I CSK 1140/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że nie zachodzą przesłanki z art. 398^9 § 1 k.p.c., mimo podniesienia przez skarżącego istotnego zagadnienia prawnego dotyczącego związania następcy prawnego umową o arbitraż.
Powód wniósł skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Apelacyjnego w sprawie o zapłatę. Skarżący podniósł istotne zagadnienie prawne dotyczące związania następcy prawnego umową o arbitraż zawartą w umowie dzierżawy. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 398^9 § 1 k.p.c., odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania, wskazując, że w orzecznictwie SN istnieje już ugruntowany pogląd o związaniu zapisem na sąd polubowny następcy prawnego.
Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną wniesioną przez P. spółkę z o.o. s.k.a. od postanowienia Sądu Apelacyjnego w Łodzi w sprawie o zapłatę przeciwko B. spółce z o.o. w Ł. Skarżący domagał się przyjęcia skargi do rozpoznania, wskazując na istotne zagadnienie prawne dotyczące tego, czy następca prawny nabywcy nieruchomości, który na mocy art. 678 § 1 k.c. w zw. z art. 694 k.c. wstąpił w stosunek dzierżawy, jest związany umową o arbitraż zawartą w umowie dzierżawy. Sąd Najwyższy, zgodnie z art. 398^9 § 1 k.p.c., bada przesłanki przyjęcia skargi do rozpoznania, takie jak istnienie istotnego zagadnienia prawnego, potrzeba wykładni przepisów, nieważność postępowania lub oczywista zasadność skargi. W niniejszej sprawie Sąd Najwyższy stwierdził, że w orzecznictwie Sądu Najwyższego istnieje już ugruntowany pogląd o związaniu zapisem na sąd polubowny następcy prawnego, zarówno pod tytułem ogólnym, jak i szczególnym. W związku z tym, że zagadnienie podniesione przez skarżącego nie stanowiło nowej kwestii wymagającej wyjaśnienia, a Sąd Najwyższy zajął już stanowisko w tej sprawie, odmówiono przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Na skutek odmowy przyjęcia skargi, Sąd Najwyższy zasądził od powoda na rzecz pozwanego zwrot kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, następcy prawni zbywcy umowy dzierżawy nie są związani umową procesową, tj. umową o arbitraż, ujętą w dokumencie umowy dzierżawy, jeśli Sąd Najwyższy zajął już stanowisko w tej kwestii i nie zachodzi potrzeba jego zmiany.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, ponieważ podniesione zagadnienie prawne dotyczące związania następcy prawnego umową o arbitraż nie stanowi istotnego zagadnienia prawnego w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c., gdyż Sąd Najwyższy zajął już w orzecznictwie konsekwentne stanowisko w tej kwestii, akceptując pogląd o związaniu zapisem na sąd polubowny następcy prawnego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej
Strona wygrywająca
B. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością spółki komandytowo-akcyjnej w W. | spółka | powód |
| B. spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. | spółka | pozwany |
Przepisy (9)
Główne
k.p.c. art. 398^9 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne; istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów; zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Sąd Najwyższy bada tylko wskazane w skardze kasacyjnej okoliczności uzasadniające wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania.
Pomocnicze
k.p.c. art. 398^9 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania cywilnego
Istotne zagadnienie prawne to zagadnienie objęte podstawami kasacyjnymi, doniosłe z punktu widzenia rozstrzygnięcia sprawy i nierozwiązane dotąd w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może się przyczynić do rozwoju prawa.
k.c. art. 678 § § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 694
Kodeks cywilny
k.p.c. art. 398^9 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 98 § § 1-1^1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 108 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 398^21
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak istotnego zagadnienia prawnego w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c., gdyż Sąd Najwyższy zajął już stanowisko w kwestii związania następcy prawnego umową o arbitraż.
Godne uwagi sformułowania
Skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 398^9 k.p.c., służy koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji celu skargi kasacyjnej. W orzecznictwie Sądu Najwyższego akceptowany jest pogląd o związaniu zapisem na sąd polubowny następcy prawnego nie tylko pod tytułem ogólnym, ale także pod tytułem szczególnym.
Skład orzekający
Ewa Stefańska
przewodniczący-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności w kontekście istnienia istotnego zagadnienia prawnego, gdy orzecznictwo jest już ugruntowane."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji następstwa prawnego w zakresie stosunku dzierżawy i umowy o arbitraż.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia procesowego związanego ze skargą kasacyjną i arbitrażem, co jest interesujące dla prawników specjalizujących się w tych dziedzinach.
“Czy umowa o arbitraż zawarta w umowie dzierżawy wiąże nowego właściciela nieruchomości? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN I CSK 1140/25 POSTANOWIENIE 15 lipca 2025 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Ewa Stefańska na posiedzeniu niejawnym 15 lipca 2025 r. w Warszawie w sprawie z powództwa P. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością spółki komandytowo-akcyjnej w W. przeciwko B. spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. o zapłatę, na skutek skargi kasacyjnej P. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością spółki komandytowo-akcyjnej w W. od postanowienia Sądu Apelacyjnego w Łodzi z 23 października 2024 r., I AGz 189/24, 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2) zasądza od powoda na rzecz pozwanego 2700 zł (dwa tysiące siedemset) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym, z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia niniejszego orzeczenia zobowiązanemu do dnia zapłaty. ag UZASADNIENIE Powód P. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowo-akcyjna w W. wniósł skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Apelacyjnego w Łodzi z 23 października 2024 r. w sprawie przeciwko B. spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. o zapłatę. W odpowiedzi pozwany wniósł o odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądzenie na jego rzecz kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie kwalifikowała się do przyjęcia celem jej merytorycznego rozpoznania. Zgodnie z treścią art. 398 9 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli: (1) w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne; (2) istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów; (3) zachodzi nieważność postępowania lub (4) skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Sąd Najwyższy bada tylko wskazane w skardze kasacyjnej okoliczności uzasadniające wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania, a nie podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie. Skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 398 9 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony – co należy podkreślić – wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 398 9 § 1 pkt 1-4 k.p.c., nie obejmuje zaś merytorycznej oceny skargi kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej z tych przesłanek, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest usprawiedliwione. Jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazano na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, które ujęto w formie pytania: „ Czy w sytuacji, kiedy nabywca nabył nieruchomość w wyniku czynności prawnej o charakterze syngularnym i ex lege wszedł w stosunek dzierżawy na podstawie art. 678 § 1 k.c. w zw. z art. 694 k.c., to zawarta w umowie dzierżawy umowa procesowa, tj. umowa o arbitraż, wiąże następców prawnych strony umowy dzierżawy czy też następcy prawni zbywcy umowy dzierżawy nie są związani umową procesową, tj. umową o arbitraż, ujętą w dokumencie umowy dzierżawy? ” . W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że i stotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 398 9 § 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie objęte podstawami kasacyjnymi, doniosłe z punktu widzenia rozstrzygnięcia sprawy i nierozwiązane dotąd w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może się przyczynić do rozwoju prawa. Powołanie się przez skarżącego na takie zagadnienie wymaga jego sformułowania oraz uzasadnienia występowania w sprawie (zob. postanowienia SN: z 28 listopada 2003 r., II CK 324/03; z 7 czerwca 2005 r., V CSK 3/05; z 13 lipca 2007 r., III CSK 180/07; z 22 listopada 2007 r., I CSK 326/07; z 26 września 2005 r., II PK 98/05, i z 10 maja 2019 r., I CSK 627/18) . Istotne zagadnienie prawne nie występuje, jeżeli Sąd Najwyższy zajął już stanowisko w określonej kwestii, a nie zachodzi potrzeba jego zmiany. W orzecznictwie Sądu Najwyższego akceptowany jest pogląd o związaniu zapisem na sąd polubowny następcy prawnego nie tylko pod tytułem ogólnym, ale także pod tytułem szczególnym (zob. postanowienie SN z 7 listopada 2013 r., V CSK 545/12; uzasadnienie uchwały SN z 13 lipca 2011 r., III CZP 36/11). Związanie zapisem na sąd polubowny osoby trzeciej, wywodzącej swoje prawa od strony takiego zapisu, może mieć miejsce wyłącznie wtedy, gdy między tą stroną a osobą trzecią doszło do następstwa prawnego w zakresie prawa, obowiązku prawnego czy stosunku prawnego, co do którego zapis został sporządzony. Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania . Na podstawie art. 398 9 § 2, art. 98 § 1-1 1 , art. 108 § 1, art. 391 § 1 i art. 398 21 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. (M.T.) [SOP]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI