Orzeczenie · 2022-11-28

I CSK 1015/22

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2022-11-28
SNCywilneprawo rzeczoweŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnaSąd Najwyższydobra wiaraksięgi wieczystenieruchomościdomniemanie prawnewpis do księgi wieczystejkoszty postępowania

Powódka D. F. złożyła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie, który uwzględnił apelacje pozwanych P. sp. z o.o. i G. S.A. w sprawie o zapłatę. Jako podstawę przyjęcia skargi do rozpoznania, powódka wskazała występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego. Zagadnienie to miało dotyczyć możliwości obalenia domniemania dobrej wiary posiadacza nieruchomości gruntowej (art. 7 KC) w sytuacji, gdy do księgi wieczystej dokonano wpisu nowego właściciela, a jednocześnie brak jest wpisów ograniczających prawo własności czy zgody nowego właściciela na korzystanie z nieruchomości przez posiadacza. Sąd Najwyższy, odwołując się do utrwalonego orzecznictwa, podkreślił, że przyczyna kasacyjna z art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c. wymaga poprawnego zidentyfikowania problemu, odniesienia go do konkretnych przepisów, przedstawienia argumentów prowadzących do rozbieżnych ocen oraz wykazania nowości i precedensowego charakteru zagadnienia. Sąd uznał, że przedstawiony przez powódkę problem prawny nie spełnia tych wymogów. Wskazał, że pojęcie dobrej/złej wiary odnosi się do stanu świadomości podmiotu, a jego ustalenie wymaga uwzględnienia licznych okoliczności sprawy, a nie tylko samego faktu wpisu do księgi wieczystej. Ocena dobrej wiary jest zawsze zależna od konkretnego przypadku i nie pozwala na formułowanie uniwersalnych ocen na wysokim stopniu abstrakcji. W związku z tym Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, zasądzając od powódki na rzecz pozwanych zwrot kosztów postępowania kasacyjnego, stosując przy tym art. 102 k.p.c. ze względu na szczególne okoliczności sprawy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu niespełnienia wymogów istotnego zagadnienia prawnego, interpretacja pojęcia dobrej wiary w kontekście wpisów do ksiąg wieczystych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i wymagań formalnych skargi kasacyjnej.

Zagadnienia prawne (1)

Czy wpis nowego właściciela do księgi wieczystej, przy braku wpisów ograniczających prawo własności i braku zgody nowego właściciela na korzystanie z nieruchomości, może stanowić podstawę do obalenia domniemania dobrej wiary posiadacza nieruchomości gruntowej?

Odpowiedź sądu

Nie, sam wpis nowego właściciela do księgi wieczystej nie jest wystarczający do obalenia domniemania dobrej wiary posiadacza nieruchomości. Ocena dobrej wiary zależy od całokształtu okoliczności sprawy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że przedstawione zagadnienie prawne nie spełnia wymogów istotności i nowości wymaganych dla przyjęcia skargi kasacyjnej. Podkreślono, że pojęcie dobrej wiary jest związane ze stanem świadomości, a jego ocena wymaga analizy wszystkich okoliczności faktycznych, a nie tylko samego wpisu do księgi wieczystej. Sformułowanie pytania było zbyt ogólne lub zbyt szczegółowe, aby mogło stanowić istotne zagadnienie prawne o walorze uniwersalnym.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej

Strony

NazwaTypRola
D. F.osoba_fizycznapowódka
P. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w T.spółkapozwana
G. spółka akcyjna w W.spółkapozwana

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 398 § 9

Kodeks postępowania cywilnego

Warunki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, w tym występowanie istotnego zagadnienia prawnego.

Pomocnicze

k.c. art. 7

Kodeks cywilny

Domniemanie dobrej wiary posiadacza nieruchomości.

k.c. art. 224 § 1

Kodeks cywilny

Roszczenia właściciela wobec posiadacza nieruchomości.

k.p.c. art. 390

Kodeks postępowania cywilnego

Przedstawienie zagadnienia prawnego przez sąd odwoławczy.

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada słuszności w zakresie kosztów postępowania.

u.k.w.h. art. 2

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece

Jawność ksiąg wieczystych i zasada rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego dotyczącego obalenia domniemania dobrej wiary posiadacza nieruchomości w związku z wpisem nowego właściciela do księgi wieczystej.

Godne uwagi sformułowania

Problem jurydyczny przedstawiony przez powódkę nie spełnia wymagań stawianych zagadnieniu prawnemu. • Jawność ksiąg wieczystych powoduje, że nikt nie może zasłaniać się nieznajomością wpisów. • Pojęcie dobrej/złej wiary zasadniczo odnosi się do określonego stanu świadomości podmiotu prawa. • Ocena zawsze zależy od okoliczności konkretnego przypadku; zawodne lub wręcz niemożliwe byłoby zatem formułowanie ocen ulokowanych na wysokim stopniu abstrakcji, syntetycznych i uniwersalnych.

Skład orzekający

Beata Janiszewska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu niespełnienia wymogów istotnego zagadnienia prawnego, interpretacja pojęcia dobrej wiary w kontekście wpisów do ksiąg wieczystych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i wymagań formalnych skargi kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne wymogi formalne skargi kasacyjnej i niuanse związane z pojęciem dobrej wiary, co jest cenne dla praktyków prawa cywilnego.

Kiedy wpis do księgi wieczystej nie wystarczy, by udowodnić złą wiarę? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst