I CO 1031/10

Sąd Okręgowy w PoznaniuPoznań2014-01-29
SAOSnieruchomościprawo rzeczoweŚredniaokręgowy
księga wieczystawpis własnościprzysądzenie własnościprawomocnośćtytuł wykonawczyegzekucjahipotekaapelacjapostępowanie wieczystoksięgowe

Sąd Okręgowy oddalił apelację uczestnika postępowania, utrzymując w mocy wpis prawa własności w księdze wieczystej na podstawie prawomocnego postanowienia o przysądzeniu własności, mimo toczącego się postępowania o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego.

Sąd Rejonowy utrzymał w mocy wpis prawa własności na rzecz J. J. i K. K. w księdze wieczystej, oparty na prawomocnym postanowieniu o przysądzeniu własności. Uczestnik postępowania Z. P. wniósł apelację, argumentując, że toczące się postępowanie o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego podważa prawomocność postanowienia. Sąd Okręgowy oddalił apelację, wskazując, że prawomocne postanowienie o przysądzeniu własności jest tytułem do ujawnienia prawa własności w księdze wieczystej, a postępowanie o pozbawienie wykonalności nie wpływa automatycznie na wpis.

Sprawa dotyczyła wpisu prawa własności w księdze wieczystej na rzecz wnioskodawców J. J. i K. K., na podstawie prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w Z. z dnia 26 lipca 2012 r. (sygn. akt I Co 1031/10) o przysądzeniu własności nieruchomości. Sąd Rejonowy utrzymał w mocy wpis dokonany przez referendarza sądowego, oddalając skargę uczestników postępowania Z. P. i I. P. Sąd Rejonowy podkreślił, że wpis został dokonany na podstawie prawidłowego dokumentu, a toczące się postępowanie o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego nie może rzutować na treść wpisów w księdze wieczystej. Uczestnik Z. P. wniósł apelację, domagając się zmiany postanowienia, zabezpieczenia nieruchomości i dopuszczenia nowych dowodów. Sąd Okręgowy oddalił apelację, powołując się na art. 999 § 1 k.p.c., zgodnie z którym prawomocne postanowienie o przysądzeniu własności przenosi własność i jest tytułem do ujawnienia prawa w księdze wieczystej. Sąd wskazał, że przedłożone przez wnioskodawców postanowienie o przysądzeniu własności z datą uprawomocnienia się nie budzi wątpliwości co do swojej prawomocności. Podkreślono również, że nawet prawomocne uwzględnienie powództwa o pozbawienie wykonalności nie spowoduje automatycznej utraty mocy wpisu w księdze wieczystej, a jedynie może stanowić podstawę do wytoczenia powództwa o uzgodnienie treści księgi z rzeczywistym stanem prawnym. Sąd Okręgowy uznał również za niezasadny wniosek o dopuszczenie nowych dowodów, wskazując na ograniczone badanie sądu wieczystoksięgowego do treści i formy wniosku oraz dołączonych dokumentów, a także na fakt, że nowe dokumenty powstały po rozpoznaniu skargi i nie odnosiły się do kwestii prawomocności postanowienia o przysądzeniu własności.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, toczące się postępowanie o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego nie wpływa na możliwość dokonania wpisu prawa własności w księdze wieczystej na podstawie prawomocnego postanowienia o przysądzeniu własności.

Uzasadnienie

Prawomocne postanowienie o przysądzeniu własności jest tytułem do ujawnienia prawa własności w księdze wieczystej. Postępowanie o pozbawienie wykonalności, nawet jeśli zakończy się uwzględnieniem powództwa, nie powoduje automatycznej utraty mocy wpisu w księdze wieczystej, a jedynie może stanowić podstawę do wytoczenia powództwa o uzgodnienie treści księgi z rzeczywistym stanem prawnym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić apelację

Strona wygrywająca

wnioskodawcy

Strony

NazwaTypRola
J. J.osoba_fizycznawnioskodawca
K. K.osoba_fizycznawnioskodawca
Z. P.osoba_fizycznauczestnik postępowania
I. P.osoba_fizycznauczestnik postępowania

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 999 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Prawomocne postanowienie o przysądzeniu własności przenosi własność na nabywcę i jest tytułem do ujawnienia na rzecz nabywcy prawa własności w katastrze nieruchomości oraz przez wpis w księdze wieczystej lub przez złożenie dokumentu do zbioru dokumentów.

k.p.c. art. 1000 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Z chwilą uprawomocnienia się postanowienia o przysądzeniu własności wygasają wszelkie prawa i skutki ujawnienia praw i roszczeń osobistych ciążące na nieruchomości. Na miejsce tych praw powstaje prawo do zaspokojenia z ceny nabycia z pierwszeństwem przewidzianym w przepisach o podziale ceny uzyskanej z egzekucji.

