I CSK 1180/24

Sąd NajwyższyWarszawa2025-04-16
SNCywilnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
skarga kasacyjnaSąd Najwyższypostępowanie cywilneuzasadnienie wyrokuprzepisy proceduralnekoszty postępowania

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z powodu braku oczywistej zasadności, wskazując na błędne powołanie się przez skarżących na nieobowiązujące przepisy dotyczące uzasadnienia wyroku.

Pozwani A.K. i J.K. wnieśli skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego w Tarnobrzegu, domagając się jej przyjęcia do rozpoznania z powodu oczywistej zasadności. Argumentowali, że Sąd drugiej instancji nie rozważył dostatecznie zarzutów apelacji dotyczących oceny dowodów i sposobu skonstruowania uzasadnienia. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi, stwierdzając, że skarżący nie wykazali oczywistej zasadności, a ponadto powołali się na nieobowiązujące przepisy dotyczące konstrukcji uzasadnienia wyroku.

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną wniesioną przez pozwanych A.K. i J.K. od wyroku Sądu Okręgowego w Tarnobrzegu, który oddalił ich apelację w sprawie o wydanie nieruchomości. Skarżący domagali się przyjęcia skargi do rozpoznania, wskazując jako podstawę jej oczywistą zasadność. Argumentowali, że Sąd drugiej instancji nie rozważył wystarczająco zarzutów apelacji dotyczących oceny dowodów oraz sposobu skonstruowania uzasadnienia wyroku. Sąd Najwyższy uznał jednak, że przedstawione przez skarżących motywy nie spełniają wymogów do przyjęcia skargi do rozpoznania. Podkreślono, że samo wyrażenie niezadowolenia z rozstrzygnięcia lub powtórzenie zarzutów nie jest wystarczające. Kluczowe było stwierdzenie, że skarżący powołali się na przepisy Kodeksu postępowania cywilnego (art. 328 § 2 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c.), które od listopada 2019 r. nie regulują już konstrukcji uzasadnienia wyroku, a zamiast nich obowiązują inne artykuły (art. 387 § 2¹ pkt 1 i 2 k.p.c. lub art. 327¹ § 1 i 2 w zw. z art. 391 § 1 zd. 1 k.p.c.). Skoro wskazane przez skarżących przepisy nie miały zastosowania, nie mogło dojść do ich naruszenia, co wykluczało tezę o oczywistej zasadności skargi. W konsekwencji, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od skarżących koszty postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna nie może zostać przyjęta do rozpoznania na podstawie przesłanki oczywistej zasadności, jeśli skarżący opierają ją na nieobowiązujących przepisach, które nie mogły zostać naruszone.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że powołanie się przez skarżących na przepisy art. 328 § 2 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. jako podstawę zarzutu naruszenia prawa, które nie obowiązywały w dacie wniesienia pozwu, wyklucza możliwość stwierdzenia oczywistej zasadności skargi. Skoro przepisy te nie miały zastosowania, nie mogło dojść do ich naruszenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strona wygrywająca

M.S. i K.S.

Strony

NazwaTypRola
M.S.osoba_fizycznapowód
K.S.osoba_fizycznapowód
A.K.osoba_fizycznapozwany
J.K.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 398 § 9

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.p.c. art. 378 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 328 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 391 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 233 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 233 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 387 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

dotyczy konstrukcji uzasadnienia wyroku sądu drugiej instancji (obowiązujący)

k.p.c. art. 327 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

dotyczy konstrukcji uzasadnienia wyroku sądu drugiej instancji (obowiązujący)

Argumenty

Skuteczne argumenty

Powołanie się przez skarżących na nieobowiązujące przepisy dotyczące konstrukcji uzasadnienia wyroku sądu drugiej instancji. Brak wykazania przez skarżących oczywistej zasadności skargi kasacyjnej w rozumieniu art. 398⁹ § 1 pkt 4 k.p.c.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia przez Sąd Okręgowy art. 378 § 1 w zw. z art. 328 § 1 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. poprzez niedostateczne rozważenie zarzutów apelacji związanych z oceną dowodów. Zarzut naruszenia przez Sąd Okręgowy art. 233 § 1 i art. 233 § 2 k.p.c.

Godne uwagi sformułowania

Oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na przesłance unormowanej w art. 398⁹ § 1 pkt 4 k.p.c. wymaga wykazania niewątpliwej, widocznej prima facie sprzeczności przyjętej przez Sąd drugiej instancji wykładni lub zastosowania prawa z brzmieniem przepisów lub powszechnie przyjętymi regułami interpretacji prawa. Do przyjęcia skargi do rozpoznania na podstawie wskazanej przyczyny kasacyjnej nie jest wystarczające samo kwalifikowane naruszenie prawa przez Sąd drugiej instancji. W art. 398⁹ § 1 pkt 4 k.p.c. mowa bowiem o oczywistej zasadności skargi, a nie o trafności zarzutu. Sposób konstrukcji uzasadnienia wyroku sądu drugiej instancji nie jest normowany przez – wskazane przez pozwanych w zarzucie skargi oraz uzasadnieniu wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania – art. 328 § 2 w zw. z art. 391 § 1 zd. 1 k.p.c., lecz przez art. 387 § 2¹ pkt 1 i 2 k.p.c. (oraz ewentualnie art. 327¹ § 1 i 2 w zw. z art. 391 § 1 zd. 1 k.p.c.).

Skład orzekający

Beata Janiszewska

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wykazanie, że powołanie się na nieobowiązujące przepisy jako podstawę skargi kasacyjnej uniemożliwia jej przyjęcie do rozpoznania z powodu braku oczywistej zasadności. Podkreślenie znaczenia prawidłowego wskazania podstaw prawnych i ich aktualności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu błędnego wskazania przepisów proceduralnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest precyzyjne stosowanie przepisów proceduralnych, nawet w kontekście skargi kasacyjnej. Błąd w powołaniu się na nieaktualne przepisy może zaważyć na losach sprawy.

Błąd w kodzie prawnym: dlaczego powołanie się na nieaktualne przepisy pogrzebało szanse na kasację?

Dane finansowe

zwrot kosztów postępowania kasacyjnego: 450 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I CSK 1180/24
POSTANOWIENIE
16 kwietnia 2025 r.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Beata Janiszewska
na posiedzeniu niejawnym 16 kwietnia 2025 r. w Warszawie
‎
w sprawie z powództwa M.S. i K.S.
‎
przeciwko A.K. i J.K.
‎
o wydanie nieruchomości,
‎
na skutek skargi kasacyjnej A.K. i J.K.
‎
od wyroku Sądu Okręgowego w Tarnobrzegu
‎
z 23 listopada 2023 r., I Ca 326/23,
1.odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,
2. zasądza od A.K. i J.K. na rzecz M.S. i K.S. kwotę 450 (czterysta pięćdziesiąt) złotych z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia orzeczenia zobowiązanemu do dnia zapłaty, tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
[J.T.]
UZASADNIENIE
Pozwani A.K. i J.K. wnieśli skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego w Tarnobrzegu, którym oddalono apelację skarżących od wyroku Sądu pierwszej instancji w sprawie o wydanie nieruchomości toczącej się z powództwa M.S. i K.S.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Jako przyczynę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący wskazali oczywistą zasadność skargi. Przedstawili przy tym krótki wywód, w którym wyjaśnili, iż uważają wydane w sprawie orzeczenie za niesprawiedliwe. Nawiązali również do zgłoszonego w skardze zarzutu naruszenia art. 378 § 1 w zw.
‎
z art. 328 § 1 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c., podnosząc, że w ich przekonaniu Sąd drugiej instancji nie rozważył dostatecznie głęboko zawartych w apelacji zarzutów związanych z przeprowadzoną przez Sąd Rejonowy oceną dowodów.
Zastrzeżenia pozwanych sprowadzały się przy tym w istocie nie do pominięcia przez Sąd Okręgowy określonych zarzutów apelacji, lecz do sposobu skonstruowania uzasadnienia wyroku Sądu drugiej instancji. Skarżący zdają sobie bowiem sprawę z tego, że wspomniany Sąd dostrzegł wszystkie zarzuty apelacji (zostały one zrelacjonowane na s. 4-5 uzasadnienia zaskarżonego wyroku) oraz odniósł się (na s. 6-7 uzasadnienia) do racji przywołanych przez pozwanych – czemu dali oni wyraz m.in. na s. 3 wniesionego obecnie środka zaskarżenia. Przedmiotem wątpliwości pozwanych pozostawało natomiast to, że – w ich przekonaniu – Sąd Okręgowy powinien był w sposób bardziej szczegółowy wypowiedzieć się co do tez podniesionych w apelacji wywiedzionej w sprawie,
‎
w tym szerzej wyjaśnić przyczyny uznania określonych zarzutów za nietrafne
‎
(w skardze kasacyjnej określonych numerami 4 i 5, lecz w apelacji zawartych
‎
w punkcie 3, obejmującym dwa zarzuty: naruszenia art. 233 § 1
‎
i art. 233 § 2 k.p.c.).
Oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na przesłance unormowanej w art. 398
9
§ 1 pkt 4 k.p.c. wymaga wykazania niewątpliwej, widocznej
prima facie
sprzeczności przyjętej przez Sąd drugiej instancji wykładni lub zastosowania prawa z brzmieniem przepisów lub powszechnie przyjętymi regułami interpretacji prawa. Wnoszący skargę powinien więc zawrzeć w uzasadnieniu wniosku wywód prawny wyjaśniający, w czym wyraża się "oczywista zasadność" skargi i przedstawić odpowiednie argumenty (zob. postanowienie SN z 5 września 2008 r., I CZ 64/08). Oczywista wadliwość kwestionowanego orzeczenia musi występować w ramach podstaw skargi (zob. postanowienie SN z 20 grudnia 2001 r., III CKN 557/01).
Do przyjęcia skargi do rozpoznania na podstawie wskazanej przyczyny kasacyjnej nie jest wystarczające samo kwalifikowane naruszenie prawa przez Sąd drugiej instancji. W art. 398
9
§ 1 pkt 4 k.p.c. mowa bowiem o oczywistej zasadności skargi, a nie o trafności zarzutu. Przytoczone przez skarżącego okoliczności powinny zatem jednoznacznie wskazywać na to, że w zasadniczym postępowaniu skarga kasacyjna zostanie rozstrzygnięta na korzyść strony, która ją wniosła (zob. postanowienie SN z 10 maja 2019 r., I CSK 768/18).
Uzasadnienie wniosku pozwanych wymaganiom tym nie odpowiada, gdyż sprowadza się do wyrażenia niezadowolenia z zapadłego w sprawie rozstrzygnięcia, a także powtórzenia jednego z zarzutów kasacyjnych oraz skróconej, zmodyfikowanej wersji jego uzasadnienia. Skarżący nie przedstawili natomiast argumentacji koniecznej do skutecznego powołania się na przyczynę przewidzianą w art. 398
9
§ 1 pkt 4 k.p.c., zdolnej do przekonania o "oczywistej" zasadności skargi., o czym świadczą dwie zasadnicze kwestie.
Po pierwsze, skarżący nie twierdzą nawet, by zaskarżony wyrok, z uwagi na sposób skonstruowania jego motywów, nie poddawał się kontroli kasacyjnej; nie można więc dociec, jak ewentualne niedostatki uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia miałyby przekładać się na konieczność jego uchylenia lub zmiany.
Po drugie, niezależnie od tego, że wniosek o zaistnieniu wskazanej przez skarżących przyczyny kasacyjnej nie wynika z analizy argumentacji przedstawionej przez pozwanych, należy wskazać, że nie może być uznana za oczywiście uzasadnioną skarga, w której nie wskazano na naruszenie przepisów relewantnych dla uzasadnienia zarzutu mającego świadczyć o oczywistym uchybieniu, którego dopuścił się Sąd drugiej instancji, i – korelatywnie – o oczywistej zasadności wniesionej skargi kasacyjnej. Rzecz w tym, że
de lege lata
sposób konstrukcji uzasadnienia wyroku sądu drugiej instancji nie jest normowany przez – wskazane przez pozwanych w zarzucie skargi oraz uzasadnieniu wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania – art. 328 § 2 w zw. z art. 391 § 1 zd. 1 k.p.c., lecz przez art. 387 § 2
1
pkt 1 i 2 k.p.c. (oraz ewentualnie art. 327
1
§ 1 i 2 w zw. z art. 391 § 1 zd. 1 k.p.c.). Podane w skardze kasacyjnej przepisy już od listopada 2019 r. nie dotyczą konstrukcji uzasadnienia, tymczasem pozew w sprawie złożony został w sierpniu 2022 r. W konsekwencji, skoro wspomniane unormowania nie znajdowały zastosowania w sprawie, to nie mogło dojść do ich naruszenia, mającego tłumaczyć tezę skarżących o oczywistej zasadności skargi kasacyjnej.
Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy uznał, że
‎
z motywów skargi kasacyjnej nie wynika, by zachodziły przyczyny określone w art. 398
9
§ 1 k.p.c., co uzasadniało odmowę przyjęcia tej skargi do rozpoznania. O kosztach orzeczono zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik sprawy, ich wysokość ustalając na podstawie § 2 pkt 4 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 398
9
§ 1 k.p.c., orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
Beata Janiszewska
[J.T.]
[a.ł]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI