I CSK 141/13

Sąd Najwyższy2013-11-06
SNCywilneochrona dóbr osobistychŚrednianajwyższy
zadośćuczynieniekrzywda niemajątkowaśmierć osoby bliskiejskarga kasacyjnaSąd Najwyższyprawo cywilnedobra osobisteart. 448 k.c.art. 446 k.c.

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że zagadnienie przyznania zadośćuczynienia za krzywdę niemajątkową członkom rodziny zmarłego przed 3 sierpnia 2008 r. jest jednolicie rozstrzygnięte w orzecznictwie.

Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 6 listopada 2013 r. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej strony pozwanej w sprawie o zapłatę. Skarga dotyczyła możliwości przyznania zadośćuczynienia za krzywdę niemajątkową członkom rodziny zmarłego, którego śmierć nastąpiła przed wprowadzeniem art. 446 § 4 k.c. Sąd uznał, że zagadnienie to jest jednolicie rozstrzygnięte w orzecznictwie SN, zgodnie z uchwałą III CZP 32/11, co wyklucza potrzebę wykładni przepisów.

Sąd Najwyższy w składzie sędziego Tadeusza Wiśniewskiego, rozpoznając skargę kasacyjną strony pozwanej P. S.A. w W. od wyroku Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 26 września 2012 r. (sygn. akt I ACa [...]) w sprawie o zapłatę, postanowił odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Podstawą odmowy było stwierdzenie, że w sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek określonych w art. 398^9 § 1 k.p.c., uzasadniających przyjęcie skargi. Skarżący powoływał się na potrzebę wykładni art. 448 w zw. z art. 23 i 24 k.c. w kontekście przyznania zadośćuczynienia za krzywdę niemajątkową członkom rodziny osoby zmarłej, której śmierć nastąpiła przed wejściem w życie art. 446 § 4 k.c. Sąd Najwyższy podkreślił, że pogląd ten jest już jednolicie rozstrzygnięty w orzecznictwie, począwszy od uchwały z dnia 13 lipca 2011 r. (III CZP 32/11), zgodnie z którym sąd może przyznać takie zadośćuczynienie również w przypadku śmierci przed 3 sierpnia 2008 r. Wykładnia zastosowana przez Sąd Apelacyjny była zatem prawidłowa. Wniosek powodów T. i R. P. o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego został oddalony z powodu złożenia odpowiedzi po terminie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, sąd może przyznać najbliższemu członkowi rodziny zmarłego zadośćuczynienie pieniężne za doznaną krzywdę na podstawie art. 448 w związku z art. 24 § 1 k.c., także wtedy, gdy śmierć nastąpiła przed dniem 3 sierpnia 2008 r. wskutek uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołuje się na utrwalone orzecznictwo, w tym uchwałę III CZP 32/11, która jednoznacznie rozstrzygnęła tę kwestię, potwierdzając możliwość przyznania zadośćuczynienia nawet w przypadku śmierci przed datą wejścia w życie art. 446 § 4 k.c.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej

Strony

NazwaTypRola
T. P.osoba_fizycznapowód
R. P.osoba_fizycznapowód
E. S.osoba_fizycznapowód
P. S.A. w W.spółkapozwany

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy.

k.c. art. 448

Kodeks cywilny

Podstawa przyznania zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych.

Pomocnicze

k.c. art. 23

Kodeks cywilny

Określa dobra osobiste podlegające ochronie.

k.c. art. 24 § § 1

Kodeks cywilny

Określa środki ochrony dóbr osobistych, w tym możliwość żądania zadośćuczynienia.

k.c. art. 446 § § 4

Kodeks cywilny

Przepis wprowadzony 3 sierpnia 2008 r., regulujący możliwość przyznania zadośćuczynienia najbliższym członkom rodziny zmarłego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Jednolite orzecznictwo Sądu Najwyższego w kwestii przyznawania zadośćuczynienia za krzywdę niemajątkową członkom rodziny zmarłego, nawet jeśli śmierć nastąpiła przed wejściem w życie art. 446 § 4 k.c.

Odrzucone argumenty

Potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów w kontekście przyznawania zadośćuczynienia za krzywdę niemajątkową członkom rodziny zmarłego, którego śmierć nastąpiła przed 3 sierpnia 2008 r.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. podniesione zagadnienie jest już jednolicie rozstrzygane w orzecznictwie Sądu Najwyższego.

Skład orzekający

Tadeusz Wiśniewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ugruntowana wykładnia przepisów dotyczących zadośćuczynienia za krzywdę niemajątkową w przypadku śmierci osoby bliskiej, która nastąpiła przed wejściem w życie art. 446 § 4 k.c."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy śmierć nastąpiła przed 3 sierpnia 2008 r. i była wynikiem uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie dotyczy ważnej kwestii zadośćuczynienia za krzywdę niemajątkową, ale jego wartość contentowa jest ograniczona przez fakt, że Sąd Najwyższy jedynie potwierdza utrwaloną linię orzeczniczą, nie wprowadzając nowych interpretacji.

Czy można dochodzić zadośćuczynienia za śmierć bliskiego, jeśli zdarzenie miało miejsce przed 2008 rokiem? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I CSK 141/13
POSTANOWIENIE
Dnia 6 listopada 2013 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Tadeusz Wiśniewski
w sprawie z powództwa T. P., R. P. i E. S.
‎
przeciwko P. S.A. w W.
‎
o zapłatę,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 6 listopada 2013 r.,
‎
na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej
‎
od wyroku Sądu Apelacyjnego w […]
‎
z dnia 26 września 2012 r., sygn. akt I ACa […],
odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; oddala wniosek powodów T. i R. P. o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Zgodnie z art. 398
9
§ 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
W sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Skarżący opiera wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej na potrzebie wykładni art. 448 w zw. z art. 23 i 24 k.c. budzącej poważne wątpliwości w kontekście możliwości przyznania członkom rodziny osoby zmarłej zadośćuczynienia za krzywdę niemajątkową wynikająca ze śmierci osoby bliskiej, która nastąpiła przed dniem wprowadzenia do kodeksu cywilnego art. 446 § 4 k.c. (tj. przed 3 sierpnia 2008 r.).
Wniosku skarżącego nie sposób jednak podzielić, gdyż podniesione zagadnienie jest już jednolicie rozstrzygane w orzecznictwie Sądu Najwyższego. Począwszy od uchwały Sądu Najwyższego z dnia 13 lipca 2011 r. (III CZP 32/11, OSNC 2012, nr 1, poz. 10) przyjmuje się, że sąd może przyznać najbliższemu członkowi rodziny zmarłego zadośćuczynienie pieniężne za doznaną krzywdę na podstawie art. 448 w związku z art. 24 § 1 k.c., także wtedy, gdy śmierć nastąpiła  przed dniem 3 sierpnia 2008 r. wskutek uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia. Pogląd ten został powtórzony także w kolejnych judykatach Sądu Najwyższego (por. m.in. wyrok SN z 15 marca 20012 r., I CSK 314/11, nie publ., wyrok SN z 11 lipca 2012 r., II CSK 677/11, nie publ.; uchwała SN  z 7 listopada 2012 r., III CZP 67/12, OSNC 2013, nr 4, poz. 45). Wykładnia zastosowana przez Sąd Apelacyjny w zaskarżonym wyroku była więc prawidłowa i zgodna z utrwalonym poglądem.
Z tych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 398
9
§ 1 k.p.c.
a contrario
).
Wniosek o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego został oddalony ze względu na złożenie odpowiedzi na skargę kasacyjną po upływie ustawowego terminu.
aw
jw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI