I CNP 97/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowódka K. P. złożyła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 23 września 2022 r., który dotyczył sprawy o zapłatę. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 822 k.c. i art. 361 § 2 k.c. w zw. z art. 363 § 1 k.c., poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w kontekście ustalania wysokości odszkodowania za uszkodzenie pojazdu. Według powódki, sposób wyliczenia odszkodowania przez Sąd Okręgowy, polegający na odjęciu wartości uzyskanej ze sprzedaży wraku od wartości pojazdu w stanie nieuszkodzonym, nie prowadził do pełnej restytucji szkody i był sprzeczny z linią orzeczniczą Sądu Najwyższego. Skarżąca wskazała, że poniosła szkodę majątkową obejmującą zarówno część oddalonego powództwa, jak i koszty procesu. Sąd Najwyższy, rozpatrując skargę, przypomniał, że zgodnie z art. 424^1 § 1 k.p.c., skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem jest dopuszczalna, gdy przez wydanie prawomocnego wyroku strony została wyrządzona szkoda, a zmiana lub uchylenie wyroku w inny sposób nie jest możliwe. Sąd podkreślił, że wydanie orzeczenia niekorzystnego dla strony nie jest równoznaczne z poniesieniem szkody. W analizowanej sprawie Sąd Najwyższy stwierdził, że skarżąca nie wykazała rzeczywistego uszczerbku majątkowego. Pojazd uszkodzony w kolizji nie stanowił własności powódki w momencie zdarzenia, a szkoda powstała w majątku pierwotnego właściciela została obliczona na kwotę 13.621,47 zł. Powódka nabyła wierzytelność o wyrównanie tej szkody, jednak jej wysokość nie została zweryfikowana, a sama powódka nie była bezpośrednio poszkodowana. Ponadto, Sąd Najwyższy uznał, że koszty procesu, którymi strona została obciążona, nie stanowią szkody uzasadniającej wniesienie skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem. W konsekwencji, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że koszty procesu nie stanowią szkody w rozumieniu przepisów o skardze o stwierdzenie niezgodności z prawem, a także wymogi formalne i konstrukcyjne tej skargi.
Dotyczy specyficznego środka prawnego (skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem) i wymaga wykazania szkody przez stronę skarżącą.
Zagadnienia prawne (2)
Czy skarżąca wykazała poniesienie szkody majątkowej w rozumieniu art. 424^1 § 1 k.p.c. w wyniku wydania prawomocnego wyroku sądu drugiej instancji, który nie uwzględnił jej żądań w całości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skarżąca nie wykazała poniesienia szkody majątkowej, ponieważ nieuzyskanie oczekiwanego rozstrzygnięcia nie jest równoznaczne z powstaniem uszczerbku majątkowego, a koszty procesu nie stanowią szkody uzasadniającej wniesienie skargi.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że wydanie orzeczenia niekorzystnego dla strony nie jest równoznaczne z poniesieniem szkody. Szkoda musi stanowić rzeczywisty uszczerbek majątkowy. Koszty procesu, nawet jeśli zostały zasądzone od strony, nie są traktowane jako szkoda w rozumieniu przepisów o skardze o stwierdzenie niezgodności z prawem.
Czy sposób ustalenia odszkodowania za uszkodzenie pojazdu, polegający na odjęciu wartości wraku od wartości pojazdu przed szkodą, przy sprzedaży pojazdu bez naprawy, jest zgodny z prawem i prowadzi do pełnej restytucji szkody?
Odpowiedź sądu
Sąd Najwyższy nie rozstrzygnął bezpośrednio tej kwestii w ramach skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, ponieważ uznał, że skarżąca nie wykazała swojej legitymacji do dochodzenia odszkodowania w takiej wysokości, a szkoda powstała w majątku pierwotnego właściciela.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że ustalenia faktyczne sądu drugiej instancji, dotyczące wartości pojazdu i wysokości szkody, nie zostały skutecznie zakwestionowane. Stwierdzono, że szkoda powstała w majątku właściciela pojazdu w chwili zdarzenia, a nie w majątku powódki, która nabyła wierzytelność o wyrównanie tej szkody.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. P. | osoba_fizyczna | powódka |
| S. spółka akcyjna w S. | spółka | pozwany |
Przepisy (10)
Główne
k.p.c. art. 424^1 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Można żądać stwierdzenia niezgodności z prawem prawomocnego wyroku sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie, jeżeli przez jego wydanie stronie została wyrządzona szkoda, a zmiana lub uchylenie tego wyroku w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe.
k.p.c. art. 424^5 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Skarga powinna zawierać oznaczenie wyroku, podstawy i uzasadnienie, wskazanie przepisu prawa, z którym wyrok jest niezgodny, uprawdopodobnienie wyrządzenia szkody, wykazanie niemożliwości wzruszenia wyroku innymi środkami prawnymi oraz wniosek o stwierdzenie niezgodności wyroku z prawem.
k.p.c. art. 424^8 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Braki konstrukcyjne skargi powodują obligatoryjne odrzucenie skargi.
Pomocnicze
k.c. art. 822
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący umowy ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej, przywołany przez skarżącą w kontekście szkody wyrządzonej przez sprawcę wypadku.
k.c. art. 361 § § 2
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący zakresu odszkodowania, przywołany przez skarżącą w kontekście ustalenia wysokości szkody.
k.c. art. 363 § § 1
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący sposobu naprawienia szkody, przywołany przez skarżącą w kontekście ustalenia wysokości szkody.
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący zasad zasądzania kosztów postępowania.
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący kosztów postępowania w postępowaniu apelacyjnym, przywołany w kontekście kosztów postępowania.
k.p.c. art. 398^21
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący kosztów postępowania kasacyjnego, przywołany w kontekście kosztów postępowania.
k.p.c. art. 424^12
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący kosztów postępowania w sprawie stwierdzenia niezgodności z prawem, przywołany w kontekście kosztów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarżąca nie wykazała rzeczywistego uszczerbku majątkowego. • Koszty procesu nie stanowią szkody w rozumieniu przepisów o skardze o stwierdzenie niezgodności z prawem. • Szkoda powstała w majątku pierwotnego właściciela pojazdu, a nie skarżącej.
Odrzucone argumenty
Wyrok Sądu Okręgowego naruszył prawo materialne (art. 822 k.c., art. 361 § 2 k.c. w zw. z art. 363 § 1 k.c.) poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. • Sposób ustalenia odszkodowania nie prowadził do pełnej restytucji szkody. • Skarżąca poniosła szkodę majątkową obejmującą część oddalonego powództwa oraz koszty procesu.
Godne uwagi sformułowania
Przedmiotem badania w postępowaniu zainicjowanym tym nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia jest niezgodność z prawem prawomocnych orzeczeń sądów drugiej instancji kończących postępowanie w sprawie. • Ocena zasadności skargi dokonywana jest przez Sąd Najwyższy przy zastosowaniu autonomicznego pojęcia bezprawności, zgodnie z którym orzeczeniem niezgodnym z prawem [...] jest orzeczenie oczywiście naruszające przepisy prawa, których wykładnia jest ustalona. • Wydanie orzeczenia niekorzystnego dla strony, nieuwzględniającego jej żądania lub zajętego w sprawie stanowiska, nie jest równoznaczne z poniesieniem szkody w rozumieniu art. 424^1 § 1 k.p.c. • Szkoda spowodowana przez wydanie orzeczenia, powinna powstać później niż w dacie wydania orzeczenia. Koszty procesu, którymi strona została obciążona, nawet wtedy, gdy zostały uiszczone, nie stanowią szkody uzasadniającej wniesienie skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia.
Skład orzekający
Marta Romańska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że koszty procesu nie stanowią szkody w rozumieniu przepisów o skardze o stwierdzenie niezgodności z prawem, a także wymogi formalne i konstrukcyjne tej skargi."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego środka prawnego (skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem) i wymaga wykazania szkody przez stronę skarżącą.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy rzadko stosowanego środka prawnego, jakim jest skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem, a także porusza kwestię definicji szkody w kontekście kosztów procesu.
“Koszty procesu to nie szkoda? Sąd Najwyższy wyjaśnia zasady skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem.”
Dane finansowe
WPS: 39 403,22 PLN
zasądzona kwota główna: 13 621,47 PLN
koszty postępowania: 1800 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.