Pomocnicze

k.p.c. art. 626^8 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

W postępowaniu wieczystoksięgowym sąd rozpoznając wniosek o wpis bada jedynie treść i formę wniosku, dołączonych do wniosku dokumentów oraz treść księgi wieczystej.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawomocne postanowienie o przysądzeniu własności jest tytułem do ujawnienia prawa własności w księdze wieczystej. Postępowanie o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego nie wpływa automatycznie na wpis w księdze wieczystej. Sąd wieczystoksięgowy bada jedynie treść i formę wniosku oraz dołączonych dokumentów.

Odrzucone argumenty

Toczące się postępowanie o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego podważa prawomocność postanowienia o przysądzeniu własności. Należy dopuścić nowe fakty i dowody w postępowaniu apelacyjnym.

Godne uwagi sformułowania

Prawomocne postanowienie o przysądzeniu własności przenosi własność na nabywcę i jest tytułem do ujawnienia na rzecz nabywcy prawa własności w katastrze nieruchomości oraz przez wpis w księdze wieczystej lub przez złożenie dokumentu do zbioru dokumentów. Z chwilą uprawomocnienia się postanowienia o przysądzeniu własności wygasają wszelkie prawa i skutki ujawnienia praw i roszczeń osobistych ciążące na nieruchomości. Nawet prawomocne zakończenie wytoczonego przez skarżącego postępowania orzeczeniem o pozbawieniu wykonalności przedmiotowego tytułu wykonawczego, nie spowoduje automatycznie utraty mocy wpisu w księdze wieczystej.

Skład orzekający

Ryszard Małecki

przewodniczący

Małgorzata Radomska – Stęplewska

sędzia

Danuta Silska

sędzia (sprawozdawca)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady, że prawomocne postanowienie o przysądzeniu własności jest podstawą wpisu w księdze wieczystej, niezależnie od toczącego się postępowania o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wpisu do księgi wieczystej na podstawie postanowienia o przysądzeniu własności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe kwestie proceduralne związane z wpisami do ksiąg wieczystych i prawomocnością postanowień, co jest istotne dla praktyków prawa nieruchomości i egzekucyjnego.

Prawomocny wpis własności w księdze wieczystej – czy postępowanie o pozbawienie wykonalności może go podważyć?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
POSTANOWIENIE Dnia 29 stycznia 2014 r. Sąd Okręgowy w Poznaniu Wydział II Cywilny Odwoławczy w następującym składzie: Przewodniczący: SSO Ryszard Małecki Sędziowie: SO Małgorzata Radomska – Stęplewska SO Danuta Silska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2014 r. w Poznaniu na posiedzeniu niejawnym w sprawie z wniosku J. J. i K. K. przy udziale Z. P. i I. P. o wpis w dziale II prawa własności na skutek apelacji uczestnika postępowania Z. P. od postanowienia Sądu Rejonowego w Pile z dnia 28 maja 2013 r. Kw (...) ; dz. kw. (...) postanawia: oddalić apelację. /-/ Małgorzata Radomska – Stęplewska /-/ Ryszard Małecki /-/Danuta Silska UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 28 maja 2013 r. Sąd Rejonowy utrzymał w mocy wpis dokonany w dziale II w zakresie prawa własności na rzecz J. J. i K. K. na prawach wspólności majątkowej małżeńskiej w księdze wieczystej Kw (...) , zwrócił wniosek w zakresie wpisu w dziale III w Kw (...) – zakaz zbywania nieruchomości i kosztami postępowania obciążył uczestników w zakresie przez nich poniesionym. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że wnioskodawcy złożyli wniosek o wpis w dziale II Kw (...) prawa własności na ich rzecz dla nieruchomości stanowiącej wspólność majątkową małżeńską uczestników postępowania Z. P. i I. P. . Wnioskodawcy jako podstawę prawną wpisu powołali prawomocne postanowienie Sądu Rejonowego w Z. z dnia 26 lipca 2012 r. w sprawie I Co 1031/10 o przysądzeniu własności nieruchomości stanowiących własność uczestników postępowania. Po rozpoznaniu ww. wniosku referendarz sądowy dokonał wpisu w dziale II księgi wieczystej zgodnie z wnioskiem, a nadto z urzędu wykreślił ostrzeżenie o toczącej się egzekucji jak również hipotekę umowną łączną kaucyjną w dziale IV tej księgi. Na powyższe orzeczenie referendarza skargę wnieśli uczestnicy postępowania. Sąd Rejonowy stwierdził, iż skarga ta nie zasługiwała na uwzględnienie. Wnioskodawcy w sposób prawidłowy sformułowali wniosek, a wpisu dokonano na podstawie prawidłowego dokumentu. W aktach księgi wieczystej (...) znajduje się oryginał prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w Z. w sprawie o sygn. akt I Co 1031/10 stwierdzające przysądzenie prawa własności nieruchomości objętej księgą wieczystą (...) . Zatem wnioskodawcy na podstawie tego postanowienia w sposób prawidłowy złożyli wniosek, a referendarz sądowy prawidłowo dokonał wpisu prawa własności. Sąd Rejonowy wskazał, że podane przez uczestników postępowania argumenty zawarte w uzasadnieniu skargi nie zasługiwały na uwzględnienie. Okoliczność, że zostało przez uczestników zainicjowane postępowanie o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności nie może rzutować na treść wpisów w księdze wieczystej. Postępowanie powyższe nawet po ewentualnym jego zakończeniu, zgodnie z pozwem uczestników, nie spowoduje bowiem odwrotnego wpisu w księdze wieczystej. Podstawę wpisu w dziale II księgi wieczystej może stanowić jedynie takie orzeczenie sądu, które wprost przeniesie własność nieruchomości. Nadto, Sąd Rejonowy zwrócił wniosek uczestników postępowania o wpis zakazu zbywania nieruchomości przez wnioskodawców. Wniosek ten nie mógł bowiem zostać złożony bez stosownego dokumentu stanowiącego podstawę wpisu zakazu zbywania np. postanowienia sądu o udzieleniu zabezpieczenia. Nadto, wniosek ten został również nieprawidłowo sformułowany, a także nie został złożony na urzędowym formularzu i nie został opłacony. Od powyższego postanowienia apelację wniósł uczestnik postępowania Z. P. , domagając się jego zmiany lub uchylenia, udzielenia zabezpieczenia wskazanych nieruchomości celem uniemożliwienia ich zbycia przez wnioskodawców, przywrócenia pierwotnych wpisów właścicieli nieruchomości i utrzymania w mocy wpisów w dziale III i IV, zasądzenia na rzecz uczestników postępowania kosztów procesu według norm przepisanych oraz dopuszczenia nowych faktów i dowodów, gdyż ich powołanie w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji nie było możliwe, a także potrzeba powołania się na nie wyniknęła później. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że z uwagi na toczące się postępowanie sądowe wszczęte w dniu 3 marca 2013 r. o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności, nie można zgodzić się z twierdzeniem, iż w przedmiocie nieruchomości stanowiących podstawę egzekucji nastąpiło wydanie prawomocnego postanowienia o przysądzeniu ich własności. Wobec powyższego, zdaniem skarżącego, nastąpiło wyrządzenie szkody poprzez niezgodne z prawem działanie organów władzy publicznej. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja uczestnika postępowania okazała się niezasadna. Zgodnie z art. 999 § 1 zd. 1 k.p.c. prawomocne postanowienie o przysądzeniu własności przenosi własność na nabywcę i jest tytułem do ujawnienia na rzecz nabywcy prawa własności w katastrze nieruchomości oraz przez wpis w księdze wieczystej lub przez złożenie dokumentu do zbioru dokumentów. Nadto, zgodnie z art. 1000 § 1 k.p.c. z chwilą uprawomocnienia się postanowienia o przysądzeniu własności wygasają wszelkie prawa i skutki ujawnienia praw i roszczeń osobistych ciążące na nieruchomości. Na miejsce tych praw powstaje prawo do zaspokojenia z ceny nabycia z pierwszeństwem przewidzianym w przepisach o podziale ceny uzyskanej z egzekucji. W niniejszej sprawie wnioskodawcy do wniosku o wpis na ich rzecz prawa własności nieruchomości w księdze wieczystej (...) oraz o wykreślenie wzmianki o egzekucji i wykreślenie hipoteki załączyli postanowienie z dnia 26 lipca 2012 r. o przysądzeniu na ich rzecz prawa własności tej nieruchomości, ze wzmianką o jego uprawomocnieniu się w dniu 7 grudnia 2012 r. (k. 56). Zatem zgodnie z powyższymi przepisami, prawidłowym było dokonanie wpisu i wykreśleń zgodnych z wnioskiem. Niezasadny jest natomiast argument skarżącego podniesiony w apelacji, iż wobec wytoczenia przez niego powództwa o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego, którym jest powyższe postanowienie, nie jest ono prawomocne. Wobec przedłożenia przez wnioskodawców dokumentu urzędowego w postaci przedmiotowego postanowienia opatrzonego stosownymi pieczęciami, kwestia jego prawomocności nie ulega żadnej wątpliwości. Nadto podkreślić należy okoliczność podniesioną już przez Sąd Rejonowy, iż nawet prawomocne zakończenie wytoczonego przez skarżącego postępowania orzeczeniem o pozbawieniu wykonalności przedmiotowego tytułu wykonawczego, nie spowoduje automatycznie utraty mocy wpisu w księdze wieczystej. Orzeczenie to będzie dopiero ewentualną podstawą do wniesienia powództwa o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Niezasadnym był także wniosek skarżącego o dopuszczenie w postępowaniu apelacyjnym nowych faktów i dowodów. Zgodnie bowiem z art. 626 8 § 2 k.p.c. w postępowaniu wieczystoksięgowym sąd rozpoznając wniosek o wpis bada jedynie treść i formę wniosku, dołączonych do wniosku dokumentów oraz treść księgi wieczystej. W myśl natomiast stanowiska Sądu Najwyższego ,mającego moc zasady prawnej ,z dnia 16 grudnia 2009r.III CZP 80/09 /OSNC 2010 /6/84/ sąd rozpoznając wniosek o wpis w księdze wieczystej związany jest stanem rzeczy istniejącym w chwili złożenia wniosku . Do apelacji skarżący załączył kserokopie następujących dokumentów: postanowienia Sądu Rejonowego w P. z dnia 23 kwietnia 2013 r. (sygn. akt VII C 258/13) o stwierdzeniu niewłaściwości i przekazaniu sprawy Sądowi Okręgowemu, pisma sądowego o doręczeniu tego postanowienia uczestnikowi, postanowienia Prokuratury Rejonowej P. wydanego w dniu 31 maja 2013 r. w postępowaniu przygotowawczym o sygn. 3 Ds. 2462/13/14 o odmowie wszczęcia śledztwa oraz wezwania z dnia 3 czerwca 2013 r. do uzupełnienia braków formalnych pozwu w postępowaniu o sygn. akt XIV C 655/13 (k. 118-123/. Powyższe dokumenty wydane zostały już po rozpoznaniu skargi na orzeczenie referendarza sądowego. Pomimo braku podstaw prawnych do przeprowadzenia dowodu z tych dokumentów / bowiem dokonanie wpisu na podstawie dokumentów nie dołączonych do wniosku przekracza zakres kognicji sądu wieczystoksiegowego/ stwierdzić nadto należy, że nie mogłyby one stanowić podstawy rozstrzygnięcia , gdyż ich treść w ogóle nie odnosi się do kwestii wydanego postanowienia z dnia 26 lipca 2012 r. o przysądzeniu własności ani jego prawomocności. Mając na uwadze powyższe, Sąd Okręgowy na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. oddalił apelację. /-/ Małgorzata Radomska – Stęplewska /-/ Ryszard Małecki /-/ Danuta Silska

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI