IV CZ 106/06

Sygn. akt IV CZ 106/06 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 12 stycznia 2007 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Marek Sychowicz (przewodniczący) 
SSN Irena Gromska-Szuster (sprawozdawca) 
SSN Tadeusz Żyznowski 
 
w sprawie z powództwa M. S. 
przeciwko Komornikowi sądowemu Rewiru IV przy Sądzie Rejonowym w […]  
i Skarbowi Państwa - Sądowi Okręgowemu  
z udziałem interwenientów ubocznych po stronie powodowej A. S.  
i J. S. 
o zapłatę, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej  
w dniu 12 stycznia 2007 r., 
zażalenia powódki  
na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […] 
z dnia 27 lipca 2006 r.,  
 
 
oddala 
zażalenie 
i 
nie 
obciąża 
powódki 
kosztami 
postępowania zażaleniowego. 
 
 
 
 
 

 
2 
Uzasadnienie 
 
 
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 27 lipca 2006 r. Sąd Apelacyjny 
odrzucił zażalenie powódki na postanowienie tego Sądu z dnia 31 maja 2006 r. 
odrzucające skargę kasacyjną powódki z dnia 14 kwietnia 2006 r. od wyroku Sądu 
Apelacyjnego z dnia 14 lutego 2006 r. Przyczyną odrzucenia zażalenia było 
nieuiszczenie przy jego wnoszeniu opłaty podstawowej w kwocie 30 zł. przez 
pełnomocnika powódki zwolnionej od kosztów sądowych postanowieniem z dnia 6 
czerwca 2006 r. Jako podstawę odrzucenia zażalenia Sąd Apelacyjny wskazał art. 
1302 § 3 k.p.c. w zw. z art. 14 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach 
sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. Nr 167, poz. 1398 ze zm., dalej - „u.k.s.c. 
z 2005 r.”). 
W zażaleniu na powyższe postanowienie pełnomocnik powódki zarzucił 
naruszenia art. 1302 § 3 k.p.c. przez przyjęcie, że opłata podstawowa w rozumieniu 
art. 11 i art. 14 ust. 1 i 2 u.k.s.c z 2005 r. stanowi opłatę stałą w rozumieniu art. 
1302 § 3 k.p.c., naruszenie art. 149 ust.1 u.k.s.c. z 2005 r. przez zastosowanie do 
zażalenia przepisów tej ustawy zamiast przepisów ustawy z dnia 13 czerwca 1967 
r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych  (jedn. tekst: Dz. U. z 2002 r., Nr 9, 
poz. 88 ze zm.) oraz naruszenie art. 6 ust.1 Konwencji z 4 listopada 1950 r. 
o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności przez dokonanie sprzecznej 
z tym przepisem wykładni prawa w zakresie obowiązków procesowych powódki 
i pozbawienie jej w ten sposób prawa do rzetelnego procesu. Wnosił o uchylenie 
zaskarżonego postanowienia. W odpowiedzi na zażalenie Prokuratoria Generalna 
zastępująca pozwany Skarb Państwa wnosiła o jego oddalenie i zasądzenie na 
rzecz strony pozwanej kosztów postępowania zażaleniowego. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Z dniem 2 marca 2006 r. weszła w życie nowa ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. 
o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, która zmieniła w tym zakresie także 
przepisy kodeksu postępowania cywilnego, wprowadzając między innymi 
uregulowania art. 1302 k.p.c., w tym przewidziany w paragrafie trzecim tego 
przepisu obowiązek sądu odrzucenia bez wezwania o uiszczenie opłaty sądowej 

 
3 
środków odwoławczych, w tym zażalenia, wniesionych przez adwokata lub radcę 
prawnego, podlegających opłacie w wysokości stałej lub stosunkowej obliczonej od 
wskazanej przez stronę wartości przedmiotu zaskarżenia. Ocena zarzutów 
zażalenia wymaga przede wszystkim rozważenia, czy powyższy przepis oraz 
przepisy u.k.s.c z 2005 r. mają zastosowanie do odrzuconego zażalenia, czy też 
powinno się stosować do niego przepisy u.k.s.c. z 1967 r. oraz przepisy k.p.c. 
również w dawnym brzmieniu. Kwestię tę reguluje art. 149 u.k.s.c. z 2005 r. 
stanowiący, że w sprawach wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy 
stosuje się, do czasu zakończenia postępowania w danej instancji, dotychczasowe 
przepisy o kosztach sądowych. Oznacza to, a contrario, że od chwili zakończenia 
postępowania w danej instancji, stosuje się przepisy nowej ustawy. Z uwagi na to, 
że obecnie skarga kasacyjna przysługuje od wydanego przez sąd drugiej instancji 
prawomocnego orzeczenia (art. 3981 § 1 k.p.c.), nie ulega wątpliwości, że wydanie 
wyroku przez sąd drugiej instancji kończy postępowanie w tej instancji. Do 
postępowania toczącego się po wydaniu wyroku przez sąd drugiej instancji stosuje 
się zatem już przepisy nowej u.k.s.c. z 2005 r. także w sprawach wszczętych przed 
dniem jej wejścia w życie. Odnosi się to również do przepisów dotyczących kosztów 
sądowych, zawartych w k.p.c., które od tej chwili stosuje się w brzmieniu 
i numeracji nadanej ustawą o kosztach sądowych w sprawach cywilnych z 2005 r. 
Z tych względów słusznie Sąd Apelacyjny zastosował w rozpoznawanej sprawie 
nowe przepisy o kosztach sądowych i przepisy k.p.c. w nowym brzmieniu do 
zażalenia złożonego w postępowaniu kasacyjnym wszczętym wniesieniem skargi 
kasacyjnej w dniu 14 kwietnia 2006 r., a więc już po wejściu w życie przepisów 
u.k.s.c. z 2005 r. Zarzut naruszenia art. 149 ust. 1 tej ustawy jest więc 
nieuzasadniony.   
Nieuzasadnione są także zarzuty naruszenia pozostałych przepisów. 
Zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 2 u.k.s.c z 2005 r. zażalenie należy do pism 
podlegających opłacie sądowej. Strona zwolniona od kosztów sądowych przez sąd 
ma obowiązek, stosownie do art. 14 ust. 2 w związku z art. 100 ust. 2 ustawy, uiścić 
opłatę podstawową, której wysokość jest stała i wynosi 30 zł. (art. 14 ust. 3 
u.k.s.c.). Jak wskazał Sąd Najwyższy w postanowieniach z dnia 30 maja 2006 r. 
I CZ 23/06 i z dnia 2 czerwca 2006 r. II UZ 14/06 oraz w uchwale z dnia 

 
4 
21 listopada 2006 r. III CZP 109/06 (nie publ.) opłata podstawowa określona w art. 
14 ust. 3 u.k.s.c z 2005 r. jest opłatą w wysokości stałej w rozumieniu art. 1302 § 3 
k.p.c. Oznacza to, że wniesienie przez adwokata lub radcę prawnego strony 
zwolnionej od kosztów sądowych środka odwoławczego (tu zażalenia) bez 
uiszczenia opłaty podstawowej, skutkuje odrzucenie tego środka wprost, bez 
wzywania o uiszczenie tej opłaty (porównaj postanowienie Sądu Najwyższego 
z dnia 17 października 2006 r. V CSK 325/06 nie publ.). Prawidłowo zatem Sąd 
Apelacyjny odrzucił zaskarżonym postanowieniem nieopłacone tą opłatą zażalenie 
na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Odrzucenie zażalenia nie było 
wynikiem sprzecznej z art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka 
i podstawowych wolności wykładni powyższych przepisów dokonanej przez Sąd 
Apelacyjny, lecz ich niewłaściwej wykładni i zastosowania przez zawodowego 
pełnomocnika powódki. Zarzut naruszenia przez Sąd powyższego przepisu jest 
więc także nieuzasadniony. 
Z tych wszystkich względów Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na podstawie 
art. 39814 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. a na podstawie art. 102 w zw. z art. 3941 
§ 3 i art. 39821 k.p.c. nie obciążył powódki kosztami postępowania zażaleniowego 
z uwagi na jej trudną sytuację materialną.   
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
jc