Orzeczenie · 2026-03-26

I CSK 1402/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2026-03-26
SNCywilneprawo rzeczoweŚrednianajwyższy
zasiedzenienieruchomościposiadanie samoistneciągłość posiadaniaprzeszkoda przemijającaskarga kasacyjnaSąd Najwyższy

Sprawa dotyczyła wniosku o zasiedzenie nieruchomości, który został pierwotnie uwzględniony przez Sąd Rejonowy w Nowej Soli. Sąd Rejonowy stwierdził, że wnioskodawczyni D.D. nabyła przez zasiedzenie własność nieruchomości gruntowej oraz budynków. Jednakże, na skutek apelacji jednego z uczestników postępowania, Sąd Okręgowy w Zielonej Górze zmienił zaskarżone postanowienie i oddalił wniosek. Wnioskodawczyni złożyła skargę kasacyjną, wskazując na potrzebę wykładni przepisów prawnych dotyczących zasiedzenia, w szczególności art. 172 k.c. w zw. z art. 336 k.c. i art. 340 zd. 1 k.c. Podniosła, że posiadacz samoistny, który z przyczyn losowych musiał tymczasowo zaspokoić swoje potrzeby mieszkaniowe gdzie indziej, nie powinien tracić statusu posiadacza samoistnego z powodu przerwania ciągłości posiadania. Sąd Najwyższy, rozpatrując wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, przypomniał przesłanki określone w art. 398^9 § 1 k.p.c. Stwierdził, że wnioskodawczyni nie wykazała istnienia istotnego zagadnienia prawnego ani potrzeby wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie. Sąd Najwyższy podkreślił, że przerwa w posiadaniu spowodowana przeszkodą przemijającą nie przerywa posiadania, ale wymaga oceny w kontekście konkretnych okoliczności sprawy. W ocenie Sądu Najwyższego, z ustaleń faktycznych nie wynikało w sposób oczywisty, że niemożność posiadania przez wnioskodawczynię w spornym okresie była spowodowana przeszkodą przemijającą. Ponadto, Sąd Najwyższy nie stwierdził innych podstaw do przyjęcia skargi, takich jak nieważność postępowania. W konsekwencji, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności w kontekście wykazywania potrzeby wykładni przepisów prawnych i istnienia rozbieżności w orzecznictwie.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wnioskodawczyni i ogólnych przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej, a nie rozstrzygnięcia merytorycznego w sprawie zasiedzenia.

Zagadnienia prawne (1)

Czy w świetle art. 172 k.c. w zw. z art. 336 k.c. i art. 340 zd. 1 k.c. posiadacz samoistny nieruchomości, który z przyczyn losowych (np. zawalenie się dachu w budynku mieszkalnym) był zmuszony na czas nieokreślony zaspokoić swoje potrzeby mieszkaniowe w innym miejscu i przez to wstrzymać aktywny sposób gospodarowania na tej nieruchomości, traci atrybut posiadacza samoistnego wskutek przerwania ciągłości posiadania?

Odpowiedź sądu

Nie, ale przerwa w posiadaniu musi być spowodowana przeszkodą przemijającą, a jej ocena zależy od okoliczności konkretnej sprawy. W tej sprawie nie wykazano, że niemożność posiadania była spowodowana przeszkodą przemijającą.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że do zasiedzenia konieczne jest posiadanie samoistne i nieprzerwane. Przerwa w posiadaniu spowodowana przeszkodą przemijającą nie przerywa posiadania. Jednakże, aby skarga kasacyjna została przyjęta do rozpoznania z tego powodu, należy wykazać istnienie rozbieżności w orzecznictwie lub potrzebę wykładni przepisów. W tej sprawie wnioskodawczyni nie wykazała, że niemożność posiadania była spowodowana przeszkodą przemijającą, a tym samym nie spełniła przesłanek do przyjęcia skargi kasacyjnej.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
D.D.osoba_fizycznawnioskodawczyni
M.W.osoba_fizycznauczestnik postępowania
M.B.osoba_fizycznauczestnik postępowania
B.S.osoba_fizycznauczestnik postępowania
M.T.osoba_fizycznauczestnik postępowania
K.S.osoba_fizycznauczestnik postępowania
J.R.osoba_fizycznauczestnik postępowania
E.B.osoba_fizycznauczestnik postępowania
A.B.osoba_fizycznauczestnik postępowania
B.W.osoba_fizycznauczestnik postępowania

Przepisy (7)

Główne

k.c. art. 340 § zd. 1

Kodeks cywilny

Przeszkoda przemijająca, spowodowana czynnikami obiektywnymi, np. utrata władania łąką zalaną przez wodę w czasie powodzi, przerwa w posiadaniu spowodowana służbą wojskową, chorobą czy inną przeszkodą, co do której można na podstawie doświadczenia życiowego i powszechnej znajomości rzeczy przewidywać, że ma charakter czasowy i wcześniej czy później ustąpi, nie przerywa posiadania.

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

Pomocnicze

k.c. art. 172

Kodeks cywilny

k.c. art. 336

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie potrzeby wykładni przepisów wymaga wykazania konkretnego przepisu, przedmiotu rozbieżnej wykładni, przytoczenia orzeczeń sądów lub wyjaśnienia, dlaczego dorobek doktryny i orzecznictwa jest niewystarczający, a także wykazania związku między oczekiwaną wykładnią a wynikiem postępowania.

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Nie stwierdzono innych przyczyn uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności nieważności postępowania.

k.p.c. art. 339

Kodeks postępowania cywilnego

Domniemanie posiadania samoistnego.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości i rozbieżności w orzecznictwie (art. 398^9 § 1 pkt 2 k.p.c.) w zakresie przerwania ciągłości posiadania samoistnego z powodu tymczasowego zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych w innym miejscu.

Godne uwagi sformułowania

skarga kasacyjna, nadzwyczajny środek zaskarżenia prawomocnych orzeczeń, będzie pełnić przypisane jej funkcje publicznoprawne. • Oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na potrzebie wykładni przepisów prawa budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów (art. 398^9 § 1 pkt 2 k.p.c.) wymaga wykazania jaki konkretny przepis prawa, zastosowany w danej sprawie, jest przedmiotem rozbieżnej wykładni w judykaturze sądowej i na czym rozbieżność ta polega... • Faktyczne władanie rzeczą jako przesłanka posiadania samoistnego, jest warunkiem sine qua non skutecznego powołania się na domniemanie z art. 339 k.p.c. • O posiadaniu samoistnym przesądza zatem corpus i animus posiadacza, o czym decydują okoliczności faktyczne o charakterze zewnętrznym, tj. zachowanie się posiadacza dostrzegalne dla innych osób, za pomocą którego posiadacz demonstruje swoją wolę wykonywania pełnego władztwa nad rzeczą dla siebie (cum animo rem sibi habendi). • Posiadanie samoistne, aby doprowadzić do skutku w postaci nabycia prawa własności w drodze zasiedzenia, musi być także ciągłe, przy czym niemożność posiadania wywołana przez przeszkodę przemijającą nie przerywa posiadania (art. 340 zd. drugie k.c.).

Skład orzekający

Agnieszka Jurkowska-Chocyk

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności w kontekście wykazywania potrzeby wykładni przepisów prawnych i istnienia rozbieżności w orzecznictwie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wnioskodawczyni i ogólnych przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej, a nie rozstrzygnięcia merytorycznego w sprawie zasiedzenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych ze względu na szczegółowe omówienie przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, co jest kluczowe w praktyce.

Kiedy Sąd Najwyższy przyjmie Twoją skargę kasacyjną? Kluczowe przesłanki i błędy we wniosku.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst