Orzeczenie · 2026-02-06

I CO 48/26Uchylenie decyzji VAT bledy proceduralne

Miejsce
Ś.
Data
2026-02-06
SAOSCywilneochrona własnościŚredniainne
zabezpieczenienieruchomościwłasnośćposiadanieinteres prawnyroszczenie windykacyjnepostępowanie zabezpieczająceurząd skarbowy

Wnioskodawca R. D. złożył wniosek o udzielenie zabezpieczenia roszczenia poprzez nakazanie Ł. P. natychmiastowego opuszczenia i opróżnienia lokalu mieszkalnego, przywrócenie dostępu do lokalu, wydanie kluczy oraz zakazanie wstępu na teren nieruchomości. W uzasadnieniu wskazał, że uczestnik bezprawnie zajął lokal na podstawie pisma Naczelnika Urzędu Skarbowego, które nie stanowi tytułu prawnego do zajęcia nieruchomości. Wnioskodawca powołał się na naruszenie prawa własności i miru domowego. Sąd oddalił wniosek, stwierdzając, że wnioskodawca nie uprawdopodobnił istnienia roszczenia, ponieważ nie przedstawił środków dowodowych, a jedynie polemiczne twierdzenia. Sąd podkreślił, że postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o przyznaniu własności, zgodnie z ustawą o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, stanowi akt administracyjny przenoszący własność i jest tytułem do ujawnienia prawa własności w księdze wieczystej. Ponadto, sąd uznał, że wnioskodawca nie wykazał interesu prawnego w zabezpieczeniu, gdyż brak zabezpieczenia nie uniemożliwiłby ani nie utrudniłby wykonania przyszłego orzeczenia. Kluczowym argumentem było również to, że wnioskowane środki zabezpieczające zmierzałyby do pełnego zaspokojenia roszczenia windykacyjnego lub posesoryjnego na etapie postępowania zabezpieczającego, co jest sprzeczne z art. 731 kpc. Sąd zaznaczył, że skutki takiego zabezpieczenia miałyby charakter trwały i trudny do odwrócenia. Argumentacja wnioskodawcy opierała się również na zarzutach karnych, które wykraczają poza kognicję sądu cywilnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja art. 731 kpc w kontekście wniosków o zabezpieczenie roszczeń windykacyjnych i posesoryjnych, a także zakres kognicji sądu cywilnego w sprawach z elementami prawa administracyjnego i karnego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego i jego skutkami.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wniosek o zabezpieczenie roszczenia o wydanie nieruchomości, polegający na nakazaniu jej opuszczenia i opróżnienia, może zostać uwzględniony, jeśli zmierza do zaspokojenia roszczenia głównego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zabezpieczenie nie może zmierzać do zaspokojenia roszczenia, chyba że ustawa stanowi inaczej. Wnioskowane środki prowadziłyby do pełnego zaspokojenia roszczenia windykacyjnego na etapie postępowania zabezpieczającego.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na art. 731 kpc, zgodnie z którym zabezpieczenie nie może zmierzać do zaspokojenia roszczenia. Wnioskowane środki, takie jak nakazanie opuszczenia lokalu i fizyczne usunięcie uczestnika, prowadziłyby do przywrócenia posiadania wnioskodawcy w takim zakresie, jaki byłby przedmiotem roszczenia głównego, co stanowiłoby faktyczne zaspokojenie.

Czy sąd cywilny może uwzględnić wniosek o zabezpieczenie, opierając się na zarzutach naruszenia prawa karnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty naruszenia przepisów prawa karnego materialnego, wobec braku prawomocnego wyroku skazującego, nie mogą stanowić podstawy do uprawdopodobnienia roszczenia ani do wykazania interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia w postępowaniu cywilnym.

Uzasadnienie

Argumentacja wnioskodawcy opierała się w znacznej mierze na twierdzeniach wykraczających poza zakres kognicji sądu cywilnego, a mianowicie na zarzutach naruszenia przepisów prawa karnego. Sąd uznał te argumenty za prawnie irrelewantne dla rozstrzygnięcia wniosku o zabezpieczenie.

Czy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o przyznaniu własności nieruchomości stanowi tytuł prawny do jej zajęcia i wpisu do księgi wieczystej?

Odpowiedź sądu

Tak, postanowienie o przyznaniu własności, które stało się ostateczne, przenosi własność na nabywcę i jest tytułem do ujawnienia prawa własności w księdze wieczystej.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na ustawę z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zgodnie z którą postanowienie o przyznaniu własności stanowi akt administracyjny o skutkach cywilnoprawnych, przenoszący własność i będący tytułem do wpisu w księdze wieczystej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalenie wniosku o zabezpieczenie

Strony

NazwaTypRola
R. D.osoba_fizycznawnioskodawca
Ł. P.osoba_fizycznauczestnik postępowania

Przepisy (12)

Główne

k.p.c. art. 730

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 730(1) § § 1 i 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 755 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.c. art. 222 § § 1

Kodeks cywilny

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji art. 112b § § 3

Postanowienie o przyznaniu własności, które stało się ostateczne, przenosi własność na nabywcę i jest tytułem do ujawnienia prawa własności w katastrze nieruchomości oraz przez wpis w księdze wieczystej lub podlega złożeniu do zbioru dokumentów. Jest także tytułem egzekucyjnym do wprowadzenia nabywcy w posiadanie nieruchomości.

k.p.c. art. 731

Kodeks postępowania cywilnego

Zabezpieczenie nie może zmierzać do zaspokojenia roszczenia, chyba że ustawa stanowi inaczej.

k.c. art. 344 § § 1

Kodeks cywilny

Pomocnicze

k.p.c. art. 743

Kodeks postępowania cywilnego

k.k. art. 193

Kodeks karny

k.k. art. 231

Kodeks karny

k.p.c. art. 228 § § 1 i 2

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd bierze pod uwagę z urzędu fakty powszechnie znane, fakty, o których informacja jest powszechnie dostępna, oraz fakty znane sądowi z urzędu.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zabezpieczenie nie może zmierzać do zaspokojenia roszczenia (art. 731 kpc). • Wnioskowane środki zabezpieczające prowadziłyby do pełnego zaspokojenia roszczenia głównego. • Brak uprawdopodobnienia roszczenia przez wnioskodawcę. • Brak wykazania interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia. • Argumentacja oparta na przepisach prawa karnego jest prawnie irrelewantna dla sądu cywilnego w postępowaniu zabezpieczającym.

Odrzucone argumenty

Bezprawne zajęcie lokalu na podstawie pisma Naczelnika Urzędu Skarbowego. • Naruszenie prawa własności i miru domowego. • Konieczność natychmiastowej ochrony prawnej. • Istnienie interesu prawnego w zabezpieczeniu ze względu na możliwość wtargnięcia uczestnika, zniszczenia mienia i utrudniania egzekucji.

Godne uwagi sformułowania

organ podatkowy nie posiada bowiem kompetencji do przenoszenia własności nieruchomości, a jakiekolwiek „przyznanie własności” w piśmie urzędowym nie ma żadnej mocy prawnej. • uczestnik włada lokalem bez tytułu prawnego, odmawia jego opuszczenia blokując jednocześnie dostęp do lokalu właścicielowi, to jest to klasyczny przykład roszczenia windykacyjnego, które wymaga natychmiastowej ochrony. • zachowanie uczestnika wypełnia też znamiona przestępstwa z art. 193 kk • postanowienie takie stanowi akt administracyjny, który sam w sobie przenosi własność nieruchomości na nabywcę, a w związku z czym określane jest jako administracyjnoprawny akt konstytutywny o skutkach cywilnoprawnych. • zabezpieczenie nie może zmierzać do zaspokojenia roszczenia, chyba że ustawa stanowi inaczej ( art. 731 kpc ). • istotą tego roszczenia jest osiągnięcie dokładnie takiego skutku, jaki wnioskodawca próbuje uzyskać już na etapie postępowania zabezpieczającego. • argumentacja wnioskodawcy w znacznej mierze opierała się na twierdzeniach wykraczających poza zakres kognicji sądu cywilnego

Skład orzekający

Agnieszka Trytek - Błaszak

sędzia referent

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 731 kpc w kontekście wniosków o zabezpieczenie roszczeń windykacyjnych i posesoryjnych, a także zakres kognicji sądu cywilnego w sprawach z elementami prawa administracyjnego i karnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego i jego skutkami.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje konflikt między prawem cywilnym a administracyjnym oraz ograniczenia postępowania zabezpieczającego. Pokazuje, jak ważne jest prawidłowe ustalenie podstawy prawnej zajęcia nieruchomości.

Czy pismo urzędnika może odebrać Ci dom? Sąd wyjaśnia granice zabezpieczenia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst