I CO 88/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odmówił przekazania sprawy do innego sądu, ponieważ wniosek złożyła strona, a nie sąd, co jest niezgodne z przepisami Kodeksu postępowania cywilnego.
B. P.-W. wniosła o przekazanie spraw rozwodowych i o unieważnienie małżeństwa toczących się przed Sądem Okręgowym w W. do innego sądu, argumentując wyłączenie sędziów z mocy prawa i względy społeczne. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 44¹ k.p.c., odmówił przekazania, wskazując, że wniosek o przekazanie sprawy w trybie art. 44¹ § 1 k.p.c. może być złożony jedynie przez sąd, a nie przez stronę postępowania.
Wnioskodawczyni B. P.-W. złożyła do Sądu Najwyższego wnioski o przekazanie spraw toczących się przed Sądem Okręgowym w W. (sygn. akt II C […] oraz II C [X.]) do innego sądu równorzędnego. Jako podstawę wskazała dobro wymiaru sprawiedliwości, w szczególności społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego (art. 44¹ § 1 k.p.c.). Argumentowała, że sędziowie Sądu Okręgowego w W. są wyłączeni z mocy prawa od orzekania w tych sprawach, ponieważ wytoczyła przeciwko nim powództwo o zapłatę z powodu niezasądzenia alimentów oraz sprawę o ochronę dóbr osobistych. Podniosła również, że jeden z uczestników postępowania jest spokrewniony z byłym sędzią tego sądu. Sąd Najwyższy, analizując przepisy Kodeksu postępowania cywilnego, stwierdził, że art. 44¹ § 2 k.p.c. przewiduje możliwość wystąpienia o oznaczenie sądu właściwego jedynie przez sąd rozpoznający sprawę. Ustawodawca wykluczył legitymację czynną strony lub uczestnika procesowego do bezpośredniego złożenia wniosku do Sądu Najwyższego w tym trybie. W związku z tym, że wniosek został złożony przez uczestniczkę postępowania, a nie przez sąd, Sąd Najwyższy uznał go za wniesiony przez podmiot nieuprawniony i postanowił go oddalić.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, wniosek o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 44¹ § 1 k.p.c. może być złożony jedynie przez sąd rozpoznający sprawę, a nie przez stronę postępowania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na art. 44¹ § 2 k.p.c., który stanowi, że o oznaczenie sądu właściwego może wystąpić sąd właściwy do rozpoznania sprawy. Tym samym ustawodawca wykluczył legitymację czynną strony lub uczestnika procesowego do bezpośredniego inicjowania takich czynności przed Sądem Najwyższym.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odmowa przekazania spraw
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. W. | osoba_fizyczna | powód |
| B. P.-W. | osoba_fizyczna | pozwana |
| B. P.-W. | osoba_fizyczna | powód |
| M. W. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (3)
Główne
k.p.c. art. 44¹ § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis ten przyznaje Sądowi Najwyższemu kompetencję do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu z sądem występującym, jeżeli wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości, w szczególności wzgląd na społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego.
k.p.c. art. 44¹ § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
O oznaczenie sądu właściwego może wystąpić sąd właściwy do rozpoznania sprawy.
Pomocnicze
Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw art. 1
Ustawa z dnia 4 lipca 2019 r. wprowadziła art. 44¹ do Kodeksu postępowania cywilnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wniosek o przekazanie sprawy na podstawie art. 44¹ § 1 k.p.c. może być złożony jedynie przez sąd, a nie przez stronę postępowania.
Odrzucone argumenty
Sędziowie Sądu Okręgowego w W. są wyłączeni z mocy prawa od orzekania w sprawach. Względy społeczne i postrzeganie sądu jako organu bezstronnego. Pokrewieństwo jednego z uczestników z byłym sędzią Sądu Okręgowego w W.
Godne uwagi sformułowania
dobro wymiaru sprawiedliwości społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego podmiot pozbawiony legitymacji czynnej do inicjowania czynności Sądu Najwyższego
Skład orzekający
Dariusz Dończyk
SSN
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 44¹ k.p.c. dotyczącego przekazania sprawy przez Sąd Najwyższy na wniosek sądu, a nie strony."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy strona próbuje bezpośrednio wnioskować o przekazanie sprawy do Sądu Najwyższego w trybie art. 44¹ k.p.c.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa dotyczy kwestii proceduralnej związanej z legitymacją strony do złożenia wniosku o przekazanie sprawy. Choć ważna dla prawników procesualistów, nie zawiera nietypowych faktów ani zaskakującego rozstrzygnięcia dla szerszej publiczności.
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN Sygn. akt I CO 88/21 POSTANOWIENIE Dnia 27 sierpnia 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Dończyk w sprawie z powództwa M. W. przeciwko B. P.-W. o rozwód, oraz z powództwa B. P.-W. przeciwko M. W. o unieważnienie małżeństwa po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 27 sierpnia 2021 r., wniosku pozwanej o przekazanie sprawy II C […] oraz sprawy II C [X.] toczących się przed Sądem Okręgowym w W. do sądu równorzędnego, odmawia przekazania spraw innemu sądowi równorzędnemu. UZASADNIENIE Pismami z dnia 5 czerwca 2021 r. oraz z 17 czerwca 2021 r. B. P.-W. wniosła o przekazanie spraw toczących się z jej udziałem przed Sądem Okręgowym w W. pod sygn. II C […] i II C [X.] do innego równorzędnego sądu spoza apelacji […] ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, a w szczególności społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego (art. 44 1 § 1 k.p.c.). W uzasadnieniu wniosku B. P.-W. podniosła m.in., że sędziowie Sądu Okręgowego w W. są wyłączeni z mocy prawa od orzekania w sprawach o sygn. akt II C […] i II C [X.], gdyż wytoczyła przeciwko nim, Prezesowi Sądu Okręgowego w W. oraz Prezesowi Sądu Apelacyjnemu w […] powództwo o zapłatę z powodu niezasądzenia przez sąd należnych dziecku alimentów za okres od dnia złożenia wniosku do dnia wydania postanowienia w sprawie objętej wnioskiem o przekazanie sprawy (sprawa II C […] ). Mimo toczącego się postępowania o zapłatę przed Sądem Rejonowym w W. (sygn. akt I C […] ) sędziowie Sądu Okręgowego w W. nie wyłączyli się do rozpoznawania spraw, których stosowny wniosek dotyczy. Nadto wnioskodawczyni wskazała, że wytoczyła przeciwko sędziom Sądu Okręgowego w W. również sprawę o ochronę dóbr osobistych swoich i dziecka. Jednocześnie zaznaczyła, że sprawy, których wniosek dotyczy, prowadzone są z udziałem M. W., który jest bratankiem męża A. W. wieloletniego sędziego Sądu Okręgowego w W. (obecnie w stanie spoczynku). Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Na mocy ustawy z 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2019 r. poz. 1469 ze zm.) został wprowadzony do kodeksu postępowania cywilnego art. 44 1 . Przepis ten przyznaje Sądowi Najwyższemu kompetencję do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu z sądem występującym, jeżeli wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości, w szczególności wzgląd na społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego (art. 44 1 § 1 k.p.c.). Jednocześnie w art. 44 1 § 2 k.p.c. przewiduje, że o oznaczenie sądu właściwego może wystąpić sąd właściwy do rozpoznania sprawy. Ustawodawca w art. 44 1 k.p.c. wyklucza legitymację czynną strony lub uczestnika procesowego do wystąpienia bezpośrednio z wnioskiem do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu równorzędnemu sądowi ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Ergo Sąd Najwyższy przekaże sprawę do rozpoznania innemu sądowi, gdy stwierdzi uzasadnione ku temu przesłanki kompilujące się w kategorii pojęciowej „dobra wymiaru sprawiedliwości” (art. 44 1 § 1 k.p.c.), a ze stosownym wnioskiem wystąpi sąd rozpoznający sprawę (art. 44 2 § 1 i 2 k.p.c.). W związku z tym, że z wnioskiem do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu równorzędnemu sądowi w trybie art. 44 1 k.p.c. bezpośrednio wystąpiła uczestniczka postępowań prowadzonych przed Sądem Okręgowym w W. pod sygn. II C […] i II C [X.] należało uznać, iż stosowny wniosek został złożony przez podmiot pozbawiony legitymacji czynnej do inicjowania czynności Sądu Najwyższego, o których mowa w art. 44 1 § 1 k.p.c. Tym samym stosowny wniosek podlega oddaleniu jako wniesiony przez podmiot nieuprawniony. Mając powyższe na względzie Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji postanowienia. jw
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI