania odsetek od zwróconego świadczenia z nieważnej umowy kredytu indeksowanego do waluty obcej. Sąd Najwyższy uznał, że przedstawione przez bank argumenty nie spełniają przesłanki oczywistej zasadności, powołując się na aktualne orzecznictwo TSUE i SN dotyczące naliczania odsetek od świadczenia nienależnego.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej, rozpoznając skargę kasacyjną Banku S.A. w W. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 3 sierpnia 2023 r. (sygn. V ACa 633/22), postanowił odmówić przyjęcia skargi do rozpoznania. Podstawą odmowy było niespełnienie przesłanek określonych w art. 398^9 § 1 k.p.c., w szczególności braku wykazania przez skarżącą spółkę „oczywistej zasadności” skargi. Skarżący bank argumentował, że Sąd Apelacyjny w sposób oczywiście bezzasadny uwzględnił roszczenie powoda o odsetki od kwoty zwrotu świadczenia z nieważnej umowy kredytu indeksowanego. Według banku, zobowiązanie do zwrotu świadczeń powstało dopiero z chwilą wydania prawomocnego wyroku stwierdzającego nieważność umowy. Sąd Najwyższy nie podzielił tego stanowiska, wskazując na aktualne orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (wyrok C-520/21) oraz Sądu Najwyższego (postanowienie I CSK 6772/22), zgodnie z którym naliczanie odsetek ustawowych za opóźnienie w zwrocie świadczenia nienależnego następuje od chwili wezwania do spełnienia świadczenia lub doręczenia pozwu, zgodnie z art. 455 k.c. Sąd uznał, że zgoda konsumenta na nieważność umowy lub pouczenie o jej skutkach nie mają znaczenia, gdy nieważność nie rodzi negatywnych konsekwencji dla konsumenta. W konsekwencji, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania i zasądził od banku na rzecz powoda zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, bank nie wykazał oczywistej zasadności skargi kasacyjnej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że argumentacja banku dotycząca momentu powstania zobowiązania do zwrotu świadczeń z nieważnej umowy kredytu nie spełnia przesłanki oczywistej zasadności skargi. Powołano się na aktualne orzecznictwo TSUE i SN, zgodnie z którym odsetki od świadczenia nienależnego nalicza się od wezwania do zapłaty lub doręczenia pozwu, a zgoda konsumenta na nieważność umowy nie ma znaczenia, gdy nie rodzi ona negatywnych skutków dla konsumenta.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strona wygrywająca

S. J.

Strony

NazwaTypRola
S. J.osoba_fizycznapowód
Bank spółka akcyjna w W.spółkapozwana

Przepisy (3)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów, rozbieżności w orzecznictwie, nieważność postępowania, oczywista uzasadniona skarga).

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^9 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

k.c. art. 455

Kodeks cywilny

Określa moment wymagalności świadczenia w przypadku braku oznaczenia terminu lub wezwania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niespełnienie przez skarżącego przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności brak wykazania oczywistej zasadności. Aktualne orzecznictwo TSUE i SN dotyczące naliczania odsetek od świadczenia nienależnego.

Odrzucone argumenty

Argumentacja banku, że roszczenie odsetkowe powoda było oczywiście bezzasadne, ponieważ zobowiązanie zwrotu świadczeń powstało dopiero z chwilą wydania prawomocnego wyroku stwierdzającego nieważność umowy.

Godne uwagi sformułowania

kwalifikowana postać naruszenia prawa materialnego lub procesowego, polegająca na jego oczywistości widocznej prima facie naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia naliczania odsetek ustawowych za opóźnienie w zwrocie świadczenia nienależnego dokonuje się zgodnie z regułą określoną w art. 455 k.c., tj. od chwili wezwania do spełnienia świadczenia lub od doręczenia pozwu.

Skład orzekający

Grzegorz Misiurek

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności przesłanki oczywistej zasadności, a także kwestia naliczania odsetek od świadczeń z nieważnych umów kredytowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej (odmowa przyjęcia skargi) i konkretnego zagadnienia prawnego związanego z kredytami indeksowanymi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii naliczania odsetek w sporach konsumenckich dotyczących kredytów, co jest tematem aktualnym i budzącym zainteresowanie.

Bank przegrywa w Sądzie Najwyższym: Odsetki od nieważnego kredytu naliczane inaczej niż chciał bank!

Dane finansowe

zwrot kosztów postępowania kasacyjnego: 2700 PLN

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

SN
I CSK 165/24
POSTANOWIENIE
6 listopada 2025 r.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Grzegorz Misiurek
na posiedzeniu niejawnym 6 listopada 2025 r. w Warszawie
‎
w sprawie z powództwa S. J.
‎
przeciwko Bank spółce akcyjnej w W.
‎
o ustalenie i zapłatę,
‎
na skutek skargi kasacyjnej Bank spółki akcyjnej w W.
‎
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku
‎
z 3 sierpnia 2023 r., V ACa 633/22,
odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądza od pozwanej na rzecz powoda tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego 2700,00 (dwa tysiące siedemset) zł z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia pozwanej odpisu postanowienia do dnia zapłaty.
UZASADNIENIE
Zgodnie z art. 398
9
§ 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
Skarżąca wniosła o przyjęcie skargi do rozpoznania w oparciu o  czwartą spośród wymienionych przesłanek.
Odwołanie się do przesłanki oczywistej zasadności skargi kasacyjnej wymaga przedstawienia, w czym wyraża się „oczywista zasadność” skargi oraz argumentacji wykazującej, że istotnie skarga jest oczywiście uzasadniona. Chodzi tu o wykazanie kwalifikowanej postaci naruszenia prawa materialnego lub procesowego, polegającej na jego oczywistości widocznej
prima facie
, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej (zob. m.in. postanowienie SN z 23 listopada 2011 r., III PK 44/11, nie publ.). Celem sformułowania powyższej przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie jest wykazanie jedynie oczywistego naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz sytuacji, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia (zob. postanowienie SN z 6 listopada 2012 r., III SK 16/12, nie publ.).
Według skarżącej, Sąd Apelacyjny w sposób oczywiście  bezzasadny uwzględnił roszczenie odsetkowe powoda  od zasądzonej kwoty z tytułu zwrotu świadczenia spełnionego w wykonaniu nieważnej umowy kredytu indeksowanego do waluty obcej, w sytuacji w której zobowiązanie zwrotu świadczeń obu stron powstało i stało się wymagalne dopiero z momentem wydania prawomocnego wyroku stwierdzającego nieważność umowy, względnie podjęcia przez kredytobiorcę wiążącej decyzji w przedmiocie ewentualnego sanowania niedozwolonych klauzul umownych, bądź zaakceptowania konsekwencji całkowitej nieważności umowy kredytu.
Przytoczone zapatrywanie skarżącej nie stanowi dostatecznej podstawy do, że przesłanka oczywistej zasadności skargi kasacyjnej został wykazana.
W świetle aktualnego orzecznictwa (zob. m.in. wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 15 czerwca 2023 r., C-520/21 oraz postanowienie Sądu Najwyższego z 29 września 2023 r., I CSK 6772/22, nie budzi wątpliwości, że naliczania odsetek ustawowych za opóźnienie w zwrocie świadczenia nienależnego dokonuje się zgodnie z regułą określoną w art. 455 k.c., tj. od chwili wezwania do spełnienia świadczenia lub od doręczenia pozwu.  Zgoda konsumenta na nieważność umowy kredytowej oraz pouczenie o skutkach tej nieważności mogą mieć znaczenie jedynie w sytuacji, w której nieważność umowy rodzi negatywne skutki dla konsumenta, co w sprawie niniejszej nie miało miejsca.
Z tych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 398
9
§ 2 k.p.c.).
Grzegorz Misiurek
‎
(A.T.)
[r.g.]

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę