I CO 101/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odrzucił wniosek strony o przekazanie sprawy innemu sądowi, wskazując na brak legitymacji czynnej do złożenia takiego wniosku.
Strona S. N. złożyła do Sądu Najwyższego wniosek o przekazanie spraw toczących się przed Sądem Rejonowym w W. innemu sądowi równorzędnemu, zarzucając stronniczość i naruszenie procedur. Wnioskodawca domagał się również zabezpieczenia poprzez zawieszenie postępowań. Sąd Najwyższy, powołując się na nowo wprowadzony art. 44^1 k.p.c., odrzucił wniosek, stwierdzając, że strona nie posiada legitymacji czynnej do inicjowania takich wniosków, a jedynie sąd rozpoznający sprawę może wystąpić z takim wnioskiem.
Wniosek S. N. skierowany do Sądu Najwyższego dotyczył przekazania spraw toczących się przed Sądem Rejonowym w W. (sygn. akt V NSM [...] i V NSM [...]) do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Wnioskodawca zarzucił Sądowi Rejonowemu i Sądowi Okręgowemu w W. skrajną stronniczość, naruszenie zasad procedury cywilnej, sfałszowanie dowodu oraz narażenie małoletniej na niebezpieczeństwo. W ramach wniosku o przekazanie sprawy, S. N. domagał się również zabezpieczenia poprzez zawieszenie postępowań. Sąd Najwyższy, analizując nowo wprowadzony przepis art. 44^1 k.p.c., stwierdził, że przepis ten przyznaje Sądowi Najwyższemu kompetencję do przekazania sprawy innemu sądowi, gdy wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości, jednakże inicjatywa w tym zakresie należy do sądu rozpoznającego sprawę, a nie strony postępowania. W związku z tym, że wniosek został złożony bezpośrednio przez uczestnika postępowania, Sąd Najwyższy uznał, iż podmiot ten nie posiada legitymacji czynnej do jego złożenia i w konsekwencji odrzucił wniosek. Odrzucenie wniosku o przekazanie sprawy skutkowało również odrzuceniem wniosku o zabezpieczenie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, strona postępowania nie posiada legitymacji czynnej do złożenia wniosku do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 44^1 k.p.c.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że zgodnie z art. 44^1 § 2 k.p.c. oznaczenie sądu właściwego może nastąpić na wniosek sądu właściwego do rozpoznania sprawy, co wyklucza legitymację czynną strony lub uczestnika procesowego do wystąpienia bezpośrednio z takim wnioskiem do Sądu Najwyższego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucenie wniosku
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| S. N. | inne | wnioskodawca |
| A. B. | inne | uczestnik postępowania |
| S. N. | inne | wnioskodawca |
| A. B. | inne | uczestnik postępowania |
| M. N. | inne | dziecko |
Przepisy (5)
Główne
k.p.c. art. 44^1 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis ten przyznaje Sądowi Najwyższemu kompetencję do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu z sądem występującym, jeżeli wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości, w szczególności wzgląd na społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego.
k.p.c. art. 44^1 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Oznaczenie sądu właściwego może nastąpić na wniosek sądu właściwego do rozpoznania sprawy.
Pomocnicze
k.p.c. art. 44^2 § § 1 i 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy dotyczące wniosku o przekazanie sprawy.
k.p.c. art. 734
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna wniosku o zabezpieczenie.
k.p.c. art. 177 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna wniosku o zabezpieczenie (zawieszenie postępowań).
Argumenty
Skuteczne argumenty
Strona nie posiada legitymacji czynnej do złożenia wniosku o przekazanie sprawy do Sądu Najwyższego na podstawie art. 44^1 k.p.c.
Odrzucone argumenty
Zarzuty stronniczości i naruszenia procedur przez sądy niższych instancji. Wniosek o zabezpieczenie poprzez zawieszenie postępowań.
Godne uwagi sformułowania
Przepis ten stanowi swoiste novum w procedurze cywilnej Ustawodawca w art. 44^1 k.p.c. wyklucza legitymację czynną strony lub uczestnika procesowego do wystąpienia bezpośrednio z wnioskiem do Sądu Najwyższego stosowny wniosek podlega odrzuceniu jako wniesiony przez podmiot nieuprawniony
Skład orzekający
Dariusz Dończyk
SSN
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 44^1 k.p.c. dotyczącego przekazywania spraw przez Sąd Najwyższy i legitymacji czynnej stron w tym zakresie."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy strona próbuje bezpośrednio wnioskować o przekazanie sprawy do Sądu Najwyższego, a nie gdy inicjatywa pochodzi od sądu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z nowym przepisem Kodeksu postępowania cywilnego i legitymacją stron, co jest istotne dla praktyków prawa.
“Strona nie może sama wnioskować o przekazanie sprawy do Sądu Najwyższego – kluczowa interpretacja SN.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN Sygn. akt I CO 101/19 POSTANOWIENIE Dnia 10 stycznia 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Dończyk w sprawie z wniosku S. N. o przekazanie sprawy z wniosku A. B. z udziałem S. N. wydanie dziecka, sygn. akt V Nsm (…) oraz sprawy z wniosku S. N. z udziałem A. B. o ustalenie miejsca pobytu małoletniego, ustalenie kontaktów, ograniczenie władzy rodzicielskiej i rozstrzygnięcie o istotnych sprawach dziecka, sygn. akt V Nsm (…) toczących się przed Sądem Rejonowym w W. do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 10 stycznia 2020 r., 1) oddala wniosek o zabezpieczenie, 2) odrzuca wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. UZASADNIENIE W dniu 24 listopada 2019 r. S N. , powołując się na art. 44 1 § 1 k.p.c., wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie spraw zawisłych przed Sądem Rejonowym w W. (sygn. akt V NSM […] i V NSM […]) do rozpoznania innemu równorzędnemu sądowi poza okręgiem sądowym dla W. z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. Wnioskujący wywiódł, że wskazanemu we wniosku Sądowi Rejonowemu oraz nadrzędnemu Sądowi Okręgowemu w W. zarzuca skrajną stronniczość wobec uczestniczki postępowania poprzez łamanie podstawowych zasad i procedur kodeksu postępowania cywilnego, sfałszowanie kluczowego dowodu w sprawie i wydanie na jego podstawie wadliwych postanowień. Zarzucił również narażenie na niebezpieczeństwo utraty zdrowia i życia małoletniej M. N. . We wniosku S. N. zawarł jednocześnie wniosek o udzielenie zabezpieczenia poprzez wydanie postanowienia o zawieszeniu postępowań toczących się przez Sądem Rejonowym w W. pod sygn. akt V NSM […] i V NSM […] na czas toczącego się postępowania przed Sądem Najwyższym, podając jako podstawę prawną stosownego żądania art. 734 w zw. z art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Na mocy ustawy z 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2019 r., poz. 1469 ze zm.) został wprowadzony do kodeksu postępowania cywilnego art. 44 1 . Przepis ten stanowi swoiste novum w procedurze cywilnej, gdyż przyznaje on Sądowi Najwyższemu kompetencję do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu z sądem występującym, jeżeli wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości, w szczególności wzgląd na społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego (art. 44 1 § 1 k.p.c.). Jednocześnie w art. 44 1 § 2 k.p.c. przyjmuje, że oznaczenie sądu właściwego może wystąpić sąd właściwy do rozpoznania sprawy. Ustawodawca w art. 44 1 k.p.c. wyklucza legitymację czynną strony lub uczestnika procesowego do wystąpienia bezpośrednio z wnioskiem do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Ergo Sąd Najwyższy przekaże sprawę do rozpoznania innemu sądowi, gdy stwierdzi uzasadnione ku temu przesłanki kompilujące się w kategorii pojęciowej „dobra wymiaru sprawiedliwości” (art. 44 1 § 1 k.p.c.), a ze stosownym wnioskiem wystąpił sąd rozpoznający sprawę (art. 44 2 § 1 i 2 k.p.c.). Nie ma przeszkód, aby nastąpiło to na wniosek strony postępowania. W związku z tym, że z wnioskiem do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu równorzędnemu sądowi w trybie art. 44 1 k.p.c. bezpośrednio wystąpił uczestnik postępowań prowadzonych przed Sądem Rejonowym w W. pod sygn. V NSM […] i V NSM […] należało uznać, iż stosowny wniosek został złożony przez podmiot pozbawiony legitymacji czynnej do inicjowania czynności Sądu Najwyższego, o których mowa w art. 44 1 § 1 k.p.c. Tym samym stosowny wniosek podlega odrzuceniu jako wniesiony przez podmiot nieuprawniony. Odrzucenie wniosku z dnia 24 listopada 2019 r. determinuje również ocenę zawartego w nim żądania zabezpieczenia postępowań toczących się przez Sądem Rejonowym w W. pod sygn. V NSM […] i V NSM […]. Skoro stosowny wniosek podlega odrzuceniu a limine to tym samym nie mógł być uwzględniony wniosek w przedmiocie zabezpieczenia. Mając powyższe na względzie Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji postanowienia. jw
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI