Orzeczenie · 2012-11-19

I CO 116/12

Sąd
Sąd Apelacyjny w Krakowie
Miejsce
Kraków
Data
2012-11-19
SAOSRodzinneodpowiedzialność rodzicielskaWysokaapelacyjny
klauzula wykonalnościorzeczenie zagraniczneprawo UErozporządzenie Bruksela IIwładza rodzicielskadzieckopostępowanie cywilnesąd apelacyjny

Wnioskodawca złożył wniosek o nadanie klauzuli wykonalności wyrokowi sądu francuskiego z dnia 19 czerwca 2012 r. w sprawach dotyczących władzy rodzicielskiej, miejsca pobytu dziecka, kontaktów z dzieckiem oraz zakazu wywożenia dziecka poza granice Francji. Przewodniczący Sądu Okręgowego w Nowym Sączu zwrócił wniosek, ponieważ wnioskodawca nie przedłożył w wyznaczonym terminie dokumentu potwierdzającego prawomocność orzeczenia francuskiego, powołując się na art. 1151 § 1 i § 2 w zw. z art. 1147 § 2 KPC. Wnioskodawca złożył zażalenie, zarzucając naruszenie prawa Unii Europejskiej, w szczególności rozporządzenia Rady (WE) nr 2201/2003 (Bruksela II), poprzez zastosowanie przepisów KPC zamiast bezpośrednio stosowanego prawa unijnego. Sąd Apelacyjny uznał zażalenie za uzasadnione. Stwierdził, że w sprawach dotyczących odpowiedzialności rodzicielskiej, w tym władzy rodzicielskiej, stosuje się rozporządzenie Bruksela II, które ma pierwszeństwo przed przepisami KPC. Rozporządzenie to dopuszcza uznawanie i wykonywanie orzeczeń bez względu na ich prawomocność w państwie pochodzenia, chyba że dotyczy to wpisu do księgi stanu cywilnego. W związku z tym, wymóg przedłożenia dokumentu potwierdzającego prawomocność orzeczenia był niezasadny, a zwrot wniosku oparty na przepisach KPC był błędny. Sąd Apelacyjny uchylił zaskarżone zarządzenie, uznając, że zastosowanie powinny mieć przepisy rozporządzenia nr 2201/2003.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie prymatu prawa UE nad KPC w sprawach o wykonywanie orzeczeń rodzinnych z państw członkowskich UE oraz dopuszczalność wykonywania orzeczeń nieprawomocnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy spraw objętych zakresem rozporządzenia Bruksela II (sprawy małżeńskie i odpowiedzialność rodzicielska) oraz relacji z państwami członkowskimi UE (z wyjątkiem Danii).

Zagadnienia prawne (2)

Czy do wniosku o nadanie klauzuli wykonalności orzeczeniu sądu zagranicznego w sprawach dotyczących odpowiedzialności rodzicielskiej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania cywilnego, czy też bezpośrednio rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

W sprawach dotyczących odpowiedzialności rodzicielskiej, w tym władzy rodzicielskiej, stosuje się bezpośrednio rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003, które ma pierwszeństwo przed przepisami Kodeksu postępowania cywilnego.

Uzasadnienie

Rozporządzenie Bruksela II stanowi autonomiczne uregulowanie w zakresie jurysdykcji, uznawania i wykonywania orzeczeń w sprawach małżeńskich oraz dotyczących odpowiedzialności rodzicielskiej, które ma bezpośrednie zastosowanie i pierwszeństwo przed prawem krajowym państw członkowskich UE.

Czy prawomocność orzeczenia sądu zagranicznego jest warunkiem nadania mu klauzuli wykonalności w sprawach dotyczących odpowiedzialności rodzicielskiej na gruncie rozporządzenia Rady (WE) nr 2201/2003?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zgodnie z rozporządzeniem Bruksela II, orzeczenie o wykonywaniu władzy rodzicielskiej wydane w jednym państwie członkowskim jest wykonalne w innym państwie członkowskim na wniosek uprawnionego, bez względu na jego prawomocność w państwie pochodzenia, chyba że dotyczy wpisu do księgi stanu cywilnego.

Uzasadnienie

Rozporządzenie Bruksela II ustanawia dwa warunki stwierdzenia wykonalności: wykonalność orzeczenia w państwie pochodzenia i jego doręczenie stronie przeciwnej. Prawomocność formalna nie jest warunkiem uznania ani wykonania, co wynika z celu i założeń rozporządzenia, które ma na celu ułatwienie uznawania i wykonywania orzeczeń w obrębie UE.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie zarządzenia
Strona wygrywająca
wnioskodawca

Strony

NazwaTypRola
P. P. T.innewnioskodawca
A. T.inneuczestnik

Przepisy (10)

Główne

TFUE art. 288

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Potwierdza bezpośrednie stosowanie rozporządzeń UE.

Rozporządzenie Bruksela II art. 37

Rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003

Określa dokumenty wymagane do wniosku o stwierdzenie wykonalności, ale nie wymaga prawomocności.

Rozporządzenie Bruksela II art. 28

Rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003

Stanowi, że orzeczenia o władzy rodzicielskiej wydane w jednym państwie członkowskim są wykonalne w innym państwie członkowskim na wniosek uprawnionego.

Rozporządzenie Bruksela II art. 30 § ust. 3

Rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003

Określa, jakie dokumenty należy dołączyć do wniosku o stwierdzenie wykonalności.

Rozporządzenie Bruksela II art. 35

Rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003

Dopuszcza możliwość zawieszenia postępowania przez sąd rozpoznający środek zaskarżenia, co pośrednio wskazuje na możliwość wykonania orzeczeń nieprawomocnych.

Pomocnicze

k.p.c. art. 1151 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Nie miał zastosowania w sprawie ze względu na prymat prawa UE.

k.p.c. art. 1147 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Nie miał zastosowania w sprawie ze względu na prymat prawa UE.

k.p.c. art. 386 § § 4

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna uchylenia orzeczenia przez sąd II instancji.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna rozpoznania zażalenia.

k.p.c. art. 398

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna uchylenia orzeczenia przez sąd II instancji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zastosowanie rozporządzenia Bruksela II zamiast KPC. • Brak wymogu prawomocności orzeczenia francuskiego na gruncie prawa UE. • Prymat prawa unijnego nad prawem krajowym.

Godne uwagi sformułowania

wyczerpujące uregulowanie zawierające wykaz dokumentów niezbędnych do stwierdzenia wykonalności orzeczenia sądu zagranicznego wynika z rozporządzenia Rady ( WE) nr 2201/2003 • prymat prawa wspólnotowego przed uregulowaniami prawa wewnętrznego • rozporządzenia unijne znajdują bowiem zastosowanie w stosunkach z państwami , wobec których uzasadniony jest większy stopień zaufania do ich organów jurysdykcyjnych. • Szczególną zatem cechą mającego w sprawie zastosowanie rozporządzenia nr 2201/2003 jest to, że orzeczenie podlega uznaniu lub wykonaniu bez względu na to, czy jest prawomocne czy ostateczne w państwie jego pochodzenia.

Skład orzekający

Krzysztof Sobierajski

przewodniczący

Józef Wąsik

sędzia

Regina Kurek

sędzia (del.)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie prymatu prawa UE nad KPC w sprawach o wykonywanie orzeczeń rodzinnych z państw członkowskich UE oraz dopuszczalność wykonywania orzeczeń nieprawomocnych."

Ograniczenia: Dotyczy spraw objętych zakresem rozporządzenia Bruksela II (sprawy małżeńskie i odpowiedzialność rodzicielska) oraz relacji z państwami członkowskimi UE (z wyjątkiem Danii).

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa ilustruje kluczową zasadę prymatu prawa UE nad prawem krajowym w praktyce, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem międzynarodowym prywatnym i rodzinnym. Pokazuje, jak przepisy unijne mogą wpływać na procedury krajowe.

Prawo UE ponad polskim KPC: Francuskie orzeczenie o dziecku wykonalne bez prawomocności?

Sektor

rodzina

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst