I CNP 86/07

Sąd Najwyższy2007-11-29
SAOSCywilnepostępowanie upadłościoweWysokanajwyższy
syndykwynagrodzeniepostępowanie upadłościoweniezgodność z prawemSąd Najwyższykoszty postępowaniaprawo upadłościowe

Sąd Najwyższy odrzucił skargę syndyka o stwierdzenie niezgodności z prawem postanowienia sądu drugiej instancji dotyczącego jego wynagrodzenia, uznając skargę za niedopuszczalną.

Syndyk masy upadłości złożył skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem postanowienia sądu okręgowego, które oddaliło jego zażalenie na postanowienie sądu rejonowego przyznające mu wynagrodzenie. Sąd Najwyższy odrzucił skargę, uznając, że postanowienie dotyczące wynagrodzenia syndyka, nawet prawomocne, nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie w sprawie w rozumieniu art. 4241 § 1 k.p.c., a jedynie rozstrzygnięciem incydentalnym. W związku z tym skarga była niedopuszczalna.

Skarżący, T.K., syndyk masy upadłości „B.” w likwidacji, złożył skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w W. z dnia 4 kwietnia 2007 r. Postanowienie to oddaliło zażalenie skarżącego na postanowienie Sądu Rejonowego z dnia 17 stycznia 2007 r., którym przyznano T.K. wynagrodzenie w wysokości 552.986,56 zł (powiększone o VAT) na podstawie art. 123 § 51 prawa upadłościowego z 1934 r. Skarżący argumentował, że zaskarżone postanowienie naruszało przepisy prawa, wyrządziło mu szkodę przez zmniejszenie należnego wynagrodzenia, a inne środki prawne były niedostępne. Sąd Najwyższy rozpoznał przede wszystkim kwestię dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem od postanowienia sądu drugiej instancji oddalającego zażalenie syndyka na postanowienie o przyznaniu wynagrodzenia. Sąd uznał, że takie postanowienie, mimo że dotyczy ostatecznego wynagrodzenia syndyka, ma charakter incydentalny i nie kończy postępowania w sprawie w rozumieniu art. 4241 § 1 k.p.c. Powołując się na wcześniejsze orzecznictwo, Sąd Najwyższy stwierdził, że tylko orzeczenia, których uprawomocnienie się zamyka drogę do rozstrzygnięcia istoty sporu, można uznać za kończące postępowanie. Ponieważ skarga była niedopuszczalna, Sąd Najwyższy odrzucił ją na podstawie art. 4248 § 1 k.p.c. i zasądził od syndyka na rzecz Skarbu Państwa zwrot kosztów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, takie postanowienie nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie w sprawie w rozumieniu art. 4241 § 1 k.p.c.

Uzasadnienie

Postanowienie dotyczące wynagrodzenia syndyka, nawet prawomocne, ma charakter incydentalny i nie rozstrzyga o istocie sporu ani całości kwestii poddanej pod osąd. Kończy jedynie fragment postępowania dotyczący wynagrodzenia, a nie całe postępowanie upadłościowe.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie skargi

Strona wygrywająca

Skarb Państwa - Minister Skarbu Państwa

Strony

NazwaTypRola
T.K.osoba_fizycznasyndyk masy upadłości
Skarb Państwa - Minister Skarbu Państwaorgan_państwowyuczestnik postępowania

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 4241 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem od orzeczeń kończących postępowanie w sprawie. Sąd przyjął wąskie rozumienie tej kategorii.

k.p.c. art. 4248 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący odrzucenia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, gdy jest ona niedopuszczalna.

Pomocnicze

Prawo upadłościowe art. 123 § § 51

Podstawa prawna przyznania syndykowi wynagrodzenia, której naruszenie było podstawą skargi.

Prawo upadłościowe art. 123 § § 2

Wspomniane jako podstawa postanowienia sądu pierwszej instancji dotyczące wynagrodzenia syndyka.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna zasądzenia kosztów postępowania.

k.p.c. art. 99

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna zasądzenia kosztów postępowania.

k.p.c. art. 108 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna zasądzenia kosztów postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postanowienie dotyczące wynagrodzenia syndyka jest orzeczeniem incydentalnym, a nie kończącym postępowanie w sprawie. Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem jest niedopuszczalna od postanowień niekończących postępowania w sprawie.

Odrzucone argumenty

Zaskarżone postanowienie naruszało przepisy prawa. Wydanie zaskarżonego postanowienia wyrządziło skarżącemu znaczną szkodę. Inne środki prawne były niedostępne.

Godne uwagi sformułowania

nie każde orzeczenie, które kończy określone postępowanie, lecz tylko takie orzeczenie, którego uprawomocnienie się zamyka drogę prowadzącą do rozstrzygnięcia spornej kwestii, tj. istoty i całości kwestii spornej poddanej pod osąd. postanowienie sądu drugiej instancji, dotyczące ostatecznego wynagrodzenia syndyka, wprawdzie kończy postępowanie w tej materii, jednak z punktu widzenia całości postępowania upadłościowego stanowi jedynie postanowienie uboczne, nierozstrzygające co do istoty sprawy.

Skład orzekający

Mirosław Bączyk

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Dopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem od orzeczeń incydentalnych w postępowaniu upadłościowym, w szczególności dotyczących wynagrodzenia syndyka."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego rodzaju orzeczenia (wynagrodzenie syndyka) i konkretnego przepisu (art. 4241 § 1 k.p.c.).

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z dostępem do skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, co jest istotne dla praktyków prawa upadłościowego.

Czy skarga na niezgodność z prawem jest zawsze dostępna? Sąd Najwyższy wyjaśnia granice dopuszczalności.

Dane finansowe

WPS: 552 986,56 PLN

zwrot kosztów postępowania: 5400 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I CNP 86/07 POSTANOWIENIE Dnia 29 listopada 2007 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Mirosław Bączyk w sprawie ze skargi T.K. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w W. z dnia 4 kwietnia 2007 r., sygn. akt [...], wydanego w sprawie w postępowaniu upadłościowym B. Przedsiębiorstwo Państwowe w likwidacji przy uczestnictwie Skarbu Państwa -Ministra Skarbu Państwa w przedmiocie wynagrodzenia syndyka T.K., na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 29 listopada 2007 r., odrzuca skargę; zasądza od syndyka T.K. na rzecz Skarbu Państwa - Ministra Skarbu Państwa kwotę 5400 (pięć tysięcy czterysta) zł tytułem zwrotu kosztów wywołanych wniesieniem skargi. 2 Uzasadnienie Skarżący – T.K. – Syndyk Masy Upadłości „B.” (w likwidacji) złożył skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem postanowienia Sądu Okręgowego w W. z dnia 4 kwietnia 2007 r. W postanowieniu tym oddalono zażalenie skarżącego – T.K., wniesione od postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 17 stycznia 2007 r. W tym ostatnim postanowieniu przyznano T.K. (Syndykowi) wynagrodzenie w wysokości 552.986,56 zł (powiększona o podatek VAT) na podstawie art. 123 § 51 prawa upadłościowego z 1934 r. (treść postanowienia – zał. Nr 10 do skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem; k. 38 akt). W skardze przytoczono przepisy prawa, które – zdaniem skarżącego – naruszało zaskarżone postanowienie, wykazywano, że naruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe. Według skarżącego, wydanie zaskarżonego postanowienia wyrządziło mu znaczną szkodę z racji istotnego zmniejszenia należnego wynagrodzenia. Sformułowany został także wniosek o stwierdzenie niezgodności z prawem kwestionowanego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Powstaje przede wszystkim kwestia dopuszczalności umorzenia skargi przewidzianej w art. 4241 § 1 k.p.c. od postanowienia Sądu drugiej instancji, w którym oddalone zostało zażalenie syndyka, wniesione od postanowienia Sądu pierwszej instancji w przedmiocie przyznania syndykowi ostatecznego wynagrodzenia za pełnione czynności na podstawie art. 123 § 51 prawa upadłościowego z 1934 r. (Dz.U. z 1991 r., nr 118 ze zm.). Chodzi mianowicie o to, czy takie postanowienie można zaliczyć do ogólnej kategorii postanowień „kończących postępowanie w sprawie” w rozumieniu art. 4241 § 1 k.p.c. W orzecznictwie Sądu Najwyższego wyraźnie zmierza się do wąskiego ujmowania wspomnianej kategorii orzeczeń. Sama cecha prawomocności orzeczenia nie oznacza jeszcze tego, że stanowi ono rozstrzygnięcie „kończące postępowanie w sprawie” w rozumieniu art. 4241 § 1 k.p.c. Chodzi tu bowiem nie o każde orzeczenie, które kończy określone postępowanie, lecz tylko takie orzeczenie, 3 którego uprawomocnienie się zamyka drogę prowadzącą do rozstrzygnięcia spornej kwestii, tj. istoty i całości kwestii spornej poddanej pod osąd. Nie jest zatem orzeczeniem „kończącym postępowanie w sprawie” rozstrzygnięcie zamykające jedynie fragment postępowania obejmujący zagadnienie incydentalne (tak np. ostatnio w uzasadnieniu postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 9 czerwca 2006 r., IV CNP 48/06, OSP 2007, z. 11, poz. 126, s. 781; uzasadnienie postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 28 września 2007 r., II CNP 133/07, nieopubl.). Niewątpliwie incydentalny charakter postanowienia Sądu, wydanego na podstawie art. 123 § 51 prawa upadłościowego z 1934 r., pozwala stwierdzić, że nie należy ono na pewno do kategorii orzeczeń określonych w art. 4241 § 1 k.p.c. Postanowienie Sądu w przedmiocie przyznania syndykowi ostatecznego wynagrodzenia (art. 123 § 2 prawa upadłościowego z 1934 r.) nie kończyło postępowania upadłościowego jako całości, ani nawet jego zasadniczych etapów. Trafnie zauważano w odpowiedzi na skargę, że postanowienie Sądu drugiej isntanacji, dotyczące ostatecznego wynagrodzenia syndyka, wprawdzie kończy postępowanie w tej materii, jednak z punktu widzenia całości postępowania upadłościowego stanowi jedynie postanowienie uboczne, nierozstrzygające co do istoty sprawy. Sąd Najwyższy wypowiadał się już w zakresie określenia prawnego charakteru orzeczeń zapadających w toku postępowania upadłościowego z punktu widzenia dopuszczalności objęcia ich skargą przewidzianą w art. 4241 § 1 k.p.c. Do kategorii orzeczeń „kończących postępowanie w sprawie” w rozumieniu tego przepisu nie zaliczono, np. postanowienia oddalającego zażalenie na postanowienie o ogłoszeniu upadłości (postanowienie z dnia 19 stycznia 2006 r., II CNP 38/05 OSNC 2006, z. 10, poz. 171), postanowienia sądu oddalającego zażalenie na postanowienie sędziego komisarza rozstrzygającego w przedmiocie wyłączenia składników z masy upadłości (postanowienie z dnia 25 stycznia 2006 r., V CNP 82/05, nieopubl.), postanowienia wydanego w sprawie sprzeciwu od listy wierzytelności ustalonej postanowieniem sędziego – komisarza (postanowienie z dnia 19 stycznia 2007 r., III CNP 63/06, nieopubl.). Skoro nie przysługuje skarga przewidziana w art. 4241 § 1 k.p.c. od postanowienia sądu drugiej instancji oddalającego zażalenie na postanowienie 4 w przedmiocie przyznania Syndykowi ostatecznego wynagrodzenia (art. 123 § 151 prawa upadłościowego z 1934 r.), skargę Syndyka należało odrzucić jako niedopuszczalną (art. 4248 § 1 k.p.c.). O kosztach postępowania wywołanego wniesieniem skargi orzeczono stosownie do art. 98 k.p.c. art. 99 k.p.c., art. 108 § 1 k.p.c. 1 §§ 6, 13 ust. 5 rozporządzenie MS z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (..) (Dz.U. nr 163, poz. 1348 ze zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI