I CSK 1298/23

Sąd NajwyższyWarszawa2023-10-31
SNCywilnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
skarga kasacyjnaupadłośćzawieszenie postępowaniaprawomocnośćSąd Najwyższyk.p.c.

Sąd Najwyższy odmówił uchylenia postanowienia o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zawieszenia postępowania, mimo ogłoszenia upadłości pozwanej po wydaniu postanowienia.

Pozwana wniosła skargę kasacyjną, a Sąd Najwyższy odmówił jej przyjęcia do rozpoznania. Następnie syndyk masy upadłości zawiadomił o ogłoszeniu upadłości pozwanej po wydaniu postanowienia o odmowie przyjęcia skargi. Sąd Najwyższy odmówił jednak uchylenia swojego postanowienia i zawieszenia postępowania, wskazując, że przepisy o zawieszeniu postępowania w przypadku masy upadłości nie mają zastosowania do prawomocnego postanowienia o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej.

Sąd Najwyższy rozpatrywał wniosek syndyka masy upadłości o uchylenie postanowienia z dnia 3 sierpnia 2023 r. i zawieszenie postępowania kasacyjnego. Pozwana K.D. wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi. Postanowieniem z 3 sierpnia 2023 r. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia tej skargi do rozpoznania. Następnie syndyk masy upadłości zawiadomił o ogłoszeniu upadłości pozwanej jako osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej, które nastąpiło przed wydaniem postanowienia o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 174 § 1 pkt 4 k.p.c. i art. 174 § 2 k.p.c., stwierdził, że zawieszenie postępowania w przypadku masy upadłości ma skutek od chwili zdarzenia, które je spowodowało, i sąd z urzędu uchyla orzeczenia wydane po tym zdarzeniu. Jednakże, Sąd Najwyższy podkreślił, że art. 174 § 2 zdanie drugie k.p.c. może być stosowany dopóty, dopóki nie doszło do prawomocnego zakończenia postępowania. Postanowienie o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania staje się prawomocne formalnie w chwili jego wydania, wobec czego nie ma do niego zastosowania art. 174 § 2 k.p.c., nawet jeśli zdarzenie (upadłość) nastąpiło wcześniej, a sąd o nim nie wiedział. Sąd Najwyższy przywołał również orzecznictwo wskazujące, że takie postanowienie nie może być podważone w drodze skargi o wznowienie postępowania. Z tych względów Sąd Najwyższy odmówił uchylenia postanowienia i zawieszenia postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, postanowienie o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania staje się prawomocne formalnie w chwili jego wydania, wobec czego nie ma do niego zastosowania art. 174 § 2 k.p.c. dotyczący zawieszenia postępowania w przypadku masy upadłości, nawet jeśli zdarzenie to nastąpiło przed wydaniem postanowienia, o którym sąd nie wiedział.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że art. 174 § 2 k.p.c. ma zastosowanie dopóki postępowanie nie jest prawomocnie zakończone. Postanowienie o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej jest prawomocne z chwilą wydania, co wyłącza możliwość jego uchylenia i zawieszenia postępowania na podstawie przepisów o upadłości, nawet jeśli upadłość nastąpiła wcześniej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa uchylenia postanowienia i zawieszenia postępowania

Strona wygrywająca

Sąd Najwyższy (utrzymanie w mocy postanowienia)

Strony

NazwaTypRola
J.D.osoba_fizycznapowód
K.D.osoba_fizycznapozwana
syndyk masy upadłości K.D.innewnioskodawca

Przepisy (3)

Główne

k.p.c. art. 174 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd zawiesza postępowanie, jeżeli postępowanie dotyczy masy upadłości.

k.p.c. art. 174 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Zawieszając postępowanie, sąd z urzędu uchyla orzeczenia wydane po nastąpieniu zdarzenia powodującego zawieszenie, chyba że nastąpiło ono po zamknięciu rozprawy. Przepis ten może być stosowany dopóty, dopóki nie doszło do prawomocnego zakończenia postępowania. Postanowienie o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania staje się prawomocne formalnie w chwili jego wydania.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398 § 12

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postanowienie o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania jest prawomocne z chwilą wydania. Przepisy o zawieszeniu postępowania w przypadku masy upadłości nie mają zastosowania do prawomocnych postanowień.

Odrzucone argumenty

Upadłość pozwanej nastąpiła przed wydaniem postanowienia o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej, co powinno skutkować zawieszeniem postępowania i uchyleniem postanowienia.

Godne uwagi sformułowania

Postanowienie Sądu Najwyższego o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania staje się prawomocne formalnie w chwili jego wydania, wobec czego nie ma do niego zastosowania art. 174 § 2 k.p.c., choćby przed jego wydaniem zaistniało zdarzenie określone w art. 174 § 1 pkt 4 k.p.c., o którym Sąd Najwyższy nie wiedział lub którego nie uwzględnił.

Skład orzekający

Marcin Łochowski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o zawieszeniu postępowania w przypadku masy upadłości w kontekście prawomocnych postanowień Sądu Najwyższego o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy upadłość nastąpiła po wydaniu postanowienia o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej, ale przed jego uprawomocnieniem się w sposób umożliwiający zastosowanie art. 174 § 2 k.p.c.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia procesowego związanego z upadłością i jej wpływem na postępowanie kasacyjne, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego.

Upadłość pozwanej nie uchyli postanowienia SN o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Kluczowa jest prawomocność.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I CSK 1298/23
POSTANOWIENIE
31 października 2023 r.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Marcin Łochowski
na posiedzeniu niejawnym 31 października 2023 r. w Warszawie
‎
w sprawie z powództwa J.D.
‎
przeciwko K.D.
‎
o zapłatę,
‎
na skutek wniosku syndyka masy upadłości K.D.,
odmawia uchylenia postanowienia Sądu Najwyższego z          3 sierpnia 2023 r. i zawieszenia postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Pozwana K.D. wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi z 29 sierpnia 2022 r., zaskarżając ten wyrok w całości, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Postanowieniem z 3 sierpnia 2023 r. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Pismem z 28 sierpnia 2023 r. syndyk masy upadłości zawiadomił, że 29 marca 2023 r. została ogłoszona upadłość pozwanej, jako osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 174 § 1 pkt 4 k.p.c. sąd zawiesza postępowanie, jeżeli postępowanie dotyczy masy upadłości.
W takim przypadku zawieszenie ma skutek od chwili zdarzenia, które je spowodowało. Zawieszając postępowanie, sąd z urzędu uchyla orzeczenia wydane po nastąpieniu tego zdarzenia, chyba że nastąpiło ono po zamknięciu rozprawy (art. 174 § 2 k.p.c.). Przepisy te mają zastosowanie w postępowaniu kasacyjnym wprost (zob. art. 398
12
k.p.c.).
Jednak art. 174 § 2 zdanie drugie k.p.c. może być stosowany dopóty, dopóki nie doszło do prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie. Postanowienie Sądu Najwyższego o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania staje się prawomocne formalnie w chwili jego wydania, wobec czego nie ma do niego zastosowania art. 174 § 2 k.p.c., choćby przed jego wydaniem zaistniało zdarzenie określone w art. 174 § 1 pkt 4 k.p.c., o którym Sąd Najwyższy nie wiedział lub którego nie uwzględnił (zob. postanowienie SN z 25 maja 2018 r., I CSK 673/17, OSNC 2019, nr 5, poz. 60, por. jednak postanowienie SN z 21 sierpnia 2014 r., I CSK 727/12). Postanowienie o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania w takiej sytuacji nie może być również podważone w drodze złożenia skargi o wznowienie postępowania (postanowienie SN z 21 sierpnia 2003 r., III CO 9/03, OSNC 2004, nr 4, poz. 68).
Z tych względów Sąd Najwyższy odmówił zawieszenia postępowania i uchylenia postanowienia z 3 sierpnia 2023 r.
(R.N.)
[ms]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI